chồng muốn ly hôn nhưng vợ không đồng ý

Khi chồng muốn ly hôn nhưng vợ không đồng ý, người chồng vẫn có thể yêu cầu Tòa án giải quyết thông qua thủ tục đơn phương ly hôn, với điều kiện chứng minh được căn cứ cho ly hôn theo quy định pháp luật. Bài viết làm rõ quyền yêu cầu, điều kiện, thủ tục cũng như các vấn đề về tài sản và quyền nuôi con trong trường hợp này.

Quyền yêu cầu ly hôn khi một bên không đồng ý

Ly hôn là việc chấm dứt quan hệ vợ chồng theo bản án, quyết định có hiệu lực pháp luật của Tòa án. Theo Điều 51 Luật Hôn nhân và gia đình 2014, người có quyền yêu cầu giải quyết ly hôn gồm:

• Vợ, chồng hoặc cả hai vợ chồng;
• Cha, mẹ, người thân thích khác khi một bên vợ chồng không thể nhận thức, làm chủ hành vi của mình, đồng thời là nạn nhân của bạo lực gia đình do người còn lại gây ra.

Cần lưu ý, chồng không có quyền yêu cầu ly hôn khi vợ đang có thai, sinh con hoặc đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi. Như vậy, ngoài hạn chế này, khi chồng muốn ly hôn nhưng vợ không đồng ý, người chồng hoàn toàn có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết theo thủ tục đơn phương.

Điều kiện để đơn phương ly hôn

Quan hệ hôn nhân có thể chấm dứt khi hai bên cùng thỏa thuận (thuận tình ly hôn) hoặc theo yêu cầu của một bên (đơn phương ly hôn). Khi vợ không đồng ý ly hôn, người chồng phải chứng minh có một trong các căn cứ để Tòa án chấp nhận đơn phương ly hôn:

• Vợ, chồng có hành vi bạo lực gia đình;
• Một bên vi phạm nghiêm trọng quyền, nghĩa vụ của vợ chồng làm cho hôn nhân lâm vào tình trạng trầm trọng, đời sống chung không thể kéo dài, mục đích hôn nhân không đạt được;
• Vợ hoặc chồng bị Tòa án tuyên bố mất tích;
• Một bên bị bệnh tâm thần hoặc bệnh khác và là nạn nhân của bạo lực gia đình do người còn lại gây ra.

Như vậy, mấu chốt để giải quyết trường hợp chồng muốn ly hôn nhưng vợ không đồng ý là người chồng phải đưa ra được chứng cứ chứng minh đời sống hôn nhân đã trầm trọng, không thể tiếp tục.

Chia tài sản khi ly hôn

Việc chia tài sản trước hết do hai vợ chồng tự thỏa thuận. Nếu không thỏa thuận được, theo Điều 59 Luật Hôn nhân và gia đình 2014, Tòa án giải quyết theo nguyên tắc chia đôi nhưng có tính đến các yếu tố: hoàn cảnh của gia đình và của vợ, chồng; công sức đóng góp vào việc tạo lập, duy trì và phát triển khối tài sản chung; bảo vệ lợi ích chính đáng của mỗi bên trong sản xuất, kinh doanh, nghề nghiệp; và lỗi của mỗi bên trong vi phạm quyền, nghĩa vụ của vợ chồng.

Thủ tục đơn phương ly hôn

Hồ sơ đơn phương ly hôn gồm: đơn khởi kiện ly hôn (theo mẫu); giấy chứng nhận đăng ký kết hôn (bản chính); bản sao giấy tờ tùy thân và hộ khẩu; bản sao giấy khai sinh của các con; các tài liệu, chứng cứ chứng minh tài sản chung (sổ đỏ, đăng ký xe, sổ tiết kiệm…).

Trình tự thực hiện tại Tòa án nhân dân có thẩm quyền:

• Bước 1: Nộp hồ sơ khởi kiện yêu cầu ly hôn tại Tòa án có thẩm quyền;
• Bước 2: Tòa án xem xét, thụ lý và thông báo nộp tiền tạm ứng án phí;
• Bước 3: Người khởi kiện nộp tiền tạm ứng án phí và nộp lại biên lai cho Tòa án;
• Bước 4: Tòa án triệu tập lấy lời khai, tiến hành hòa giải và xét xử theo quy định pháp luật tố tụng dân sự;
• Bước 5: Nếu Tòa án không chấp nhận yêu cầu ly hôn, người yêu cầu có quyền kháng cáo để Tòa án cấp trên xét xử phúc thẩm.

Bạn đọc có thể tham khảo thêm trình tự đầy đủ tại bài Thủ tục ly hôn.

Quyền nuôi con sau khi ly hôn

Theo Điều 81 Luật Hôn nhân và gia đình 2014, khi ly hôn, vợ chồng có thể thỏa thuận về người trực tiếp nuôi con, quyền và nghĩa vụ của mỗi bên; nếu không thỏa thuận được, Tòa án giao con cho một bên trực tiếp nuôi căn cứ vào quyền lợi về mọi mặt của con. Một số nguyên tắc cần lưu ý:

• Con dưới 36 tháng tuổi được giao cho mẹ trực tiếp nuôi, trừ trường hợp người mẹ không đủ điều kiện hoặc cha mẹ có thỏa thuận khác phù hợp với lợi ích của con;
• Con từ đủ 07 tuổi trở lên thì phải xem xét nguyện vọng của con;
• Người không trực tiếp nuôi con có nghĩa vụ cấp dưỡng. Đây là nghĩa vụ của cha, mẹ, không phụ thuộc vào khả năng kinh tế của người trực tiếp nuôi con.

Mức cấp dưỡng do các bên thỏa thuận căn cứ vào thu nhập, khả năng thực tế của người có nghĩa vụ và nhu cầu thiết yếu của người được cấp dưỡng; nếu không thỏa thuận được thì Tòa án quyết định.

Phí ly hôn

Theo Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14, mức án phí dân sự sơ thẩm đối với ly hôn không có tranh chấp về tài sản là 300.000 đồng. Trường hợp có tranh chấp tài sản, án phí được tính theo giá ngạch tương ứng với giá trị tài sản tranh chấp (ví dụ 5% đối với phần giá trị từ trên 6.000.000 đồng đến 400.000.000 đồng).