(Mới) Tổng hợp điều kiện đăng kí thường trú từ ngày 01/07/2021

Tổng hợp điều kiện đăng kí thường trú từ ngày 01/07/2021

Kể từ ngày 01/07/2021, Luật Cư trú năm 2020 chính thức có hiệu lực thi hành, tạo ra những thay đổi quan trọng trong công tác quản lý dân cư tại Việt Nam. Một trong những điểm đáng chú ý nhất là việc đơn giản hóa các thủ tục hành chính, tập trung vào quyền lợi hợp pháp của công dân về nơi cư trú. Việc nắm vững các quy định mới giúp người dân chủ động hơn trong quá trình thực hiện đăng ký thường trú tại địa phương.

Căn cứ pháp lý về điều kiện đăng ký thường trú

Theo quy định tại Điều 20 Luật Cư trú năm 2020, điều kiện để một cá nhân được ghi tên vào sổ hộ khẩu (nay là quản lý thông qua Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư) đã được quy định rõ ràng. Nguyên tắc cốt lõi là việc đăng ký thường trú gắn liền với quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng chỗ ở hợp pháp.

Trường hợp có chỗ ở hợp pháp thuộc quyền sở hữu của mình

Đây là trường hợp phổ biến và đơn giản nhất về mặt pháp lý. Khi công dân có chỗ ở hợp pháp thuộc quyền sở hữu cá nhân (như nhà ở được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất), công dân đó có quyền đăng ký thường trú tại chính địa chỉ này mà không cần phụ thuộc vào sự đồng ý của bất kỳ bên thứ ba nào về mặt quyền sở hữu.

Trường hợp đăng ký thường trú tại chỗ ở hợp pháp do thuê, mượn, ở nhờ

Trong trường hợp công dân không có chỗ ở hợp pháp thuộc quyền sở hữu riêng, pháp luật vẫn mở ra cơ hội để đăng ký thường trú tại các địa điểm thuê, mượn hoặc ở nhờ. Tuy nhiên, để được chấp nhận, người đăng ký phải đáp ứng đồng thời hai điều kiện khắt khe sau đây:

• Sự đồng ý của chủ sở hữu: Phải có sự đồng ý bằng văn bản của chủ sở dụng chỗ ở hợp pháp về việc cho phép người đăng ký thường trú tại địa chỉ đó.
• Đảm bảo diện tích tối thiểu: Việc đăng ký phải đảm bảo điều kiện về diện tích nhà ở tối thiểu theo quy định của Hội đồng nhân dân cấp tỉnh nơi cư trú, nhưng tuyệt đối không được thấp hơn 08 m2 sàn/người.

Quy định về diện tích này nhằm đảm bảo chất lượng cuộc sống và ngăn chặn tình trạng quá tải dân cư tại các khu vực đô thị lớn.

Các trường hợp đặc biệt được đăng ký thường trú theo quan hệ gia đình

Pháp luật Việt Nam cũng quy định các trường hợp đặc thù, cho phép cá nhân được đăng ký thường trú tại chỗ ở của người thân dù không có quyền sở hữu, nhằm mục đích đoàn tụ gia đình và chăm sóc người yếu thế trong xã quan hệ huyết thống/nuôi dưỡng. Cụ thể bao gồm:

• Quan hệ vợ chồng: Trường hợp vợ về ở với chồng, hoặc chồng về ở với vợ.
• Quan hệ cha mẹ và con cái: Con về ở với cha, mẹ; hoặc cha, mẹ về ở với con.
• Chăm sóc người cao tuổi: Người cao tuổi về ở với anh ruột, chị ruột, em ruột hoặc cháu ruột.
• Đối tượng cần bảo trợ đặc biệt: Những cá nhân thuộc nhóm đối tượng yếu thế bao gồm người khuyết tật đặc biệt nặng, người khuyết tật nặng, người không có khả năng lao động, người bị bệnh tâm thần hoặc các bệnh khác làm mất khả năng nhận thức, mất khả năng điều khiển hành vi. Nhóm này được phép đăng ký thường trú tại chỗ ở của: ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại, anh ruột, chị ruột, em ruột, bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột, cháu ruột hoặc người giám hộ hợp pháp.
• Đối với người chưa thành niên: Việc đăng ký thường trú cho người chưa thành niên về ở cùng cha, mẹ hoặc người giám hộ phải có sự đồng ý của cha, mẹ hoặc người giám hộ đó.

Việc áp dụng các quy định này không chỉ giúp ổn định trật tự cư trú mà còn là cơ sở pháp lý quan trọng để thực hiện các quyền lợi khác liên quan đến nhân thân và giao dịch dân sự. Bên cạnh việc quản lý cư trú, người dân cũng cần lưu ý các thủ tục về giấy tờ tùy thân khác như đổi giấy chứng nhận đăng ký xe hoặc các thay đổi về con dấu nếu có liên quan đến pháp nhân.

Tóm lại, quy định về điều kiện đăng ký thường trú từ ngày 01/7/2021 đã tạo ra một hành lang pháp lý minh bạch, bảo vệ quyền lợi của chủ sở hữu tài sản, đồng thời thể hiện tính nhân văn trong việc hỗ trợ các đối tượng yếu thế và duy trì sự gắn kết giữa các thành viên trong gia đình. Người dân cần chủ động tìm hiểu kỹ về diện tích sàn tối thiểu tại địa phương mình để chuẩn bị hồ sơ chính xác nhất.

Xem thêm các chủ đề khác

• Đăng ký sang tên xe trong cùng điểm đăng ký Công an cấp huyện
• Đổi, cấp lại Giấy chứng nhận đăng ký mẫu con dấu