Bảo hiểm cho chồng khi vợ sinh

Bảo hiểm cho chồng khi vợ sinh là một trong những quyền lợi quan trọng thuộc chế độ thai sản của bảo hiểm xã hội. Theo quy định pháp luật có hiệu lực tại thời điểm năm 2019 - 2020, lao động nam đang đóng bảo hiểm xã hội (BHXH) khi vợ sinh con được nghỉ việc hưởng chế độ và trong một số trường hợp còn được nhận trợ cấp một lần. Bài viết dưới đây trình bày điều kiện, thời gian và mức hưởng theo Luật Bảo hiểm xã hội số 58/2014/QH13.

Điều kiện hưởng bảo hiểm cho chồng khi vợ sinh

Căn cứ Điều 31 Luật Bảo hiểm xã hội 2014 và Nghị định 115/2015/NĐ-CP, người lao động được hưởng chế độ thai sản khi thuộc một trong các trường hợp:

• Lao động nữ mang thai; lao động nữ sinh con;
• Người lao động nhận nuôi con nuôi dưới 06 tháng tuổi;
• Lao động nữ đặt vòng tránh thai, thực hiện biện pháp triệt sản;
• Lao động nữ mang thai hộ và người mẹ nhờ mang thai hộ;
• Người lao động nam đang đóng BHXH có vợ sinh con.

Như vậy, lao động nam đang đóng BHXH có vợ sinh con sẽ được hưởng chế độ thai sản. Riêng đối với trợ cấp một lần khi chỉ có cha tham gia BHXH (mẹ không tham gia BHXH), theo khoản 2 Điều 9 Thông tư 59/2015/TT-BLĐTBXH, người cha phải đóng BHXH từ đủ 06 tháng trở lên trong thời gian 12 tháng trước khi sinh con.

Thời gian nghỉ hưởng bảo hiểm cho chồng khi vợ sinh

Căn cứ khoản 2 Điều 34 Luật Bảo hiểm xã hội 2014, lao động nam đang đóng BHXH khi vợ sinh con được nghỉ việc hưởng chế độ thai sản như sau:

• 05 ngày làm việc đối với trường hợp sinh thường;
• 07 ngày làm việc khi vợ sinh con phải phẫu thuật, sinh con dưới 32 tuần tuổi;
• 10 ngày làm việc khi vợ sinh đôi; từ sinh ba trở lên thì cứ thêm mỗi con được nghỉ thêm 03 ngày làm việc;
• 14 ngày làm việc khi vợ sinh đôi trở lên mà phải phẫu thuật.

Thời gian nghỉ này được tính trong khoảng 30 ngày đầu kể từ ngày vợ sinh con.

Mức hưởng chế độ thai sản của chồng

Theo khoản 1 Điều 39 Luật Bảo hiểm xã hội 2014, mức hưởng một tháng bằng 100% mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH của 06 tháng trước khi nghỉ việc hưởng chế độ thai sản. Trường hợp đóng chưa đủ 06 tháng thì mức hưởng là mức bình quân tiền lương của các tháng đã đóng.

Mức hưởng một ngày được tính bằng mức hưởng theo tháng chia cho 24 ngày:

Mức hưởng = (Mức lương bình quân đóng BHXH / 24) × số ngày nghỉ

Ví dụ: lương bình quân đóng BHXH 06 tháng trước khi vợ sinh là 6.000.000 đồng, người chồng được nghỉ 07 ngày (vợ sinh mổ). Khi đó mức hưởng = 6.000.000 / 24 × 7 = 1.750.000 đồng.

Trợ cấp một lần khi sinh con đối với người chồng

Căn cứ Điều 38 Luật Bảo hiểm xã hội 2014, trường hợp sinh con nhưng chỉ có cha tham gia BHXH thì cha được trợ cấp một lần bằng 02 lần mức lương cơ sở tại tháng sinh con cho mỗi con.

Theo Nghị định 38/2019/NĐ-CP, từ ngày 01/7/2019 mức lương cơ sở là 1.490.000 đồng/tháng. Do đó mức trợ cấp một lần khi sinh con là:

2 × 1.490.000 = 2.980.000 đồng/con.

Điều kiện để người cha được hưởng trợ cấp một lần: phải đóng BHXH từ đủ 06 tháng trở lên trong thời gian 12 tháng trước khi vợ sinh con; trường hợp là chồng của người mẹ nhờ mang thai hộ thì phải đóng BHXH từ đủ 06 tháng trở lên trong 12 tháng tính đến thời điểm nhận con.

Thủ tục, hồ sơ hưởng chế độ thai sản cho chồng

Lao động nam cần chuẩn bị:

• Giấy khai sinh hoặc trích lục khai sinh hoặc giấy chứng sinh của con;
• Trường hợp con chết: giấy chứng tử hoặc trích lục khai tử của con, hoặc trích sao hồ sơ bệnh án, giấy ra viện của mẹ nếu con chết sau khi sinh mà chưa được cấp giấy chứng sinh;
• Giấy xác nhận của cơ sở y tế trong trường hợp sinh con dưới 32 tuần tuổi hoặc sinh con phải phẫu thuật.

Về thời hạn: trong 45 ngày kể từ ngày trở lại làm việc, người lao động nộp hồ sơ cho doanh nghiệp; doanh nghiệp trong 10 ngày kể từ ngày nhận đủ hồ sơ phải nộp cho cơ quan BHXH. Lưu ý thời gian nghỉ hưởng chế độ của lao động nam được tính trong 30 ngày đầu kể từ ngày vợ sinh con, nên cần làm thủ tục trong khoảng thời gian này.

Xem thêm các chủ đề khác

• Thủ tục hưởng chế độ ốm đau thực hiện thế nào?
• Đăng ký bảo hiểm xã hội lần đầu