Khi chấm dứt hợp đồng lao động, người lao động có thể được hưởng trợ cấp bảo hiểm thất nghiệp nếu đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định của pháp luật. Việc nắm rõ cách tính lương bảo hiểm thất nghiệp 2020 là vô cùng cần thiết để người lao động chủ động về mặt tài chính trong thời gian tìm kiếm việc làm mới.
Khái niệm về bảo hiểm thất nghiệp
Bảo hiểm thất nghiệp là một phần của chế độ bảo hiểm xã hội, được hình thành từ sự đóng góp vào Quỹ bảo cần thiết nhằm hỗ trợ người lao động khi bị mất việc làm. Mục tiêu chính của quỹ bao gồm: hỗ trợ học nghề, duy trì việc làm và tìm kiếm việc làm mới. Chế độ này không chỉ là điểm tựa vật chất cho cá nhân mà còn giúp giảm bớt gánh nặng tài chính cho người sử dụng lao động và ngân sách Nhà nước khi tình trạng thất nghiệp gia tăng.
Điều kiện hưởng trợ cấp bảo hiểm thất nghiệp
Căn cứ theo quy định tại Điều 49 Luật Việc làm, người lao động được hưởng trợ cấp thất nghiệp khi thỏa mãn các điều kiện sau:
- Chấm dứt hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc: Ngoại trừ các trường hợp như đơn phương chấm dứt hợp đồng trái pháp luật, hoặc người lao động đang hưởng lương hưu, trợ cấp mất sức lao động hàng tháng.
- Thời gian đóng bảo hiểm: Đã đóng bảo hiểm thất nghiệp đủ 12 tháng trở lên trong vòng 24 tháng trước khi chấm nhất hợp đồng (đối với trường hợp quy định tại điểm a và b khoản 1 Điều 43 Luật này) hoặc đủ 12 tháng trong vòng 36 tháng (đối với các trường hợp khác theo luật định).
- Nộp hồ sơ đúng quy định: Đã nộp đầy đủ hồ sơ hưởng trợ cấp thất nghiệp tại Trung tâm dịch vụ việc làm theo đúng thời hạn và trình tự pháp luật.
- Chưa tìm được việc làm: Sau 15 ngày kể từ ngày nộp hồ sơ, người lao động vẫn chưa có việc làm mới (trừ các trường hợp đặc biệt như thực hiện nghĩa vụ quân sự, đi học tập dài hạn, đi nước ngoài định cư, hoặc bị tạm giam...).
Cách tính mức hưởng và thời gian hưởng trợ cấp
Để hiểu rõ quyền lợi của mình, người lao động cần nắm vững cách tính hưởng bảo hiểm thất nghiệp 2020 dựa trên các yếu tố về tiền lương và thời gian đóng.
Mức hưởng trợ cấp hàng tháng
Căn cứ Điều 50 Luật Việc làm 2013, mức hưởng được xác định như sau:
- Công thức tính: Mức hưởng hàng tháng = 60% x Mức lương bình quân của 06 tháng liền kề có đóng bảo hiểm thất nghiệp trước khi thất nghiệp.
- Mức trần tối đa: Đối với người lao động áp dụng chế độ tiền lương do Nhà nước quy định: Không quá 05 lần mức lương cơ sở. Đối với người lao động theo chế độ tiền lương do người sử dụng lao động quyết định: Không quá 05 lần mức lương tối thiểu vùng tại thời điểm chấm dứt hợp đồng.
Thời gian hưởng trợ cấp
Việc xác định cách tính thời gian hưởng bảo hiểm thất nghiệp phụ thuộc vào tổng thời gian người lao động đã đóng quỹ:
- Đóng đủ 12 tháng đến đủ 36 tháng: Được hưởng 03 tháng trợ cấp.
- Sau đó, cứ đóng đủ thêm 12 tháng: Được hưởng thêm 01 tháng trợ cấp.
- Tổng thời gian hưởng tối đa không quá 12 tháng.
Ví dụ: Nếu một người đã đóng BHTN được 50 tháng, thì 36 tháng đầu sẽ tương ứng với 03 tháng trợ cấp; 12 tháng tiếp theo sẽ được thêm 01 tháng trợ cấp. Số tháng còn dư (02 tháng) sẽ được bảo lưu để cộng dồn vào lần hưởng sau.
Hồ sơ và thủ tục nhận trợ cấp thất nghiệp
Căn cứ Điều 16, Nghị định số 28/2015/NĐ-CP, hồ sơ đề nghị hưởng trợ cấp thất nghiệp bao gồm:
- Đơn đề nghị hưởng trợ cấp thất nghiệp theo mẫu quy định.
- Bản chính hoặc bản sao có chứng thực giấy tờ xác nhận việc chấm dứt hợp đồng (Quyết định thôi việc, Quyết định sa thải, Thông báo chấm dứt hợp đồng...).
- Sổ bảo hiểm xã hội.
Quy trình thực hiện thủ tục
Người lao động cần thực hiện theo các bước sau để đảm bảo quyền lợi:
- Bước 1: Nộp hồ sơ: Trong vòng 03 tháng kể từ ngày chấm dứt hợp đồng, người lao động nộp trực tiếp 01 bộ hồ sơ tại Trung tâm Giới thiệu việc làm địa phương.
- Bước 2: Giải quyết hồ sơ: Trong vòng 15 ngày kể từ khi nộp, Trung tâm sẽ xác nhận giải quyết; trong vòng 20 ngày làm việc, Trung tâm sẽ ra quyết định duyệt chi trả kèm sổ BHXH. Thời điểm tính hưởng là ngày thứ 16 kể từ ngày nộp đủ hồ sơ.
- Bước 3: Nhận tiền chi trả: Trong vòng 5 ngày làm việc kể từ khi có quyết định duyệt chi, cơ quan BHXH sẽ thực hiện chi trả tháng đầu tiên kèm thẻ BHYT. Các tháng tiếp theo được chi trả trong vòng 12 ngày tính từ ngày hưởng tháng đó.
- Bước 4: Thông báo tình hình tìm kiếm việc làm: Hàng tháng, người lao động phải đến Trung tâm dịch vụ việc làm để thực hiện nghĩa vụ thông báo về tình hình tìm kiếm việc làm theo lịch hẹn.
