Kinh doanh rượu là ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện theo quy định của pháp luật Việt Nam. Do đó, các cá nhân và tổ chức khi tham gia vào chuỗi cung ứng từ sản xuất đến phân phối đều phải đáp ứng những tiêu chuẩn khắt khe về giấy phép, an toàn thực phẩm và môi trường. Bài viết dưới đây sẽ cung cấp thông tin chi thực hiện đúng quy định pháp luật tại thời điểm năm 2022.
Các loại hình kinh doanh rượu
Căn cứ theo Điều 3 Nghị định số 105/2017/NĐ-CP, hoạt động kinh doanh rượu được phân chia thành nhiều loại hình khác nhau dựa trên quy mô và phương thức vận hành:
- Sản xuất rượu công nghiệp: Hoạt động sản xuất rượu trên dây chuyền máy móc, thiết bị công nghiệp.
- Sản xuất rượu thủ công: Hoạt động sản xuất rượu bằng các dụng cụ truyền thống, không sử dụng máy móc, thiết bị công nghiệp.
- Phân phối rượu: Hoạt động trung gian đưa rượu từ nhà sản xuất đến các thương nhân khác.
- Bán buôn rượu: Hoạt động bán rượu cho các thương nhân khác để phục vụ mục đích kinh doanh.
- Bán lẻ rượu: Hoạt động bán rượu trực tiếp cho người tiêu dùng cuối cùng.
- Bán rượu tiêu dùng tại chỗ: Hoạt động bán rượu trực tiếp cho người mua để sử dụng ngay tại địa điểm bán hàng.
Điều kiện kinh doanh đối với từng loại hình cụ thể
Dựa trên các quy định tại Nghị định số 105/2017/NĐ-CP và Nghị định số 17/2020/NĐ-CP, điều kiện kinh doanh cụ thể cho từng loại hình như sau:
1. Đối với sản xuất rượu công nghiệp
Các tổ chức, cá nhân thực hiện sản xuất rượu công nghiệp nhằm mục đích kinh doanh phải đáp ứng đầy đủ các tiêu chí:
- Là doanh nghiệp được thành lập hợp pháp theo quy định của pháp luật.
- Đảm bảo các điều kiện về an toàn thực phẩm (tương tự như các yêu cầu trong quy định về cấp giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm).
- Đảm bảo các tiêu chuẩn về bảo vệ môi trường theo quy định hiện hành.
- Tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về ghi nhãn hàng hóa rượu và dán tem theo Điều 6 Nghị định 105/2017/NĐ-CP.
- Có đội ngũ cán bộ kỹ thuật có trình độ chuyên môn phù hợp với ngành nghề sản xuất.
2. Đối với sản xuất rượu thủ công
Chủ thể kinh doanh rượu thủ công có thể là doanh nghiệp, hợp tác xã hoặc hộ kinh doanh. Điều kiện bao gồm:
- Đảm bảo các điều kiện về an toàn thực phẩm và ghi nhãn hàng hóa theo quy định.
- Trường hợp bán cho doanh nghiệp sản xuất rượu công nghiệp: Phải có hợp đồng mua bán với doanh nghiệp đã được cấp Giấy phép sản xuất rượu công nghiệp.
- Trường hợp khác: Nếu không bán cho doanh nghiệp có giấy phép sản xuất rượu công nghiệp để chế biến lại, tổ chức/cá nhân phải thực hiện thủ tục xin cấp Giấy phép sản xuất rượu thủ công nhằm mục đích kinh doanh.
3. Đối với hoạt động phân phối, bán buôn và bán lẻ
Các điều kiện về thương nhân và mạng lưới được quy định cụ thể như sau:
- Kinh doanh phân phối rượu: Phải là doanh nghiệp; có văn bản giới thiệu hoặc hợp đồng nguyên tắc với nhà sản xuất, nhà phân phối khác hoặc nhà cung cấp nước ngoài. Về mạng lưới, phải có hệ thống phân phối tại từ 02 tỉnh, thành phố trực tiếp trở lên; mỗi địa bàn tỉnh/thành phố phải có ít nhất 01 thương nhân bán buôn rượu.
- Kinh doanh bán buôn rượu: Phải có hệ thống bán buôn trên địa bàn tỉnh, thành phố nơi đặt trụ sở chính với ít nhất 01 thương nhân bán lẻ rượu.
- Kinh doanh bán lẻ rượu: Chủ thể có thể là doanh nghiệp, hợp tác xã hoặc hộ kinh doanh; phải có quyền sử dụng hợp pháp địa điểm kinh doanh cố định và địa chỉ rõ ràng. Nếu cần tìm hiểu thêm về các thủ tục hành chính liên quan đến giấy phép, quý khách có thể tham khảo Dịch vụ cấp giấy phép kinh doanh bán lẻ rượu.
4. Đối với bán rượu tiêu dùng tại chỗ
Hoạt động này yêu cầu các điều kiện khắt khe về địa điểm và đăng ký:
- Là doanh nghiệp, hợp tác xã hoặc hộ kinh doanh được thành lập đúng pháp luật.
- Có quyền sử dụng hợp pháp địa điểm kinh doanh cố định; phải thực hiện đăng ký bán rượu tiêu dùng tại chỗ với Phòng Kinh tế hoặc Phòng Kinh dịch và Hạ tầng cấp huyện.
- Phải sở hữu các loại Giấy phép tương ứng (Sản xuất, phân phối, bán buôn hoặc bán lẻ). Nếu tự sản xuất để bán tại chỗ thì phải có Giấy phép sản xuất rượu công nghiệp hoặc thủ công phù hợp.
Trách nhiệm bắt buộc của cơ sở kinh doanh rượu
Theo các quy định về phòng, chống tác hại của rượu, bia, cơ sở kinh doanh cần lưu ý các trách nhiệm sau:
- Tuân thủ nghiêm ngặt các điều kiện kinh doanh đã nêu.
- Cung cấp thông tin đầy đủ, chính xác cho cơ quan quản lý nhà nước khi có yêu cầu.
- Tuyệt đối không sử dụng lao động dưới 18 tuổi tham gia vào quá trình kinh doanh hoặc quảng cáo rượu.
- Thực hiện thu hồi và xử lý kịp thời các loại rượu không đảm bảo chất lượng, an toàn thực phẩm theo quy định pháp luật.
- Phải niêm yết thông báo công khai về việc không bán rượu cho người chưa đủ 18 tuổi tại địa điểm kinh doanh.
- Đối với cơ sở bán rượu tiêu dùng tại chỗ: Có trách nhiệm nhắc nhở khách hàng về việc không điều khiển phương tiện giao thông sau khi uống rượu và hỗ trợ các giải pháp di chuyển an toàn (như thuê xe, sử dụng phương tiện công cộng).
Xem thêm các chủ đề khác
