NHÀ ĐẦU TƯ GÓP VỐN BẰNG TÀI SẢN VÀO CÔNG TY TNHH 2 THÀNH VIÊN TRỞ LÊN

Trong hoạt động đầu tư tại Việt Nam, vốn góp không chỉ giới hạn ở tiền mặt. Các nhà đầu tư, bao gồm cả nhà đầu tư nước ngoài, có quyền sử dụng các loại tài sản khác để thực hiện nghĩa vụ góp vốn vào doanh nghiệp. Bài viết dưới đây sẽ phân tích chi tiết về quy định pháp luật và trình tự thực hiện việc nhà đầu tư góp vốn bằng tài sản vào công ty TNHH 2 thành viên trở lên theo khung pháp lý hiện hành.

Căn cứ pháp lý

Việc góp vốn bằng tài sản được điều chỉnh bởi các văn bản quy phạm pháp luật sau:

• Luật Đầu tư 2020;
• Luật Doanh nghiệp 2020;
• Nghị định số 31/2021/NĐ-CP Quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Đầu tư;
• Thông tư số 16/2015/TT-BKHĐT Quy định biểu mẫu thực hiện thủ tục đầu tư và báo cáo hoạt động đầu tư tại Việt Nam;
• Thông tư số 219/2013/TT-BTC Hướng dẫn thi hành Luật Thuế giá trị gia tăng.

Theo quy định tại Khoản 23 Điều 3 Luật Đầu tư 2020, vốn đầu tư được hiểu là tiền và các tài sản khác theo quy định của pháp luật về dân sự và điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên để thực hiện hoạt động đầu tư kinh doanh.

Trình tự góp vốn bằng tài sản khi thành lập tổ chức kinh tế mới

Khi nhà đầu tư lựa chọn hình thức đầu tư thành lập tổ chức kinh tế ở Việt Nam bằng tài sản, quy trình cần tuân thủ các bước nghiêm ngặt về định giá và chuyển quyền sở hữu.

Bước 1: Định giá tài sản góp vốn

Căn cứ Điều 36 Luật Doanh nghiệp 2020, các tài sản góp vốn không phải là Đồng Việt Nam, ngoại tệ tự thực chuyển đổi hoặc vàng phải được định giá theo một trong hai phương pháp:

• Do các thành viên, cổ đông sáng lập thực hiện định giá;
• Do tổ chức thẩm định giá chuyên nghiệp thực hiện. Trong trường hợp này, giá trị tài sản phải được trên 50% số thành viên hoặc cổ đông sáng lập chấp thuận.

Lưu ý về trách nhiệm pháp lý: Nếu tài sản góp vốn được định giá cao hơn giá trị thực tế tại thời điểm góp vốn, các thành viên/cổ đông sáng lập phải liên đới góp thêm bằng số chênh lệch và chịu trách nhiệm đối với thiệt hại do việc cố ý định giá cao hơn giá trị thực.

Bước 2: Soạn thảo hồ sơ góp vốn

Tùy vào tư cách của chủ thể góp vốn, hồ sơ cần chuẩn bị các chứng từ khác nhau theo hướng dẫn tại Thông tư số 219/2013/TT-BTC:

• Đối với cá nhân, tổ chức không kinh doanh: Hồ sơ bao gồm Biên bản chứng nhận góp vốn và Biên bản giao nhận tài sản.
• Đối với cá nhân, tổ chức có hoạt động kinh doanh: Ngoài các văn bản trên, cần có Hợp đồng liên doanh liên kết, Biên bản định giá của Hội đồng giao nhận vốn góp (hoặc văn bản của tổ chức thẩm định giá) và hồ sơ chứng minh nguồn gốc tài sản.

Bước 3: Thực hiện chuyển quyền sở hữu tài sản

Theo quy định tại Luật Doanh nghiệp, việc góp vốn bằng tài sản phải hoàn tất thủ tục chuyển quyền sở hữu cho công ty:

• Đối với tài sản có đăng ký (quyền sử dụng đất, xe cộ...): Người góp vốn phải làm thủ tục chuyển tên chủ sở hữu từ cá nhân/tổ chức sang tên công ty. Lưu ý, việc chuyển quyền sở hữu này không phải chịu lệ phí trước bạ.
• Đối với tài sản không đăng ký: Việc góp vốn được thực hiện thông qua việc giao nhận tài sản và phải có biên bản xác nhận của các bên.

Trường hợp góp vốn vào doanh nghiệp đã thành lập

Khi nhà đầu tư thực hiện những lưu ý về góp vốn thành lập công ty TNHH hoặc mua lại phần vốn góp tại một doanh nghiệp đang hoạt động, cần lưu ý các điều kiện sau:

Trường hợp phải thực hiện thủ tục đăng ký góp vốn

Nhà đầu tư nước ngoài phải thực hiện thủ tục đăng ký góp vốn, mua cổ phần nếu thuộc một trong hai trường hợp:

• Hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp đó thuộc danh mục ngành nghề có điều kiện áp dụng đối với nhà đầu tư nước ngoài.
• Việc góp vốn dẫn đến việc nhà đầu tư nắm giữ từ 51% vốn điều lệ của công ty trở lên.

Hồ sơ đăng ký bao gồm:

• Văn bản đăng ký góp vốn/mua cổ phần (nêu rõ thông tin nhà đầu tư, phần vốn góp và tỷ lệ sở hữu sau khi hoàn tất).
• Bản sao hợp lệ các giấy tờ pháp lý cá nhân (Hộ chiếu, CCCD) hoặc văn bản xác nhận tư cách pháp lý đối với tổ chức.

Quy trình thực hiện: Nhà đầu tư kê khai trực tuyến tại Cổng thông tin quốc gia về đầu tư. Sau khi có mã hồ sơ, nhà đầu tư nộp bộ hồ sơ giấy tại Bộ phận một cửa của Sở Kế hoạch và Đầu tư hoặc Ban quản lý khu kinh tế/khu công nghiệp tương ứng. Trong thời hạn 10 ngày kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ, cơ quan chức năng sẽ thông báo kết quả bằng văn bản.

Trường hợp không phải đăng ký góp vốn

Trong các trường hợp khác (không thuộc diện điều chỉnh về tỷ lệ sở hữu hoặc ngành nghề hạn chế), nhà đầu tư không cần thực hiện thủ tục đăng ký góp vốn mà chỉ tiến hành các thủ tục thay đổi thành viên/chủ sở hữu theo quy định của pháp luật về doanh nghiệp.