Vào ngày 01 tháng 4 năm 2021, Văn phòng Chính phủ đã ban hành Thông báo số 70/TB-VPCP. Đây là văn bản ghi nhận kết luận chính thức của Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc tại Hội nghị lần thứ ba về phát triển bền vững Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) trong bối cảnh thích ứng với biến đổi khí hậu.
Hội nghị diễn ra trong bối cảnh khu vực ĐBSCL đang đối mặt với nhiều thách thức nghiêm trọng từ tình trạng xâm nhập mặn, sạt lở bờ sông, bờ biển và sự thay đổi dòng chảy do tác động của thượng nguồn. Thông báo này đóng vai trò định hướng quan trọng cho các cơ quan quản lý nhà nước trong việc thực thi các chính sách phát triển kinh tế - xã hội gắn liền với bảo vệ môi trường tại khu vực trọng điểm phía Nam.
Tại Hội nghị, Thủ tướng Chính phủ đã nhấn mạnh tầm quan trọng của việc chuyển đổi mô hình phát triển từ tư duy "thuần túy nông nghiệp" sang mô hình kinh tế đa dạng, thích ứng linh hoạt với các kịch bản biến đổi khí hậu. Các kết luận trong Thông báo 7 án tập trung vào các nhóm nhiệm vụ sau:
Chính phủ yêu cầu các bộ, ngành liên quan phải rà soát, hoàn thiện hệ thống quy hoạch vùng ĐBSCL một cách đồng bộ. Việc quy hoạch không chỉ dừng lại ở việc phân bổ đất đai mà còn phải tích hợp giữa phát triển hạ tầng giao thông, thủy lợi và bảo vệ hệ sinh thái tự nhiên. Điều này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các địa phương nhằm tránh tình trạng quy hoạch cục bộ, thiếu tính liên kết vùng.
Trong quá trình thực hiện các dự án hạ tầng lớn tại khu vực này, việc tuân thủ các quy định về phát triển cơ sở hạ tầng và công nghệ là yếu tố then chốt để nâng cao năng lực dự báo, cảnh báo sớm các hiện tượng thiên tai cực đoan.
Thông báo nhấn mạnh việc chủ động kiểm soát nguồn nước ngọt, ngăn chặn xâm nhập mặn và xử lý vấn đề sụt lún đất. Các giải pháp công trình (như đê bao, cống ngăn mặn) cần được kết hợp hài hòa với các giải pháp phi công trình (như thay đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi). Việc quản lý nguồn nước phải dựa trên nguyên tắc chia sẻ lợi ích giữa các vùng thượng lưu và hạ lưu trong nội vùng và liên vùng.
Bên cạnh việc phát triển sản xuất nông nghiệp, Chính phủ định hướng đẩy mạnh công nghiệp chế biến, dịch vụ du lịch sinh thái và logistics. Đặc biệt, các chính sách về nhà ở cho người dân vùng sạt lở, vùng khó khăn cần được chú trọng. Việc thực hiện các hình thức phát triển nhà ở xã hội và các dự án tái định cư cần được lên kế hoạch chi tiết để đảm bảo ổn định đời sống nhân dân trước tác động của thiên tai.
Thông báo 70/TB-VPCP được ban hành dựa trên các thẩm quyền và nội dung kết luận sau:
Thông báo 70/TB-VPCP là kim chỉ nam để các cấp chính quyền địa phương thực hiện rà soát lại các quyết định hành chính liên quan đến quy hoạch sử dụng đất và đầu tư hạ tầng. Trong trường hợp người dân hoặc doanh nghiệp nhận thấy các quyết định về quản lý đất đai, tài nguyên tại khu vực này có dấu hiệu không phù hợp với quy hoạch chung đã được phê duyệt, họ có quyền tìm hiểu thủ tục khiếu nại hành chính để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình theo đúng trình tự pháp luật.
Việc thực hiện nghiêm túc kết luận tại Thông báo 70/TB-VPCP không chỉ giúp giảm thiểu thiệt hại do biến đổi khí hậu mà còn tạo tiền đề vững chắc cho sự phát triển kinh tế bền vững, góp phần vào công cuộc cải cách và nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước tại khu vực trọng điểm phía Nam của Tổ quốc.
