Ly hôn thuận tình theo quy định của pháp luật

Trong đời sống hôn nhân, không phải lúc nào các cặp vợ chồng cũng duy trì được hạnh phúc bền vững. Khi những mâu thuẫn không thể hàn gắn, việc tìm hiểu kỹ về trình tự, thủ tục pháp lý là điều cần thiết để bảo vệ quyền lợi của các bên, đặc biệt là trẻ em. Bài viết dưới đây sẽ cung cấp thông tin chi tiết về quy định và thủ tục THỦ TỤC LY HÔN THUẬN TÌNH theo quy định pháp luật hiện hành.

Căn cứ pháp lý

Để giải quyết việc ly hôn thuận tình, các cơ quan có thẩm quyền sẽ căn cứ vào các văn bản pháp luật sau:

• Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014;
• Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015;
• Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí tòa án.

Quy định về thuận tình ly hôn

Theo Điều 55 Luật Hôn nhân và gia đình 2014, việc công nhận thuận tình ly hôn được thực hiện khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện sau:

• Sự tự nguyện: Hai bên vợ và chồng cùng yêu cầu ly hôn trên tinh thần hoàn toàn tự nguyện.
• Thỏa thuận về con cái: Hai bên đã thống nhất được việc trông nom, nuôi dưỡng, chăm sóc và giáo dục con chung trên cơ trình bảo đảm quyền lợi chính đáng của vợ và con. Nếu không thỏa thuận được hoặc thỏa thuận không đảm bảo quyền lợi này, Tòa án sẽ giải quyết theo hướng tranh chấp.
• Thỏa thuận về tài sản: Hai bên đã đạt được sự thống nhất về việc chia tài sản chung trong thời kỳ hôn nhân.

Trong quá trình giải quyết, Tòa án luôn đề cao nguyên tắc bảo vệ bà mẹ và trẻ em theo quy định của pháp luật để đảm bảo sự phát triển tốt nhất cho con cái sau khi cha mẹ ly hôn.

Hồ sơ đề nghị công nhận thuận tình ly hôn

Để quá trình giải quyết diễn ra nhanh chóng, các đương sự cần chuẩn bị đầy đủ các loại giấy tờ sau:

• Đơn yêu cầu công nhận thuận tình ly hôn: Đơn của vợ hoặc chồng phải có xác nhận của chính quyền địa phương hoặc cơ quan đại diện Việt Nam tại nước ngoài (nếu ở nước ngoài).
• Giấy tờ tùy thân: Bản sao CMND/CCCD hoặc Hộ chiếu; bản sao Sổ hộ khẩu (có công chứng bản chính).
• Giấy tờ về hôn nhân: Bản chính Giấy chứng nhận đăng ký kết hôn. Trường hợp mất bản chính, phải nộp bản sao có xác nhận của cơ quan Nhà nước và trình bày rõ lý do trong đơn. Lưu ý, nếu đăng ký kết hôn theo quy định của pháp luật nước ngoài, cần thực hiện thủ tục hợp pháp hóa lãnh sự và ghi chú vào sổ hộ tịch tại Sở Tư pháp.
• Giấy tờ về con chung: Bản sao Giấy khai sinh của các con (nếu có).
• Giấy tờ về tài sản: Các chứng từ, tài liệu chứng minh quyền sở hữu đối với tài sản chung (nếu có thỏa thuận chia tài sản).
• Các giấy tờ khác: Xác nhận của chính quyền địa phương về việc một bên đã xuất cảnh và xóa tên trong hộ khẩu (nếu một bên hiện không còn cư trú tại Việt Nam).

Thẩm quyền giải quyết của Tòa án

Tùy vào yếu tố nước ngoài trong quan hệ hôn nhân, thẩm quyền sẽ thuộc các cấp Tòa án khác nhau:

Đối với vụ việc ly hôn không có yếu tố nước ngoài

Theo quy định tại Điều 29, Điều 35 và Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015, Tòa án nhân dân cấp huyện nơi vợ hoặc chồng cư trú là cơ quan có thẩm quyền giải quyết.

Đối với vụ việc ly hôn có yếu tố nước ngoài

Theo Điều 127 Luật Hôn nhân và gia đình 2014, ly hôn có yếu tố nước ngoài bao gồm trường hợp giữa công dân Việt Nam với người nước ngoài hoặc giữa những người nước ngoài thường trú tại Việt Nam. Thẩm quyền giải quyết thuộc về Tòa án nhân dân cấp tỉnh theo quy định tại Điều 35 và Điều 37 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015. Tuy nhiên, trường hợp cư trú tại khu vực biên giới giữa công dân Việt Nam và công dân nước láng giềng thì thẩm quyền có thể thuộc về Tòa án nhân dân cấp huyện.

Trình tự, thủ tục giải quyết

Quy trình giải quyết việc yêu cầu công nhận thuận tình ly hôn thường trải qua các bước sau:

Bước 1: Nộp hồ sơ. Các đương sự nộp đầy đủ hồ sơ tại Tòa án nhân dân có thẩm quyền.

Bước 2: Thụ lý và nộp lệ phí. Sau khi nhận hồ sơ, Chánh án phân công Thẩm phán xem xét. Nếu hồ sơ hợp lệ, Thẩm phán ra thông báo nộp lệ phí. Việc thu, nộp lệ phí Tòa án được thực hiện theo quy định tại Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14. Sau khi hoàn thành nghĩa vụ nộp lệ phí, Tòa án sẽ tiến hành thụ lý vụ việc.

Bước 3: Chuẩn bị xét đơn và hòa giải. Trong thời hạn 01 tháng kể từ ngày thụ lý, Tòa án tiến hành thủ tục hoà giải trong giải quyết yêu cầu thuận tình ly hôn theo Điều 207 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015. Tại đây, Thẩm phán sẽ thực hiện hướng dẫn hoà giải khi giải quyết yêu cầu thuận tình ly hôn nhằm giúp các bên đoàn tụ, đồng thời giải thích rõ quyền và nghĩa vụ cấp dưỡng theo quy định của pháp luật hiện nay nếu có con chung.

Bước 4: Ra quyết định.

• Nếu hòa giải thành và hai bên muốn đoàn tụ: Tòa án ra quyết định đình chỉ giải quyết yêu cầu ly hôn.
• Nếu hòa giải không thành nhưng các bên vẫn giữ nguyên ý chí ly hôn: Tòa án ra quyết định công nhận thuận tình ly hôn. Quyết định này có hiệu lực pháp luật kể từ ngày ban hành, chính thức chấm dứt quan hệ hôn nhân giữa hai bên.

Thông thường, thời gian giải quyết một vụ việc thuận tình ly hôn kéo dài khoảng 02 đến 03 tháng nếu các bên đã chuẩn bị đầy đủ hồ sơ và không có tranh chấp phức tạp phát sinh.