đăng ký kết hôn với người nước ngoài

Thủ tục đăng ký kết hôn với người nước ngoài ngày càng phổ biến khi Việt Nam hội nhập sâu rộng với thế giới. So với kết hôn trong nước, đăng ký kết hôn có yếu tố nước ngoài có phần phức tạp hơn về hồ sơ và thẩm quyền giải quyết. Bài viết dưới đây tổng hợp các quy định pháp luật Việt Nam về vấn đề này theo Luật Hôn nhân và gia đình 2014 và Luật Hộ tịch 2014.

Đối tượng kết hôn có yếu tố nước ngoài

Quy định về đăng ký kết hôn với người nước ngoài áp dụng cho các trường hợp:

• Công dân Việt Nam với người nước ngoài.
• Công dân Việt Nam cư trú trong nước với công dân Việt Nam định cư ở nước ngoài.
• Công dân Việt Nam đồng thời có quốc tịch nước ngoài với công dân Việt Nam hoặc với người nước ngoài.

Điều kiện kết hôn

Theo Điều 8 Luật Hôn nhân và gia đình 2014, nam, nữ kết hôn phải tuân theo các điều kiện sau:

• Nam từ đủ 20 tuổi trở lên, nữ từ đủ 18 tuổi trở lên.
• Việc kết hôn do nam và nữ tự nguyện quyết định.
• Không bị mất năng lực hành vi dân sự.
• Việc kết hôn không thuộc các trường hợp bị cấm theo quy định tại các điểm a, b, c và d khoản 2 Điều 5 của Luật này.

Nhà nước không thừa nhận hôn nhân giữa những người cùng giới tính.

Xác nhận tình trạng hôn nhân trước khi đăng ký

Trước khi đăng ký, hai bên cần đến UBND cấp xã nơi đăng ký hộ khẩu thường trú để xin Giấy xác nhận tình trạng hôn nhân theo mẫu. Mỗi người điền đầy đủ thông tin vào tờ khai, mang theo giấy tờ tùy thân, hộ khẩu/giấy xác nhận cư trú để được xác nhận.

Công dân Việt Nam sống ở nước ngoài có thể xác nhận tình trạng hôn nhân tại Cơ quan đại diện ngoại giao, Lãnh sự của Việt Nam ở nước cư trú. Trường hợp đã ly hôn cần mang theo bản án, quyết định ly hôn có hiệu lực; nếu vợ/chồng đã mất thì mang theo bản sao Giấy chứng tử.

Hồ sơ đăng ký kết hôn với người nước ngoài

• 01 Tờ khai đăng ký kết hôn theo mẫu.
• Giấy tờ chứng minh tình trạng hôn nhân của cả người Việt Nam và người nước ngoài. Giấy do cơ quan có thẩm quyền nước ngoài cấp phải còn giá trị, xác nhận người đó không có vợ/chồng; nếu không ghi thời hạn thì chỉ có giá trị 06 tháng kể từ ngày cấp.
• Giấy xác nhận của tổ chức y tế có thẩm quyền (của Việt Nam hoặc nước ngoài) xác nhận người đó không mắc bệnh tâm thần hoặc bệnh khác mà không có khả năng nhận thức, làm chủ hành vi. Nếu không ghi thời hạn thì chỉ có giá trị 06 tháng.
• Bản sao CMND hoặc thẻ Căn cước công dân của người Việt Nam.
• Bản sao hộ chiếu hoặc giấy tờ có giá trị thay hộ chiếu của người nước ngoài (có thể là giấy tờ đi lại quốc tế hoặc thẻ cư trú nếu không có hộ chiếu).

Trường hợp công dân Việt Nam đã ly hôn hoặc hủy kết hôn tại cơ quan có thẩm quyền nước ngoài thì phải nộp bản sao trích lục hộ tịch về việc đã ghi vào sổ việc ly hôn/hủy kết hôn. Người đang phục vụ trong lực lượng vũ trang phải nộp văn bản của cơ quan, đơn vị quản lý xác nhận việc kết hôn không trái quy định của ngành.

Thủ tục và thời hạn giải quyết

Theo Luật Hộ tịch 2014 và Nghị định 123/2015/NĐ-CP, thẩm quyền đăng ký kết hôn có yếu tố nước ngoài thuộc Phòng Tư pháp thuộc UBND cấp huyện nơi cư trú của công dân Việt Nam. Trình tự cơ bản như sau:

• Trong thời hạn 10 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ, Phòng Tư pháp nghiên cứu, thẩm tra hồ sơ và xác minh nếu cần thiết.
• Phòng Tư pháp báo cáo Chủ tịch UBND cấp huyện ký 02 bản chính Giấy chứng nhận kết hôn.
• Trong 03 ngày làm việc kể từ ngày Chủ tịch UBND cấp huyện ký, Phòng Tư pháp tổ chức trao Giấy chứng nhận kết hôn cho hai bên.

Trao Giấy chứng nhận kết hôn

Việc trao Giấy chứng nhận kết hôn phải có mặt cả hai bên nam, nữ. Công chức làm công tác hộ tịch hỏi ý kiến hai bên; nếu tự nguyện kết hôn thì ghi việc kết hôn vào Sổ hộ tịch và cùng ký tên. Giấy chứng nhận kết hôn có giá trị kể từ ngày được ghi vào sổ và trao cho các bên.

Một số lưu ý quan trọng:

• Nếu một bên không thể có mặt để nhận, có thể đề nghị Phòng Tư pháp gia hạn nhưng tối đa không quá 60 ngày kể từ ngày Chủ tịch UBND cấp huyện ký. Hết 60 ngày mà không đến nhận, Giấy chứng nhận kết hôn sẽ bị hủy và phải làm lại thủ tục từ đầu.
• Nếu UBND cấp huyện từ chối đăng ký kết hôn, Phòng Tư pháp thông báo bằng văn bản nêu rõ lý do cho hai bên.

Xem thêm các chủ đề khác

• Đăng ký kết hôn theo quy định của pháp luật
• Hướng dẫn xin visa kết hôn Trung Quốc