Đơn phương ly hôn cần những thủ tục gì

Khi mâu thuẫn vợ chồng trở nên trầm trọng, mục đích hôn nhân không đạt được mà hai bên không thống nhất được các vấn đề liên quan (quan hệ hôn nhân, quyền nuôi con, cấp dưỡng, tài sản), một bên có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn đơn phương. Bài viết hướng dẫn thủ tục ly hôn đơn phương theo Luật Hôn nhân và gia đình 2014 áp dụng tại thời điểm năm 2019, gồm cơ quan có thẩm quyền, hồ sơ, các bước và thời gian giải quyết.

Căn cứ pháp lý về ly hôn đơn phương

Ly hôn theo yêu cầu của một bên được quy định tại Điều 56 Luật Hôn nhân và gia đình 2014: khi vợ hoặc chồng yêu cầu ly hôn mà hòa giải tại Tòa án không thành thì Tòa án giải quyết cho ly hôn nếu có căn cứ về việc vợ, chồng có hành vi bạo lực gia đình hoặc vi phạm nghiêm trọng quyền, nghĩa vụ của vợ, chồng làm cho hôn nhân lâm vào tình trạng trầm trọng, đời sống chung không thể kéo dài, mục đích hôn nhân không đạt được. Trường hợp một bên bị Tòa án tuyên bố mất tích, bên còn lại yêu cầu ly hôn thì Tòa án giải quyết cho ly hôn.

Cơ quan có thẩm quyền giải quyết

• Tòa án nhân dân cấp quận/huyện nơi cư trú của bị đơn (người bị khởi kiện);
• Trường hợp có yếu tố nước ngoài thì thuộc thẩm quyền của Tòa án cấp tỉnh/thành phố trực thuộc trung ương.

Hồ sơ ly hôn đơn phương cần chuẩn bị

• Đơn khởi kiện/đơn yêu cầu ly hôn (theo mẫu);
• Giấy chứng nhận đăng ký kết hôn;
• CMND/CCCD và sổ hộ khẩu;
• Giấy khai sinh của các con;
• Các tài liệu, chứng cứ chứng minh tài sản chung như Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, đăng ký xe, sổ tiết kiệm…

Các bước tiến hành thủ tục ly hôn đơn phương

Bước 1: Nộp hồ sơ khởi kiện về việc xin ly hôn tại Tòa án nhân dân có thẩm quyền.

Bước 2: Nhận kết quả xử lý đơn.

Bước 3: Nộp tiền tạm ứng án phí dân sự sơ thẩm tại cơ quan thi hành án dân sự có thẩm quyền và nộp lại biên lai cho Tòa án.

Bước 4: Tòa án triệu tập lấy lời khai, hòa giải và tiến hành thủ tục theo quy định pháp luật tố tụng dân sự.

Bước 5: Nếu Tòa án không chấp nhận yêu cầu ly hôn, người yêu cầu có quyền kháng cáo để Tòa án cấp trên trực tiếp xét xử phúc thẩm.

Thời gian giải quyết

• Cấp sơ thẩm: khoảng từ 4 đến 6 tháng (có thể kéo dài hơn nếu có tranh chấp tài sản phức tạp);
• Cấp phúc thẩm: khoảng từ 3 đến 4 tháng (nếu có kháng cáo).

Để rút ngắn thời gian, các bên có thể tách yêu cầu giải quyết tranh chấp tài sản thành một vụ án khác.

Một số lưu ý khi ly hôn không đồng thuận

• Vợ đang mang thai hoặc con dưới 12 tháng tuổi thì chồng không có quyền yêu cầu đơn phương ly hôn;
• Có thể yêu cầu Tòa án nơi làm việc của bị đơn giải quyết nếu không xác định được nơi cư trú của bị đơn;
• Tòa án sẽ lấy ý kiến của con từ đủ 7 tuổi đến dưới 18 tuổi về nguyện vọng sống với bố hoặc mẹ.

Bạn có thể tham khảo thêm bài Thủ tục ly hôn đơn phương và bài tổng quan Thủ tục ly hôn để hiểu rõ hơn về quy trình.

Xem thêm các chủ đề khác

• Án lệ về quyền nuôi con trong trường hợp người mẹ bỏ đi
• Sau ly hôn được ở lại nhà cũ trong thời gian bao lâu?