Đăng ký kinh doanh hộ cá thể online

Hiện nay, việc đăng ký hộ kinh doanh trực tuyến thông qua các cổng dịch vụ công đang trở nên phổ biến nhờ sự tiện lợi và nhanh chóng. Thay vì phải trực tiếp đến cơ quan hành chính, chủ hộ kinh doanh có thể thực hiện nộp hồ sơ online để chờ kết quả phê duyệt. Bài viết dưới đây sẽ hướng dẫn chi tiết quy trình đăng ký hộ kinh doanh một cách chuẩn xác theo quy định pháp luật tại thời điểm năm 2020.

Căn cứ pháp lý

Để thực hiện việc đăng ký, người dân cần nắm vững các văn bản quy phạm pháp luật sau:

• Luật Doanh nghiệp 2014;
• Nghị định số 78/2015/NĐ-CP về đăng ký doanh nghiệp;
• Thông tư số 176/2012/TT-BTC quy định mức thu, chế độ thu, nộp, quản lý và sử dụng lệ phí đăng ký doanh nghiệp, đăng ký hộ kinh doanh.

Khái niệm về hộ kinh doanh

Hộ kinh doanh là một hình thức kinh doanh phổ biến tại Việt Nam với số lượng cực lớn so với loại hình doanh nghiệp. Theo quy định tại Điều 78 (trích dẫn từ nội dung Nghị định 78/20 chế độ cũ) và các quy định liên quan về đăng ký kinh doanh, hộ kinh doanh có những đặc điểm sau:

Hộ kinh doanh do một cá nhân hoặc một nhóm cá nhân là công dân Việt Nam đủ 18 tuổi, có năng lực hành vi dân sự đầy đủ, hoặc một hộ gia đình làm chủ. Hình thức này chỉ được đăng ký kinh doanh tại một địa điểm duy nhất, sử dụng dưới 10 lao động và chủ hộ phải chịu trách nhiệm bằng toàn bộ tài sản của mình đối với hoạt động kinh doanh.

Đặc điểm pháp lý của hộ kinh doanh

• Không có tư cách pháp nhân như các loại hình công ty (TNHH, Cổ phần).
• Chủ thể thành lập là cá nhân, nhóm cá nhân hoặc hộ gia đình người Việt Nam.
• Hoạt động kinh doanh cố định tại một địa điểm duy nhất.
• Quy mô lao động giới hạn dưới 10 người (nếu vượt quá quy mô này, cần xem xét chuyển từ hộ kinh doanh sang công ty cổ phần hoặc loại hình doanh nghiệp phù hợp).

Điều kiện đăng ký hộ kinh doanh

Để được cấp Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh, chủ thể cần đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định tại Nghị định 78/2015/NĐ-CP:

• Ngành, nghề kinh doanh: Không thuộc danh mục ngành, nghề bị cấm đầu tư kinh doanh theo Luật Đầu tư.
• Tên hộ kinh doanh: Phải bao gồm hai thành tố là "Hộ kinh doanh" và "tên riêng". Tên riêng không được vi phạm các giá trị truyền thống, lịch sử, văn hóa, đạo đức và thuần phong mỹ tục. Người đăng ký nên thực hiện cách tra cứu tên công ty khi đăng ký kinh doanh để tránh trùng lặp hoặc vi phạm quy định.
• Nghĩa vụ tài chính: Nộp đầy đủ lệ phí đăng ký theo quy định. Căn cứ Thông tư số 176/2012/TT-BTC, mức lệ phí đăng ký hộ kinh doanh hiện hành là 100.000 đồng/lần.

Thủ tục và hồ sơ đăng ký hộ kinh doanh online

Quy trình thực hiện việc đăng ký hộ kinh doanh theo Nghị định 01/2021/NĐ-CP (áp dụng cho các hướng dẫn về quy trình trực tuyến) được thực hiện như sau:

Thành phần hồ sơ cần chuẩn bị

Để nộp hồ sơ qua mạng điện tử, chủ hộ cần chuẩn bị các giấy tờ sau dưới dạng bản quét (scan) hoặc văn bản điện tử:

• Giấy đề nghị đăng ký hộ kinh doanh (nêu rõ: tên hộ, địa điểm, số điện tử, ngành nghề, vốn, số lao động, thông tin cá nhân chủ hộ...).
• Bản sao hợp lệ CMND/CCCD hoặc Hộ chiếu còn hiệu lực của các thành viên tham gia hộ kinh doanh hoặc người đại diện hộ gia đình.
• Bản sao biên bản họp nhóm cá nhân về việc thành lập hộ (nếu do một nhóm cá nhân thành lập).
• Bản sao hợp đồng thuê nhà hoặc giấy tờ chứng minh quyền sử dụng địa điểm kinh doanh (nếu có yêu cầu).
• Văn bản ủy quyền cho người nộp hồ sơ (trong trường hợp không phải chủ hộ trực tiếp thực hiện).

Quy trình thực hiện online

Bước 1: Đăng ký thông tin trên cổng dịch vụ công. Truy cập vào trang dịch vụ công của tỉnh/thành phố (ví dụ: Hà Nội hoặc TP. HCM) để khởi tạo tài khoản và bắt đầu kê khai.

Bước 2: Soạn thảo và nộp hồ sơ. Người nộp thực hiện nhập dữ liệu theo mẫu, đính kèm các tệp tin hồ sơ đã chuẩn bị. Sau khi hoàn tất, gửi hồ sơ qua hệ thống trực tuyến.

Bước 3: Theo dõi tiến độ. Hệ thống sẽ cung cấp biên nhận điện tử. Người nộp có thể tra cứu trạng thái xử lý hồ sơ trên website để biết hồ sơ đã được chấp nhận hay cần sửa đổi, bổ sung.

Bước 4: Nhận kết quả. Nếu hồ sơ hợp lệ, cơ quan đăng ký kinh doanh cấp huyện sẽ cấp Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh. Thời gian xử lý thông thường không quá 03 ngày làm việc đối với hồ sơ không cần kiểm tra thực tế và không quá 05 ngày đối với hồ sơ cần kiểm tra thực tế.

Lưu ý quan trọng

Người kinh doanh cần lưu ý các trường hợp đặc biệt sau:

• Trường hợp không phải đăng ký: Các hộ gia đình sản xuất nông, lâm, ngư nghiệp, làm muối và những người bán hàng rong, quà vặt, buôn chuyến, kinh doanh lưu động, làm dịch vụ có thu nhập thấp thì không phải thực hiện thủ tục đăng ký kinh doanh (trừ các ngành nghề có điều kiện).
• Trường hợp bắt buộc chuyển đổi: Nếu hộ kinh doanh sử dụng thường xuyên trên 10 lao động, chủ thể cần thực hiện thủ tục chuyển đổi sang mô hình doanh nghiệp theo quy định của pháp luật.