Việc đầu tiên để thực hiện thủ tục thêm tên cha vào giấy khai sinh khi chưa kết hôn là thực hiện thủ tục đăng ký nhận cha, mẹ, con.

Trong thực tế đời sống, có nhiều trường hợp tại thời điểm đăng ký khai sinh cho trẻ, cha và mẹ vẫn chưa thực hiện thủ tục đăng ký kết hôn theo quy định của pháp luật. Khi đó, để thông tin về người cha được ghi nhận đầy đủ trên Giấy khai sinh của con, các bên cần thực hiện các bước thủ tục pháp lý liên quan đến việc xác định quan hệ huyết thống.
Do cha và mẹ chưa có quan hệ hôn nhân hợp pháp, việc xác định thông tin người cha trên Giấy khai sinh không thể thực hiện chỉ dựa trên thông tin từ phía người mẹ. Do đó, bước đầu tiên cần thực hiện là thủ tục đăng ký nhận cha, mẹ, con để tạo cơ sở pháp lý chứng minh mối quan hệ huyết thống.
Căn cứ theo Điều 24 Luật Hộ tịch 2014, thẩm quyền thực hiện việc này thuộc về Ủy ban nhân dân (UBND) cấp xã nơi cư trú của người nhận hoặc người được nhận là cha, mẹ, con. Như vậy, UBND cấp xã/phường/thị trấn nơi thường trú hoặc tạm trú của người cha có trách nhiệm thụ lý và giải quyết hồ sơ.
Để việc đăng ký nhận cha, mẹ, con được chấp nhận, các bên phải cung cấp đầy đủ tài liệu chứng minh. Theo quy định tại Điều 11 Thông tư số 15/2015/TT-BTP, chứng cứ bao gồm một trong các loại giấy tờ sau:
Lưu ý: Đối với người mẹ, thông tin thường đã được xác nhận trong Giấy chứng sinh, nên trọng tâm hồ sơ sẽ tập trung vào việc chứng minh quan hệ giữa người cha và đứa trẻ.
Căn cứ Điều 25 Luật Hộ tịch 2014, quy trình thực hiện như sau:
Để tiết kiệm thời gian và công sức, pháp luật hiện hành cho phép thực hiện đồng thời việc đăng ký khai sinh và đăng ký nhận cha, mẹ, con trong cùng một bộ hồ sơ.
Theo quy định tại Điều 12 Thông tư số 15/2015/TT-BTP, khi thực hiện đăng ký khai sinh cho trẻ em mà có yêu cầu đăng ký nhận cha, mẹ, con thì cơ quan đăng ký hộ tịch sẽ giải quyết kết hợp cả hai thủ tục nêu trên.
Về thẩm quyền, căn cứ Điều 13 Luật Hộ tịch 2014, UBND cấp xã nơi cư trú của người cha hoặc người mẹ thực hiện đăng ký khai sinh có thẩm quyền giải quyết. Trong trường hợp các bên muốn đăng ký khai sinh có tên cha khi chưa đăng ký kết hôn, việc chuẩn bị đầy đủ chứng cứ nhận con là yếu tố tiên quyết.
Người đi đăng ký cần chuẩn bị các loại giấy tờ sau:
Ngay sau khi tiếp nhận đầy đủ hồ sơ, nếu thông tin khai sinh phù hợp và đầy đủ, công chức tư pháp - hộ tịch sẽ ghi nội dung vào Sổ hộ tịch, cập nhật vào Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử và Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư để lấy Số định danh cá nhân. Sau đó, Chủ tịch UBND cấp xã sẽ ký và cấp Giấy khai sinh cho trẻ.
Việc thực hiện đúng quy trình giúp đảm bảo quyền lợi của trẻ em về việc được ghi nhận đầy đủ thông tin về cha, mẹ ngay từ khi mới chào đời. Nếu có sai sót về thông tin sau này, các bên có thể tìm hiểu thêm về thủ tục thay đổi thông tin trên giấy khai sinh để điều chỉnh cho chính xác.