Tóm tắt bản án số 09/HNGĐ-ST ngày 15/03/2018 về ly hôn và vấn đề về quyền nuôi con, cấp dưỡng nuôi con của vợ chồng

Trong quan hệ hôn nhân, mâu thuẫn phát sinh từ đời sống chung là nguyên nhân phổ biến dẫn đến việc chấm dứt quan hệ pháp lý giữa vợ và chồng. Bản án số 09/HNGĐ-ST ngày 15/03/2018 cung cấp một cái nhìn thực tế về quá trình giải quyết vụ án ly hôn khi có sự bất đồng về ý chí giữa hai bên, cụ thể là trường hợp một bên mong muốn ly hôn nhưng bên còn lại vẫn muốn duy trì gia đình.
Vụ án xoay quanh quan hệ hôn nhân giữa ông H và bà T. Hai người bắt đầu chung sống từ năm 1993 và thực hiện đăng ký kết hôn hợp pháp tại Ủy ban nhân dân xã vào năm 1998. Mặc dù đã có thời gian dài gắn bó, nhưng trong quá trình chung sống, giữa hai vợ chồng thường xuyên phát sinh các mâu thuẫn, tranh cãi, khiến đời sống hôn nhân không được hòa thuận.
Bước ngoặt dẫn đến sự rạn nứt nghiêm trọng xảy ra vào khoảng tháng 09/2017, khi ông H phát hiện bà T có mối quan hệ ngoài luồng với một người phụ nữ khác. Dù phía bà T giải thích đây chỉ là mối quan hệ bạn bè trong công việc, nhưng ông H không thể chấp nhận được sự việc này. Hệ quả là từ tháng 10/2017, hai vợ chồng bắt đầu sống ly thân.
Tại cơ quan tòa án, các bên có nguyện vọng khác biệt:
Trong quá trình tố tụng, việc hoà giải trong giải quyết yêu cầu thuận tình ly hôn thường được ưu tiên, tuy nhiên đối với trường hợp đơn phương ly hôn như vụ án này, việc hướng dẫn hoà giải khi giải quyết yêu cầu thuận tình ly hôn cũng là một bước quan trọng để xem xét khả năng đoàn tụ trước khi đưa ra xét xử.
Sau khi xem xét các tài liệu, chứng cứ và diễn biến tại phiên tòa, Hội đồng xét xử đưa ra các nhận định pháp lý sau:
Thứ nhất, về quan hệ hôn nhân: Căn cứ vào việc hai bên đã thực hiện đăng ký kết hôn tại UBND xã, Tòa án xác định giữa ông H và bà T là quan hệ hôn nhân hợp pháp theo quy định của pháp luật.
Thứ hai, về yêu cầu ly hôn: Mặc dù Tòa án đã tiến hành các thủ tục hòa giải nhằm mục đích hàn gắn tình cảm vợ chồng theo đúng trình tự tố tụng, nhưng ông H vẫn giữ vững quan điểm kiên quyết chấm dứt quan hệ hôn nhân. Xét thấy tình trạng mâu thuẫn giữa hai bên là có thật và trầm trọng, đời sống chung không thể kéo dài, Tòa án chấp nhận yêu cầu ly hôn của nguyên đơn.
Thứ ba, về vấn đề con chung và cấp dưỡng: Tòa án chấp nhận nguyện vọng của các đương sự về việc giao cháu T2 cho ông H trực tiếp nuôi dưỡng. Đồng thời, xác định nghĩa vụ cấp dưỡng của bà T đối với cháu T2 là 3.000.000 đồng/tháng, bắt đầu tính từ tháng 04/2018 cho đến khi cháu đủ 18 tuổi theo quy định. Các vấn đề về tài sản không được yêu cầu giải quyết nên Tòa án không xem xét.
Thứ tư, về án phí: Ông H phải chịu 300.000 đồng án phí hôn nhân và gia đình sơ thẩm; bà T phải chịu 300.000 đồng án phí dân sự sơ thẩm liên quan đến nghĩa vụ cấp dưỡng.
Để giải quyết yêu cầu của nguyên đơn, Tòa án căn cứ vào các quy định pháp luật hiện hành tại thời điểm xét xử:
Điều 56 Luật Hôn nhân và gia đình 2014 về căn cứ cho ly hôn: Khi có căn cứ về việc vợ, chồng có hành vi bạo lực gia đình, xâm phạm quyền, lợi ích hợp pháp của vợ, chồng hoặc vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ vợ, chồng làm cho hôn nhân lâm vào tình trạng trầm trọng, đời sống chung không thể kéo dài, cuộc sống chung giữa vợ, chồng tồn tại mục đích mà xâm phạm đến quyền, lợi ích hợp pháp của vợ, chồng được Tòa án xem xét cho ly hôn.
Trong vụ án này, việc phát hiện có mối quan hệ ngoài luộc và tình trạng ly thân kéo dài là những yếu tố then chốt để xác định mâu thuẫn trầm trọng. Việc xác định mức cấp dưỡng cũng cần dựa trên các bản án giải tranh chấp về cấp dưỡng tương tự để đảm bảo quyền lợi tốt nhất cho con chưa thành niên. Việc xác định giá thuê luật sư giải quyết ly hôn cũng thường bao gồm việc tư vấn về các nghĩa vụ cấp dưỡng và quyền nuôi con như trong trường hợp này.