Việc đăng ký nhận cha, mẹ, con có yếu tố nước ngoài tại các khu vực biên giới là một thủ tục hộ tịch đặc thù, nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho công dân của hai nước láng giềng trong việc xác lập quan hệ huyết thống. Bài viết dưới đây sẽ hướng dẫn chi tiết về điều kiện, hồ sơ và trình tự thực hiện theo quy định pháp luật tại thời điểm năm 2021.
Cơ sở pháp lý
Thủ tục này được điều chỉnh bởi các văn bản quy phạm pháp luật sau:
Điều kiện nhận cha, mẹ, con có yếu tố nước ngoài tại khu vực biên giới
Để việc đăng ký được thực hiện theo trình tự đơn giản hóa tại khu vực biên giới, cần đáp ứng các điều kiện cụ thể sau:
- Về đối tượng: Việc nhận cha, mẹ, con diễn ra giữa công dân Việt Nam thường trú tại địa bàn xã thuộc khu vực biên giới với công dân của nước láng giềng đang thường trú tại đơn vị hành chính tương đương cấp xã của Việt Nam (đơn vị này phải tiếp giáp với xã biên giới nơi công dân Việt Nam cư trú).
- Về tình trạng nhân thân: Bên nhận và bên được nhận là cha, mẹ, con đều phải còn sống.
- Về tranh chấp: Việc xác lập quan hệ cha, mẹ, con không có sự tranh chấp giữa các bên liên quan.
- Trường hợp đặc biệt: Đối với trường hợp nam, nữ chung sống với nhau như vợ chồng nhưng không đăng ký kết hôn và sinh con; nếu người cha làm thủ tục nhận con mà không thể liên hệ được với người mẹ thì không bắt buộc phải có ý kiến của người mẹ trong Tờ khai đăng ký nhận cha, mẹ, con.
Hồ sơ thực hiện nhận cha, mẹ, con tại khu vực biên giới
Người yêu cầu cần chuẩn bị đầy đủ các loại giấy tờ sau để đảm bảo tính hợp lệ của hồ sơ:
1. Các giấy tờ cần nộp
- Tờ khai đăng ký nhận cha, mẹ, con theo mẫu quy định.
- Chứng cứ chứng minh quan hệ huyết thống, bao gồm: Văn bản của cơ quan y tế, cơ quan giám định hoặc các cơ quan có thẩm quyền khác xác nhận quan hệ cha, mẹ, con. Trong trường hợp không có các văn bản nêu trên, các bên phải lập văn bản cam đoan về mối quan hệ này và cần có ít nhất hai người làm chứng về sự việc.
2. Các giấy tờ phải xuất trình
Căn cứ theo quy định tại Điều 2 Nghị định số 123/2015/NĐ-CP, người yêu cầu phải xuất trình các giấy tờ sau để chứng minh nhân thân và thẩm quyền:
- Hộ chiếu, Chứng minh nhân dân, Thẻ căn cước công dân hoặc giấy tờ khác có dán ảnh và thông tin cá nhân do cơ quan có thẩm quyền cấp, còn giá trị sử dụng.
- Giấy tờ chứng minh nơi cư trú để xác định thẩm quyền đăng ký (áp dụng trong giai đoạn chuyển tiếp).
- Giấy tờ chứng minh nhân thân và giấy tờ chứng minh nơi thường trú tại khu vực biên giới của công dân nước láng giềng.
Trình tự thực hiện
Quy trình đăng ký được thực hiện theo các bước nghiêm ngặt nhằm đảm bảo tính chính xác về mặt hộ tịch:
- Nộp hồ sơ: Người có yêu cầu trực tiếp nộp hồ sơ tại Ủy ban nhân dân cấp xã có thẩm quyền.
- Tiếp nhận và kiểm tra: Công chức tư pháp - hộ tịch có trách nhiệm kiểm tra toàn bộ hồ sơ, đối chiếu thông tin trong Tờ khai với các giấy tờ xuất trình. Theo quy định tại Thông tư số 04/2020/TT-BTP, nếu hồ sơ chưa đầy đủ, người tiếp nhận phải hướng dẫn ngay bằng văn bản về các nội dung cần bổ sung, hoàn thiện.
- Niêm yết và thẩm định: Sau khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ, công chức tư pháp - hộ tịch tiến hành niêm yết việc nhận cha, mẹ, con tại trụ sở Ủy ban nhân dân cấp xã. Nếu qua kiểm tra thấy việc nhận cha, mẹ, con là đúng sự thật và không có tranh chấp, công chức sẽ báo cáo Chủ tịch Ủy UBND cấp xã.
- Giải quyết và trả kết quả: Khi Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã đồng ý, công chức tư pháp - hộ tịch thực hiện ghi vào Sổ đăng ký nhận cha, mẹ, con; hướng dẫn các bên kiểm tra nội dung Trích lục và ký vào Sổ đăng ký. Cuối cùng, Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã ký và cấp cho mỗi bên 01 bản chính Trích lục đăng ký nhận cha, mẹ, con.
Xem thêm các chủ đề khác