cần làm gì khi bị vu khống, nhục mạ trên mạng xã hội? hướng dẫn xử lý khi bị bôi nhọ danh dự nhân phẩm trên mạng xã hội
Trong kỷ nguyên số hóa, mạng xã hội đã trở thành nền tảng kết nối phổ biến. Tuy nhiên, sự phát triển này cũng kéo theo nhiều hệ lụy tiêu cực, đặc biệt là tình trạng lợi dụng không gian mạng để đăng tải thông tin sai sự thật, vu khống hoặc nhục mạ cá nhân, tổ chức. Việc nắm vững các quy định pháp luật hiện hành là cần thiết để bảo vệ quyền lợi chính đáng khi gặp phải các hành vi xâm phạm danh dự, nhân phẩm.
Tại Việt Nam, quyền được bảo vệ về danh dự và nhân phẩm là một trong những quyền cơ bản của con người. Cụ thể:
Đáng chú ý, việc bảo vệ danh dự, nhân phẩm còn được mở rộng ngay cả sau khi cá nhân đã qua đời. Trong trường hợp này, vợ, chồng hoặc con thành niên của người quá cố có quyền yêu cầu xử lý các hành vi xâm phạm. Nếu không có những đối tượng nêu trên, cha hoặc mẹ của người đã chết sẽ thực hiện quyền này, trừ trường hợp pháp luật liên quan có quy định khác.
Khi một thông tin gây ảnh hưởng xấu đến uy tín cá nhân được đăng tải trái phép trên mạng xã hội, người bị hại có quyền thực hiện các bước sau để bảo vệ quyền lợi:
Trong trường hợp không thể xác định được danh tính cụ thể của người đã đưa tin, Điều 34 Bộ luật Dân sự cho phép cá nhân có quyền yêu cầu Tòa án tuyên bố thông tin đó là không đúng sự thật.
Tùy vào tính chất và mức độ nghiêm trọng của hành vi, người thực hiện việc bôi nhọ trên mạng xã hội có thể phải đối mặt với các hình thức xử lý khác nhau.
Đối với các hành vi có tính chất nhẹ như sử dụng lời nói thô bạo, khiêu khích hoặc trêu ghẹo nhằm xúc phạm danh dự người khác, cơ quan chức năng sẽ áp dụng chế tài hành chính. Căn cứ theo Nghị định số 167/2013/NĐ-CP, tại Điểm a Khoản 1 Điều 5 quy định mức phạt tiền từ 100.000 đồng đến 300.000 đồng đối với hành vi có cử chỉ, lời nói thô bạo, khiêu khích, trêu ghẹo, xúc phạm danh dự, nhân phẩm của người khác.
Nếu hành vi không dừng lại ở mức độ vi phạm hành chính mà cấu thành tội phạm, người vi phạm sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự về "Tội làm nhục người khác" theo quy định tại Điều 155 Bộ luật Hình sự (sửa đổi, bổ sung 2017). Các khung hình phạt có thể bao gồm:
Việc xác định phương án xử lý (dân sự hay hình sự) đòi hỏi sự xem xét kỹ lưỡng về chứng cứ và hậu quả thực tế. Bên cạnh các vấn đề về danh dự, trong quá trình hoạt động kinh doanh hoặc quản lý tài sản, cá nhân cũng cần lưu ý đến các yếu tố pháp lý khác như quyết định đầu tư và các nhân tố ảnh hưởng hoặc các quy trình pháp lý chuyên biệt như thủ tục vận chuyển gỗ thành phẩm để đảm bảo tính tuân thủ pháp luật cao nhất.
Tóm lại, khi phát hiện mình hoặc tổ chức bị bôi nhọ trên mạng xã hội, người bị hại cần bình tĩnh thu thập các bằng chứng điện tử (ảnh chụp màn hình, video, link bài viết), sau đó thực hiện quyền khiếu nại, tố cáo đến cơ quan Công an hoặc khởi kiện ra Tòa án để được bảo vệ quyền lợi hợp pháp.
