Phòng cháy và chữa cháy là trách nhiệm của mọi cơ quan, tổ chức, hộ gia đình và cá nhân hoạt động, sinh sống trên lãnh thổ Việt Nam. Đối với một số loại hình cơ sở kinh doanh có nguy hiểm về cháy, nổ, việc đáp ứng các điều kiện an toàn và được cấp giấy chứng nhận về phòng cháy chữa cháy (PCCC) là yêu cầu bắt buộc theo quy định của pháp luật.
Điều kiện để được cấp giấy chứng nhận an toàn phòng cháy và chữa hay
Để được cơ quan có thẩm quyền cấp giấy chứng nhận, các cơ sở sản xuất, kinh doanh có nguy hiểm về cháy, nổ phải bảo đảm đầy đủ các điều kiện an toàn về PCCC. Căn cứ theo quy định tại Điều 5 Nghị định 136/2020/NĐ-CP quy định chi tiết Luật Phòng cháy và chữa cháy, các điều kiện cụ thể bao gồm:
- Có nội quy, biển cấm, biển báo, sơ đồ hoặc biển chỉ dẫn về PCCC và thoát nạn phù hợp với quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật hoặc theo quy định của Bộ Công an.
- Thiết lập lực lượng PCCC cơ sở hoặc chuyên ngành tương ứng với loại hình cơ sở; lực lượng này phải được huấn luyện nghiệp vụ và tổ chức sẵn sàng chữa cháy tại chỗ (trừ trường hợp trạm biến áp vận hành tự động).
- Có phương án chữa cháy đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt.
- Hệ thống điện, chống sét, chống tĩnh điện, các thiết bị sử dụng điện, nguồn lửa, nguồn nhiệt phải bảo đảm an toàn theo quy chuẩn, tiêu chuẩn hiện hành.
- Đảm bảo hệ thống giao thông, cấp nước, thông tin liên lạc phục vụ chữa cháy; có hệ thống báo cháy, ngăn cháy, ngăn khói, thoát nạn và các phương tiện PCCC khác đảm bảo về số lượng, chất lượng.
- Đối với các dự án, công trình thuộc danh mục quy định tại Phụ lục V ban hành kèm theo Nghị định 136/2020/NĐ-CP, phải có Giấy chứng nhận thẩm duyệt thiết kế hoặc văn bản thẩm duyệt thiết kế và văn bản chấp thuận kết xuất quả nghiệm thu về PCCC của cơ quan Cảnh sát PCCC.
Thành phần hồ sơ xin cấp giấy chứng nhận phòng cháy chữa cháy
Chủ thể có nhu cầu cần chuẩn bị đầy đủ hồ sơ xin cấp giấy phép phòng cháy chữa cháy bao gồm các tài liệu sau:
- Đơn đề nghị cơ quan có thẩm quyền cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện về PCCC.
- Bản sao có chứng thực Giấy chứng nhận thẩm quyền về PCCC (nếu có).
- Văn bản nghiệm thu về PCCC đối với các cơ sở mới xây dựng, cải tạo hoặc phương tiện giao thông cơ giới khi hoán cải, đóng mới.
- Bản sao có chứng thực Biên bản kiểm tra an toàn về PCCC đối với các cơ sở và phương tiện khác.
- Bản thống kê chi tiết các phương tiện PCCC và phương tiện cứu người đã được trang bị tại cơ sở.
- Các phương án chữa cháy của đơn vị/doanh nghiệp.
- Quyết định thành lập đội PCCC cơ sở và danh sách cá nhân đã qua huấn luyện nghiệp vụ PCCC.
Trình tự, thủ tục thực hiện
Quá trình xin cấp giấy chứng nhận được thực hiện qua các bước sau:
Bước 1: Chuẩn bị hồ sơ
Chủ thể có trách nhiệm rà soát và tập hợp đầy đủ các loại giấy tờ theo danh mục nêu trên. Việc chuẩn bị kỹ lưỡng ngay từ đầu giúp hạn chế việc phải sửa đổi, bổ sung, tiết kiệm thời gian và chi phí cho doanh nghiệp.
Bước 2: Nộp hồ sơ tại cơ quan có thẩm quyền
Sau khi hoàn thiện, hồ sơ được nộp trực tiếp hoặc qua đường bưu điện tới cơ quan có thẩm quyền. Trường hợp ủy quyền cho bên thứ ba thực hiện, phải kèm theo văn bản ủy quyền hợp lệ. Đối với các dự án đặc thù, chủ đầu tư cần lưu ý nộp hồ sơ xin văn bản chấp thuận địa điểm xây dựng trước khi tiến hành thiết kế.
Bước 3: Tiếp nhận và kiểm tra tính hợp lệ
Cơ quan có thẩm quyền sẽ kiểm tra thành phần hồ sơ:
- Trường hợp hồ sơ hợp lệ: Cơ quan tiếp nhận sẽ cấp phiếu biên nhận hồ sơ cho người nộp.
- Trường hợp hồ sơ chưa hợp lệ: Cơ quan sẽ trả lại và cấp phiếu hướng dẫn để chủ thể bổ sung, hoàn thiện theo quy định.
Bước 4: Kiểm tra thực tế tại cơ sở
Cơ quan chức năng sẽ tiến hành thanh tra, kiểm tra thực tế các điều kiện an toàn bao gồm:
- Điều kiện an toàn PCCC đối với cơ sở, khu dân cư theo Nghị định 136/2020/NĐ-CP.
- Điều kiện an toàn PCCC rừng theo quy định tại Nghị định số 156/2018/NĐ-CP về Luật Lâm nghiệp.
- Kiểm tra các điều kiện an toàn đối với công trình đang thi công (về thiết kế, nội quy, thiết bị chữa cháy ban đầu).
- Trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan, tổ chức và việc thực hiện các quy định về kinh doanh dịch vụ PCCC.
Bước 5: Nhận kết quả
Căn cứ vào ngày hẹn trên phiếu biên nhận, cá nhân/tổ chức đến nhận kết quả. Kết quả có thể là Giấy chứng nhận thẩm duyệt thiết kế hoặc các văn bản trả lời về giải pháp PCCC đối với dự án, công trình.
Cơ quan có thẩm quyền cấp giấy phép
Tùy vào quy mô và loại hình cơ sở, các cơ quan sau đây có thẩm quyền thực hiện việc thẩm duyệt và cấp chứng nhận:
- Cục Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ.
- Cảnh sát phòng cháy và chữa cháy cấp tỉnh.
- Phòng Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ thuộc Công an cấp tỉnh.
Căn cứ pháp lý
- Luật Phòng cháy và chữa cháy năm 2001; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng cháy và chữa cháy năm 2013;
- Nghị định 136/2020/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Phòng cháy và chữa cháy;
- Nghị định 156/2018/NĐ-CP quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Lâm nghiệp.