Tính thuế thu nhập cá nhân đối với người nước ngoài như thế nào?

Để xác định nghĩa vụ thuế thu nhập cá nhân (TNCN) đối với người nước ngoài có thu nhập tại Việt Nam, bước đầu tiên và quan trọng nhất là phải phân loại đối tượng đó thuộc nhóm cá nhân cư trú hay cá nhân không cư trú. Việc xác định đúng trạng thái cư trú sẽ quyết định phương pháp tính thuế cũng như phạm vi thu nhập chịu thuế.

Xác định tình trạng cư trú của người nước ngoài

Căn cứ theo quy định tại Thông tư số 111/2013/TT-BTC, việc xác định cá nhân cư trú hay không cư trú được dựa trên các tiêu chí về thời gian hiện diện hoặc nơi ở thường xuyên tại Việt Nam:

• Cá nhân cư trú: Là người đáp ứng một trong hai điều kiện: Có mặt tại Việt Nam từ 183 ngày trở lên trong một năm dương lịch hoặc trong 12 tháng liên tục kể từ ngày đầu tiên đến Việt Nam; hoặc có nơi ở thường xuyên tại Việt Nam (theo quy định pháp luật về cư trú hoặc có hợp đồng thuê nhà từ 183 ngày trở lên). Đối với cá nhân cư trú, thu nhập chịu thuế bao gồm cả thu nhập phát sinh trong và ngoài lãnh thổ Việt Nam.
• Cá nhân không cư trú: Là người không đáp ứng các điều kiện về cư trú nêu trên. Đối với đối tượng này, phạm vi thu nhập chịu thuế chỉ giới hạn ở những khoản thu nhập phát sinh tại Việt Nam, không phân biệt nơi trả và nhận thu nhập.

Cách tính thuế TNCN đối với cá nhân là người nước ngoài

Tùy thuộc vào việc người nước ngoài được xác định là cá nhân cư trú hay không cư trú mà áp dụng các công thức và biểu thuế khác nhau.

Trường hợp người nước ngoài là cá nhân cư trú

Theo điểm b khoản 1 Điều 25 Thông tư số 111/2013/TT-BTC, việc tính thuế TNCN đối với người nước ngoài đến làm việc tại Việt Nam sẽ phụ thuộc vào thời gian làm việc thực tế của họ trong năm tính thuế:

• Đối với cá nhân có thời gian làm việc từ 183 ngày trở lên: Tổ chức, cá nhân trả thu nhập thực hiện tạm khấu trừ thuế theo Biểu thuế lũy tiến từng phần. Công thức xác định là:
  Thuế TNCN phải nộp = Thu nhập tính thuế x Thuế suất
  (Trong đó, để hiểu rõ hơn về các thành phần cấu thành nên số tiền này, người nộp thuế cần lưu ý cách thu nhập tính thuế là gì để áp dụng chính xác).
• Đối với cá nhân có thời gian làm việc dưới 183 ngày: Thuế TNCN sẽ được khấu trừ theo Biểu thuế toàn phần.

Trường hợp người nước ngoài là cá nhân không cư trú

Theo khoản 1 Điều 18 Thông tư số 111/2013/TT-BTC, đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công của cá nhân không cư trú, mức thuế được áp dụng cố định như sau:

• Công thức tính: Thuế TNCN phải nộp = Thu nhập chịu thuế x Thuế suất 20%
• Xác định thu nhập chịu thuế: Là tổng số tiền lương, tiền công, tiền thù lao và các khoản thu nhập khác có tính chất tiền lương, tiền công mà người nộp thuế nhận được trong kỳ tính thuế.
• Thời điểm xác định thu nhập chịu thuế: Là thời điểm tổ chức, cá nhân trả thu nhập cho người nộp thuế (riêng đối với phí mua sản phẩm bảo hiểm có tích lũy là thời điểm doanh nghiệp bảo hiểm hoặc công ty quản lý quỹ chi trả tiền bảo hiểm).

Xác định thu nhập chịu thuế khi làm việc đồng thời tại Việt Nam và nước ngoài

Trong trường hợp cá nhân không cư trú làm việc tại cả Việt Nam và nước ngoài nhưng không thể tách riêng phần thu nhập phát sinh tại Việt Nam, căn cứ khoản 2 Điều 18 Thông tư số 111/2013/TT-BTC, cách xác định như sau:

Trường hợp cá nhân người nước ngoài không hiện diện tại Việt Nam

Tổng thu nhập phát sinh tại Việt Nam được tính theo công thức tỷ lệ dựa trên số ngày làm việc thực tế:

Tổng thu nhập phát sinh tại Việt Nam = (Số ngày làm việc cho công việc tại VN / Tổng số ngày làm việc trong năm) x Thu nhập từ tiền lương, tiền công toàn cầu (trước thuế) + Thu nhập chịu thuế khác (trước thuế) phát sinh tại Việt Nam

Trường hợp cá nhân người nước ngoài có hiện diện tại Việt Nam

Tổng thu nhập phát sinh tại Việt Nam được tính dựa trên số ngày có mặt tại lãnh thổ Việt Nam:

Tổng thu nhập phát sinh tại Việt viện = (Số ngày có mặt ở VN / 365 ngày) x Thu nhập từ tiền lương, tiền công toàn cầu (trước thuế) + Thu nhập chịu thuế khác (trước thuế) phát sinh tại Việt Nam

Lưu ý quan trọng: Các khoản thu nhập chịu thuế khác (trước thuế) phát sinh tại Việt Nam bao gồm các lợi ích bằng tiền hoặc không bằng tiền mà người lao động được hưởng ngoài tiền lương, tiền công do người sử dụng lao động chi trả hoặc trả hộ. Việc quản lý và cách hạch toán chi phí thuế thu nhập doanh nghiệp liên quan đến các khoản chi trả này cần được thực hiện chuẩn xác để đảm bảo quyền lợi cho cả người lao động và đơn vị sử dụng lao động. Ngoài ra, khi thực hiện quyết toán hoặc hồ sơ, thủ tục đăng ký thuế thu nhập cá nhân, các doanh nghiệp cần lưu ý tuân thủ đúng quy định về chứng từ và thời hạn kê khai theo pháp luật hiện hành.