Thành lập công ty tài chính là thủ tục có điều kiện chặt chẽ do hoạt động của loại hình này gắn liền với lĩnh vực tiền tệ, ngân hàng. Bài viết tổng hợp căn cứ pháp lý, điều kiện cấp phép và quy trình thành lập công ty tài chính theo khung pháp luật hiện hành tại thời điểm này.
Căn cứ pháp lý khi thành lập công ty tài chính
Việc thành lập công ty tài chính căn cứ chủ yếu vào Luật Các tổ chức tín dụng số 47/2010/QH12 (Điều 20, Điều 21) cùng các văn bản hướng dẫn như Nghị định số 39/2014/NĐ-CP, Nghị định số 10/2011/NĐ-CP, Thông tư số 06/2002/TT-NHNN, Thông tư số 24/2011/TT-NHNN và Quyết định số 40/2007/QĐ-NHNN. Công ty tài chính là một loại hình tổ chức tín dụng phi ngân hàng, chịu sự quản lý, cấp phép của Ngân hàng Nhà nước.
Điều kiện cấp Giấy phép thành lập và hoạt động
Theo quy định, để được cấp Giấy phép thành lập và hoạt động, công ty tài chính phải đáp ứng các điều kiện chung sau:
- Có vốn điều lệ tối thiểu 500 tỷ đồng;
- Chủ sở hữu, cổ đông sáng lập, thành viên sáng lập là pháp nhân đang hoạt động hợp pháp và có đủ năng lực tài chính; cá nhân có năng lực hành vi dân sự đầy đủ và đủ khả năng tài chính góp vốn;
- Người quản lý, người điều hành, thành viên Ban kiểm soát đáp ứng tiêu chuẩn theo Điều 50 Luật Các tổ chức tín dụng năm 2010;
- Có Điều lệ phù hợp với Luật Các tổ chức tín dụng năm 2010;
- Có Đề án thành lập và phương án kinh doanh khả thi, không gây ảnh hưởng đến sự an toàn, ổn định của hệ thống tổ chức tín dụng.
Điều kiện đối với thành viên sáng lập
- Tổ chức là doanh nghiệp Việt Nam không phải tổ chức tín dụng: Có vốn chủ sở hữu tối thiểu 500 tỷ đồng vào năm liền kề trước năm đề nghị; trường hợp tập đoàn kinh tế xin thành lập công ty tài chính TNHH một thành viên thì phải có vốn chủ sở hữu tối thiểu 1.000 tỷ đồng; kinh doanh có lãi trong năm liền kề trước.
- Tổ chức tín dụng Việt Nam: Có tổng tài sản Có tối thiểu 50.000 tỷ đồng, tỷ lệ nợ xấu trên tổng dư nợ dưới 3% tại thời điểm góp vốn, duy trì tỷ lệ an toàn theo quy định và kinh doanh có lãi.
- Cá nhân: Mang quốc tịch Việt Nam, có khả năng tài chính, không bị truy cứu trách nhiệm hình sự, không có án tích, có bằng đại học hoặc trên đại học ngành kinh tế hoặc luật.
Quy trình thành lập công ty tài chính
Quy trình cơ bản gồm các bước sau:
- Bước 1 – Chuẩn bị điều kiện và chọn loại hình: Công ty tài chính nhà nước, công ty tài chính cổ phần, công ty tài chính trực thuộc tổ chức tín dụng, công ty tài chính liên doanh hoặc 100% vốn nước ngoài.
- Bước 2 – Lập hồ sơ: Đơn đề nghị đăng ký doanh nghiệp; Điều lệ và phương án hoạt động (kế hoạch cụ thể 3 năm đầu); danh sách thành viên/cổ đông; hồ sơ chứng minh điều kiện về vốn; hồ sơ chứng minh tiêu chuẩn người quản lý; tài liệu về tình hình tài chính của cổ đông lớn.
- Công bố thông tin: Thông tin đăng ký doanh nghiệp phải được công khai trên Cổng thông tin quốc gia trong vòng 30 ngày kể từ ngày được cấp Giấy chứng nhận. Theo khoản 1 Điều 26 Nghị định 50/2016/NĐ-CP, hành vi không công bố hoặc công bố không đúng thời hạn bị phạt tiền từ 1.000.000 đồng đến 2.000.000 đồng.
- Khắc dấu và công bố mẫu dấu: Doanh nghiệp tự quyết định hình thức, số lượng, nội dung con dấu nhưng phải thể hiện tên và mã số doanh nghiệp.
Do tính chất đặc thù, việc thành lập công ty tài chính cần đặc biệt lưu ý điều kiện về vốn và năng lực của cổ đông sáng lập. Bạn có thể tham khảo thêm thủ tục sau khi thành lập doanh nghiệp để hoàn thiện các nghĩa vụ liên quan.
Xem thêm các chủ đề khác