Ngày 08/7/2019, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) ban hành Công văn 5228/NHNN-CSTT về hoạt động cho vay ngang hàng.
Ngày 08/7/2019, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) đã ban hành Công văn số 5228/NHNN-CSTT về hoạt động cho vay ngang hàng (P2P Lending). Văn bản này được gửi tới các tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài nhằm khuyến cáo thận trọng khi ký kết hợp tác với các công ty hoạt động theo mô hình cho vay ngang hàng, trong bối cảnh loại hình này đang nở rộ nhưng chưa có khung pháp lý điều chỉnh đầy đủ tại thời điểm đó.
Cho vay ngang hàng là mô hình kết nối trực tiếp giữa người có nhu cầu vay và người có vốn nhàn rỗi thông qua nền tảng công nghệ (thường là website hoặc ứng dụng), thay vì qua trung gian tài chính truyền thống. Công ty vận hành nền tảng đóng vai trò cung cấp dịch vụ kết nối, thu thập thông tin và hỗ trợ giao dịch giữa hai bên.
Tại thời điểm năm 2019, mô hình này phát triển nhanh nhưng pháp luật Việt Nam chưa có quy định chuyên biệt điều chỉnh. Một số công ty đã lợi dụng mô hình để biến tướng thành huy động vốn trái phép, cho vay nặng lãi, hoặc gây nhầm lẫn rằng hoạt động có sự bảo trợ của ngân hàng.
Qua Công văn 5228/NHNN-CSTT, Ngân hàng Nhà nước lưu ý các tổ chức tín dụng một số vấn đề trọng tâm:
Khuyến cáo này xuất phát từ thực tế một số nền tảng cho vay ngang hàng có dấu hiệu hoạt động không minh bạch, đặt người dân và cả tổ chức tín dụng trước nguy cơ rủi ro tài chính, tranh chấp về lãi suất và đòi nợ.
Người tham gia mô hình cho vay ngang hàng cần đặc biệt cảnh giác với các thỏa thuận lãi suất vượt mức trần pháp luật cho phép. Theo Bộ luật Dân sự, lãi suất theo thỏa thuận không được vượt quá 20%/năm của khoản tiền vay; phần lãi vượt trần sẽ không có hiệu lực. Việc cho vay với lãi suất cao gấp nhiều lần mức trần còn có thể bị xử lý theo quy định về tội cho vay lãi nặng.
