Cán bộ công chức viên chức có được góp vốn thành lập công ty không? Nếu bạn đang là các cán bộ, công nhân viên chức, bộ đội,...
Cán bộ, công chức, viên chức có được góp vốn thành lập công ty không là thắc mắc của nhiều người đang công tác trong khu vực nhà nước nhưng muốn tham gia đầu tư, kinh doanh. Pháp luật phân biệt rõ giữa quyền thành lập, quản lý doanh nghiệp và quyền góp vốn, với những hạn chế riêng nhằm phòng ngừa xung đột lợi ích.
Theo điểm b khoản 2 Điều 18 Luật Doanh nghiệp 2014, cán bộ, công chức, viên chức theo quy định của Luật Cán bộ, công chức 2008 và Luật Viên chức 2010 không có quyền thành lập và quản lý doanh nghiệp tại Việt Nam.
Quy định này được hiểu là cán bộ, công chức, viên chức không được đứng tên thành lập doanh nghiệp, không được giữ các chức danh quản lý như chủ doanh nghiệp tư nhân, thành viên hợp danh, Chủ tịch Hội đồng thành viên, Chủ tịch Hội đồng quản trị, Giám đốc, Tổng giám đốc hay các chức vụ điều hành khác. Mục đích là bảo đảm họ tập trung thực hiện nhiệm vụ công vụ, tránh lợi dụng chức vụ, quyền hạn để trục lợi.
Khác với việc thành lập và quản lý, pháp luật không cấm tuyệt đối cán bộ, công chức, viên chức góp vốn vào doanh nghiệp. Họ vẫn có thể tham gia với tư cách cổ đông phổ thông, thành viên góp vốn (không quản lý) trong công ty cổ phần, công ty trách nhiệm hữu hạn, miễn là không nằm trong các trường hợp bị hạn chế theo pháp luật về phòng, chống tham nhũng.
Cụ thể, theo Luật Phòng, chống tham nhũng 2018:
Như vậy, một công chức bình thường (không phải người đứng đầu, cấp phó cơ quan) hoàn toàn có thể góp vốn, mua cổ phần vào doanh nghiệp không thuộc lĩnh vực mình quản lý, với điều kiện không tham gia điều hành, quản lý doanh nghiệp đó.
Trường hợp cán bộ, công chức, viên chức vi phạm các quy định nêu trên, tùy mức độ có thể bị xử lý kỷ luật theo Luật Cán bộ, công chức và Luật Viên chức, buộc thoái vốn hoặc chuyển nhượng phần vốn góp. Nếu hành vi gắn với việc lợi dụng chức vụ, quyền hạn để trục lợi thì có thể bị xem xét trách nhiệm hình sự theo Bộ luật Hình sự.
Trước khi quyết định góp vốn, cán bộ, công chức, viên chức cần xác định rõ: mình có thuộc nhóm người đứng đầu, cấp phó cơ quan hay không; lĩnh vực kinh doanh của doanh nghiệp có thuộc phạm vi mình quản lý nhà nước hay không; và cam kết không tham gia quản lý, điều hành doanh nghiệp. Việc tuân thủ kê khai tài sản, thu nhập trung thực cũng là yêu cầu bắt buộc để tránh vi phạm pháp luật về phòng, chống tham nhũng.
