Thủ tục đăng ký kết hôn với người nước ngoài

Đăng ký kết hôn với người nước ngoài là nhu cầu ngày càng phổ biến trong bối cảnh hội nhập. Bài viết tổng hợp quy định về đăng ký kết hôn với người nước ngoài theo khung pháp lý áp dụng năm 2019, gồm điều kiện, hồ sơ, trình tự và cơ quan có thẩm quyền.

Điều kiện đăng ký kết hôn với người nước ngoài mới nhất

Theo Luật Hôn nhân và gia đình 2014, hai bên nam, nữ phải đáp ứng các điều kiện kết hôn cơ bản:

• Nam từ đủ 20 tuổi trở lên, nữ từ đủ 18 tuổi trở lên;
• Việc kết hôn do nam và nữ tự nguyện quyết định, không bên nào bị ép buộc, lừa dối, cản trở;
• Không bị mất năng lực hành vi dân sự;
• Việc kết hôn không thuộc các trường hợp bị cấm theo Điều 5 Luật Hôn nhân và gia đình 2014.

Đối với bên là người nước ngoài, ngoài điều kiện nêu trên còn phải đáp ứng điều kiện kết hôn theo pháp luật của quốc gia mà người đó mang quốc tịch. Trường hợp người song tịch hoặc đa quốc tịch thì phải đáp ứng điều kiện của tất cả các quốc gia mà họ mang quốc tịch. Khi đăng ký tại cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam, các bên đồng thời phải đủ điều kiện kết hôn theo pháp luật Việt Nam.

Bạn có thể tham khảo thêm các nguyên tắc chung tại bài đăng ký kết hôn với người nước ngoài và đăng ký kết hôn theo quy định của pháp luật.

Hồ sơ đăng ký kết hôn với người nước ngoài

Hồ sơ đăng ký kết hôn có yếu tố nước ngoài thường gồm:

• Tờ khai đăng ký kết hôn theo mẫu, có dán ảnh 4×6 của cả hai bên;
• Giấy xác nhận tình trạng hôn nhân được cấp không quá 6 tháng tính đến ngày tiếp nhận hồ sơ;
• Giấy khám sức khỏe của tổ chức y tế có thẩm quyền (trong nước hoặc nước ngoài) cấp không quá 6 tháng, xác nhận không mắc bệnh tâm thần hoặc bệnh khác làm mất khả năng nhận thức, điều khiển hành vi;
• Bản sao CMND/CCCD hoặc hộ chiếu đối với công dân Việt Nam; hộ chiếu hoặc giấy tờ tùy thân có giá trị thay thế đối với người nước ngoài;
• Giấy tờ chứng minh nơi cư trú (sổ hộ khẩu, sổ tạm trú; thẻ thường trú/tạm trú đối với người nước ngoài).

Một số trường hợp đặc biệt cần bổ sung: bản án/quyết định ly hôn đã có hiệu lực nếu kết hôn từ lần thứ hai trở lên; giấy chứng tử nếu vợ/chồng trước đã mất. Giấy tờ do cơ quan nước ngoài cấp phải được hợp pháp hóa lãnh sự trước khi sử dụng tại Việt Nam. Ở một số nước (ví dụ Mỹ), giấy xác nhận tình trạng hôn nhân có thể thay bằng giấy tuyên thệ độc thân hoặc giấy tờ có giá trị pháp lý tương đương.

Trình tự, thủ tục đăng ký kết hôn với người nước ngoài

Việc đăng ký kết hôn được thực hiện theo Luật Hộ tịch 2014 và Nghị định 123/2015/NĐ-CP. Tại thời điểm năm 2019, thủ tục được giải quyết ở Ủy ban nhân dân cấp huyện (không còn ở Sở Tư pháp), trình tự gồm:

• Bước 1: Nộp hồ sơ tại Phòng Tư pháp – UBND cấp huyện nơi công dân Việt Nam cư trú.
• Bước 2: Trong thời hạn 15 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ giấy tờ, công chức tư pháp – hộ tịch xác minh; trường hợp nghi ngờ kết hôn giả tạo có thể tổ chức phỏng vấn hai bên.
• Bước 3: Khi đủ điều kiện, công chức tư pháp – hộ tịch ghi việc kết hôn vào Sổ hộ tịch; hai bên cùng ký tên vào sổ và Giấy chứng nhận kết hôn.
• Bước 4: Phòng Tư pháp báo cáo Chủ tịch UBND cùng cấp ký, đóng dấu vào Giấy chứng nhận đăng ký kết hôn.
• Bước 5: Trao Giấy chứng nhận đăng ký kết hôn cho hai bên, mỗi bên giữ một bản chính có giá trị pháp lý như nhau.

Cơ quan có thẩm quyền

UBND cấp huyện nơi cư trú của công dân Việt Nam thực hiện đăng ký kết hôn giữa công dân Việt Nam với người nước ngoài. Cơ quan đại diện ngoại giao, cơ quan đại diện lãnh sự của Việt Nam ở nước ngoài thực hiện đăng ký kết hôn giữa công dân Việt Nam với người nước ngoài hoặc giữa công dân Việt Nam với nhau ở nước ngoài, nếu việc đăng ký không trái pháp luật nước sở tại.

Lưu ý: nội dung trên phản ánh quy định áp dụng tại thời điểm bài viết (năm 2019). Khi thực hiện thủ tục, bạn nên đối chiếu với quy định hộ tịch hiện hành.