Thủ tục vận chuyển gỗ rừng trồng

Cơ sở pháp lý

Việc quản lý và vận chuyển lâm sản, đặc biệt là gỗ rừng trồng, được điều chỉnh bởi hệ thống văn bản quy phạm pháp luật chặt chẽ nhằm đảm bảo tính minh bạch về nguồn gốc. Các văn bản căn cứ bao gồm:

• Thông tư số 27/2018/TT-BNNPTNT quy định về quản lý, truy xuất nguồn gốc lâm sản;
• Nghị định số 35/2019/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lâm nghiệp;
• Nghị định số 91/2019/NĐ-CP quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai;
• Bộ luật Hình sự số 100/2015/QH13 về các tội phạm liên quan đến vi phạm quy định về khai thác, bảo vệ rừng.

Khái niệm về rừng trồng và phân loại đất

Theo quy định pháp luật, rừng là một hệ sinh thái bao gồm thực vật rừng, động vật rừng, nấm, vi sinh vật, đất rừng và các yếu lực môi trường khác. Trong đó, thành phần chính là các loài cây thân gỗ, tre, nứa hoặc họ cau với diện tích liên vùng từ 0,3 ha trở lên và độ tàn che từ 0,1 trở lên.

Rừng trồng được hiểu là loại rừng hình thành do con người chủ động trồng mới trên đất chưa có rừng, thực hiện cải tạo rừng tự nhiên, hoặc trồng lại, tái sinh sau khi khai thác rừng trồng. Về mặt pháp lý, rừng trồng thường được hình thành trên diện tích thuộc nhóm đất rừng sản xuất (đất mà người dân có Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hoặc Quyết định giao đất của Nhà nước).

Căn cứ vào Điều 10 Luật Đất đai 2013, đất nông nghiệp bao gồm nhiều loại hình như đất trồng cây hàng năm, đất trồng cây lâu năm và đặc biệt là đất rừng sản xuất. Việc xác định đúng mục đích sử dụng đất là yếu tố tiên quyết để xác lập tính hợp pháp của nguồn gốc lâm sản.

Thủ tục vận chuyển gỗ rừng trồng

Để đảm bảo việc lưu thông trên đường không bị coi là vi phạm pháp luật, chủ lâm sản hoặc người được ủy quyền cần thực hiện đúng thủ tục vận chuyển lâm sản. Căn cứ Điều 20 Thông tư số 27/2018/TT-BNNPTNT, khi vận chuyển gỗ rừng trồng, hồ sơ đi kèm trên phương tiện phải bao gồm:

• Bản chính bảng kê lâm sản: Do chủ lâm sản lập, đảm bảo đầy đủ các thông tin về chủng loại, số lượng, nguồn gốc theo quy định.

Đáng lưu ý, theo tinh thần của Thông tư 27/2018/TT-BNNPTNT, hồ sơ lâm sản khi mua bán, vận chuyển không bắt buộc phải có hóa đơn theo quy định của Bộ Tài chính (vì nội dung này thuộc phạm vi quản lý thuế), mà tập trung trọng tâm vào bảng kê và hồ sơ nguồn gốc để phục vụ công tác kiểm tra truy xuất.

Chế tài xử phạt vi phạm hành chính

Hành vi vận chuyển lâm sản không có hồ sơ hợp pháp hoặc hồ sơ không khớp với thực tế sẽ bị xử lý nghiêm theo Điều 22 Nghị định số 35/2019/NĐ-CP. Cụ thể:

Mức phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 15.000.000 đồng đối với:

• Gỗ thuộc loài thông thường có khối lượng dưới 02 m3;
• Gỗ thuộc Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm Nhóm IIA dưới 01 m3;
• Gỗ thuộc Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm Nhóm IA dưới 0,2 m3;
• Các loại sản phẩm chế biến từ gỗ hoặc thực vật rừng ngoài gỗ có giá trị dưới 15.000.000 đồng mà không có hồ sơ hợp pháp.

Mức phạt tiền từ 15.000.000 đồng đến 25.000.000 đồng đối với:

• Gỗ thuộc loài thông thường có khối lượng từ 02 m3 đến dưới 05 m3;
• Các loại sản phẩm động vật rừng hoặc thực vật rừng khác có giá trị vượt ngưỡng quy định tại khoản 1 Điều này.

Ngoài việc phạt tiền, tùy vào tính chất và mức độ vi phạm (đặc biệt nếu liên quan đến các loài thuộc danh mục cấm), người vi phạm có thể bị tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo quy định của Bộ luật Hình sự.