Dự án đầu tư mở rộng là gì? Các ưu đãi đối với dự án mở rộng

Trong hoạt động kinh doanh, việc mở rộng quy mô sản xuất hoặc nâng cấp công nghệ là chiến lược quan trọng để gia tăng năng lực cạnh tranh. Tuy nhiên, nhà đầu tư cần nắm vững các khái niệm pháp lý và điều kiện cụ thể để được hưởng các chính sách ưu đãi từ Nhà nước. Bài viết này sẽ làm rõ khái niệm dự án đầu tư mở rộng và các chính sách ưu đãi thuế liên quan theo quy định pháp luật hiện hành.

Dự án đầu tư mở rộng là gì?

Theo quy định tại Khoản 5 Điều 3 Luật đầu tư số 61/2020/QH14, dự án đầu tư mở rộng được hiểu là dự án đầu tư phát triển dự án đầu tư đang hoạt động bằng các hình thức như: mở rộng quy mô; nâng cao công nghệ; đổi mới công nghệ; giảm thiểu ô nhiễm hoặc cải thiện môi trường.

Để phân biệt rõ hơn giữa hai loại hình này, nhà đầu tư có thể tham khảo bài viết Phân biệt đầu tư mới và đầu tư mở rộng. Điểm khác biệt cốt lõi nằm ở việc dự án đầu tư mới là thực hiện lần đầu hoặc độc lập hoàn toàn, trong khi dự án mở rộng dựa trên nền tảng của một dự án đang hoạt động.

Về đối tượng thụ hưởng, tại Khoản 3 Điều 15 Luật Đầu tư 2020 cũng khẳng định ưu đãi đầu tư được áp dụng cho cả dự án đầu tư mới và dự án đầu tư mở rộng. Các chính sách ưu đãi này thường tập trung vào các lĩnh vực then chốt như thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế nhập khẩu và tiền thuê đất.

Điều kiện hưởng ưu đãi đầu tư đối với dự án mở rộng

Để được áp dụng các chính sách ưu đãi, dự án đầu tư mở rộng phải đáp ứng các điều kiện khắt khe về quy mô hoặc công suất. Căn cứ theo hướng dẫn tại Thông tư số 78/2014/TT-BTC (được sửa đổi bởi Thông tư 96/2015/TT-BTC), doanh nghiệp có dự án đầu tư mở rộng thuộc lĩnh vực hoặc địa bàn ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp theo Nghị định số 218/2013/NĐ-CP sẽ được lựa chọn một trong hai phương án ưu đãi:

• Phương án 1: Hưởng ưu đãi theo dự án đang hoạt động cho thời gian còn lại (bao gồm mức thuế suất và thời gian miễn, giảm thuế).
• Phương án 2: Áp dụng thời gian miễn thuế, giảm thuế đối với phần thu nhập tăng thêm do đầu tư mở rộng mang lại. Thời gian này tương đương với thời gian ưu đãi dành cho dự án đầu tư mới trên cùng địa bàn hoặc lĩnh vực đó.

Để lựa chọn phương án 2 (hưởng ưu đãi trên phần thu nhập tăng thêm), dự án phải đáp ứng ít nhất một trong ba tiêu chí sau:

• Về giá trị tài sản: Nguyên giá tài sản cố định tăng thêm khi dự án hoàn thành đạt tối thiểu 20 tỷ đồng đối với dự án thuộc lĩnh vực ưu đãi; hoặc từ 1 nhập 0 tỷ đồng đối với dự án tại địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn hoặc đặc biệt khó khăn theo quy định của Nghị định số 218/2013/NĐ-CP.
• Về tỷ trọng tài sản: Tỷ trọng nguyên giá tài sản cố định tăng thêm đạt tối thiểu từ 20% so với tổng nguyên giá tài sản cố định trước khi thực hiện đầu tư mở rộng.
• Về công suất: Công suất thiết kế sau khi đầu tư mở rộng tăng thêm tối thiểu từ 20% so với công suất thiết kế ban đầu.

Lưu ý, phần thu nhập tăng thêm do đầu tư mở rộng phải được hạch toán riêng. Trong trường hợp không thể hạch toán riêng, thu nhập từ hoạt động này sẽ được xác định theo tỷ lệ giữa nguyên giá tài sản cố định đầu tư mới so với tổng nguyên giá tài sản cố định của doanh nghiệp.

Các chính sách ưu đãi thuế cụ thể

Ưu đãi về thuế thu nhập doanh nghiệp

Thời gian hưởng ưu đãi (miễn, giảm thuế) được tính từ năm dự án đầu tư mở rộng hoàn thành đưa vào sản xuất, kinh doanh và có phát sinh thu nhập chịu thuế. Trường hợp không có thu nhập chịu thuế trong 03 năm đầu kể từ năm đầu tiên có doanh thu, thì thời gian miễn, giảm thuế sẽ được tính từ năm thứ tư kể từ khi phát sinh doanh thu.

Tuy nhiên, cần lưu ý rằng các trường hợp đầu tư mở rộng do chia, tách, sáp nhập, chuyển đổi sở hữu hoặc mua lại doanh nghiệp/dự án đang hoạt động sẽ không được áp dụng chính sách ưu đãi theo diện đầu tư mở rộng này. Thay vào đó, các thực thể mới sẽ kế thừa các ưu đãi còn lại của dự án cũ nếu tiếp tục đáp ứng đủ điều kiện pháp luật.

Ưu đãi về thuế xuất nhập khẩu

Đối với các dự án thuộc đối tượng được hưởng ưu đãi đầu tư, Nhà nước áp dụng chính sách miễn thuế nhập khẩu đối với hàng hóa tạo nên tài sản cố định của dự án, bao gồm:

• Phương tiện vận tải chuyên dùng trong dây chuyền công nghệ phục vụ trực tiếp cho sản xuất.
• Máy móc, thiết bị, linh kiện, chi tiết, bộ phận rời và phụ tùng để lắp ráp đồng bộ hoặc sử dụng đồng bộ với máy móc chính.
• Nguyên liệu, vật tư dùng để chế tạo máy móc, thiết bị hoặc các bộ phận cấu thành của máy móc đó.
• Các loại vật tư xây dựng mà trong nước chưa sản xuất được để phục vụ dự án.