Những việc không được ủy quyền
Cuộc sống ngày càng bận rộn vì vậy việc ủy quyền cho người khác thay mặt mình giải quyết công việc ngày càng phổ biến
Ủy quyền là việc một người đại diện cho người khác thực hiện một hoặc một số công việc trong phạm vi được ủy quyền. Tuy nhiên, pháp luật quy định một số trường hợp bắt buộc phải tự mình thực hiện. Bài viết tổng hợp những việc không được ủy quyền theo quy định pháp luật, giúp bạn tránh thực hiện sai thủ tục.
Đăng ký kết hôn
Theo Quyết định 3814 của Bộ Tư pháp về thủ tục hành chính trong đăng ký hộ tịch, khi đăng ký kết hôn, hai bên nam, nữ phải có mặt. Đại diện UBND cấp xã yêu cầu hai bên cho biết ý muốn tự nguyện kết hôn; nếu đồng ý, cán bộ Tư pháp hộ tịch ghi vào Sổ đăng ký kết hôn và Giấy chứng nhận kết hôn, hai bên cùng ký tên. Việc kết hôn không thể ủy quyền cho người khác.
Ly hôn
Bạn có thể nhờ luật sư hoặc người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp để thực hiện một số thủ tục khi ly hôn, nhưng nhất thiết phải có mặt tại phiên tòa và ký tên vào các biên bản, tờ khai. Điều 85 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015 quy định: đối với việc ly hôn, đương sự không được ủy quyền cho người khác thay mặt mình tham gia tố tụng.
Công chứng di chúc
Điều 56 Luật Công chứng 2014 nêu rõ: người lập di chúc phải tự mình yêu cầu công chứng di chúc, không được ủy quyền cho người khác thực hiện thay. Trường hợp nghi ngờ người lập di chúc bị bệnh tâm thần, không nhận thức được hành vi hoặc có dấu hiệu bị lừa dối, cưỡng ép, công chứng viên đề nghị làm rõ; nếu không làm rõ được thì có quyền từ chối công chứng.
Cấp Phiếu lý lịch tư pháp số 2
Theo Luật Lý lịch tư pháp 2009, phiếu lý lịch tư pháp có giá trị chứng minh cá nhân có hay không có án tích; bị cấm hay không bị cấm đảm nhiệm chức vụ, thành lập, quản lý doanh nghiệp, hợp tác xã. Phiếu gồm số 1 và số 2. Cá nhân yêu cầu cấp Phiếu lý lịch tư pháp số 2 không được ủy quyền cho người khác làm thủ tục.
Trả lời chất vấn
Người bị chất vấn không được ủy quyền cho người khác trả lời thay mình tại kỳ họp Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Hội đồng nhân dân và Thường trực Hội đồng nhân dân. Đây là quy định tại Luật Hoạt động giám sát của Quốc hội và HĐND 2015.
Gửi tiền tiết kiệm lần đầu
Theo Quy chế về tiền tiết kiệm ban hành kèm Quyết định số 1160 của Ngân hàng Nhà nước, việc gửi tiền tiết kiệm lần đầu phải trực tiếp thực hiện giao dịch tại tổ chức nhận tiền và xuất trình chứng minh thư hoặc hộ chiếu (nếu là người nước ngoài). Từ lần sau, người gửi có thể thực hiện trực tiếp hoặc qua người khác theo quy định của tổ chức nhận tiền gửi.
Đăng ký nhận cha, mẹ, con
Điều 25 Luật Hộ tịch 2014 quy định người yêu cầu nộp tờ khai theo mẫu và chứng cứ chứng minh quan hệ cha con hoặc mẹ con cho cơ quan đăng ký hộ tịch. Khi đăng ký nhận cha, mẹ, con, các bên phải có mặt, không được ủy quyền.
Người có quyền, lợi ích đối lập trong cùng vụ việc
Điều 87 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015 quy định: không được ủy quyền nếu người được ủy quyền cũng là đương sự trong cùng một vụ việc với người ủy quyền mà quyền, lợi ích hợp pháp của hai bên đối lập nhau.
Các trường hợp không được ủy quyền trong tố tụng hình sự
Bộ luật Tố tụng hình sự 2015 quy định một số chức danh tố tụng không được ủy quyền cho cấp dưới thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn của mình:
- Thủ trưởng, Phó Thủ trưởng Cơ quan điều tra không được ủy quyền cho Điều tra viên.
- Cấp trưởng, cấp phó cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra (Bộ đội biên phòng, Hải quan, Kiểm lâm, Cảnh sát biển, Kiểm ngư, Công an nhân dân, Quân đội nhân dân) không được ủy quyền cho cán bộ điều tra.
- Viện trưởng, Phó Viện trưởng Viện kiểm sát không được ủy quyền cho Kiểm sát viên.
- Chánh án, Phó Chánh án Tòa án không được ủy quyền cho Thẩm phán.
Nắm rõ những việc không được ủy quyền giúp cá nhân, tổ chức tránh thực hiện sai thủ tục, bảo đảm giá trị pháp lý của giao dịch và quyền lợi của mình. Đối với các nội dung liên quan đến tố tụng dân sự, có thể tham khảo thêm hướng dẫn áp dụng tại Công văn 82/TANDTC-PC của Tòa án nhân dân tối cao.
