Trình tự, thủ tục xử lý bồi thường thiệt hại trong lao động (BHTH) được quy định tại Điều 71 Nghị định 145/2020/NĐ-CP
Trong quan hệ lao động, việc bảo vệ tài sản của người sử dụng lao động (NSDLĐ) là một trong những nghĩa vụ quan trọng của người lao động (NLĐ). Khi xảy ra các sự cố như làm hư hỏng, mất mát thiết bị, dụng cụ hoặc tiêu hao vật tư quá định mức, quy trình xử lý bồi thường thiệt hại cần được thực hiện nghiêm tỷ theo đúng trình tự pháp luật để đảm bảo tính khách quan và quyền lợi của các bên. Việc nắm rõ quy trình này giúp doanh nghiệp tránh được các tranh chấp không đáng có, tương tự như cách thức tranh chấp lao động thường phát sinh khi các bên không tuân thủ đúng trình tự xử lý kỷ luật và trách nhiệm vật chất.
Quy trình, trình tự và thủ tục xử lý bồi thường thiệt hại (BHTH) được quy định cụ thể tại Nghị định số 145/2020/NĐ-CP của Chính phủ. Theo đó, các bước thực hiện từ khi phát hiện hành vi vi phạm đến khi ban hành quyết định cuối cùng phải tuân thủ chặt chẽ các điều kiện về thông báo, thành phần tham dự và hình thức biên bản.
Căn cứ theo Nghị định số 145/2020/NĐ-CP Quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Bộ luật Lao động về điều kiện lao động và quan hệ lao động, trình tự xử lý được thực hiện như sau:
Khi phát hiện người lao động có các hành vi sau đây gây ảnh hưởng đến tài sản của doanh nghiệp:
Ngay khi phát hiện, NSDLĐ có quyền và trách nhiệm yêu cầu người lao động phải thực hiện việc tường trình bằng văn bản về vụ việc để làm cơ sở xác định nguyên nhân và mức độ thiệt hại.
Trong thời hiệu xử lý BHTH, NSDLĐ tiến hành tổ chức cuộc họp với các quy định nghiêm ngặt về mặt thủ tục:
Kết quả của cuộc họp phải được thể hiện bằng văn bản (biên bản). Biên bản này cần được thông qua ngay trước khi kết thúc cuộc họp và phải có đầy đủ chữ ký của những người tham dự. Trường hợp có thành viên không ký vào biên bản, người ghi biên bản phải ghi rõ họ tên và lý do cụ thể của việc từ chối ký vào nội dung văn bản.
Cuối cùng, quyết định xử lý BHTH phải được ban hành trong phạm vi thời hiệu cho phép. Quyết định này không được chung chung mà phải đảm bảo đầy đủ các yếu tố pháp lý sau:
Quyết định này sau khi ban hành phải được gửi đến tất cả các thành phần đã tham dự cuộc họp để đảm bảo quyền được biết và quyền khiếu nại của người lao động (nếu có). Việc thực hiện đúng quy trình không chỉ giúp bảo vệ tài sản doanh nghiệp mà còn là căn cứ quan trọng nếu phát sinh xử lý hành vi không hợp tác với cơ quan chức năng hoặc các tranh chấp dân sự liên quan đến trách nhiệm vật chất sau này.
