Căn cứ Nghị định số 75/2017/NĐ-CP ngày 20 tháng 6 năm 2017 của Chính phủ quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức Bộ Y tế;
Trong bối cảnh thực hiện các chiến dịch tiêm chủng quy mô lớn, việc thiết lập một quy trình kiểm soát y tế chặt chẽ là yếu tố then chốt để đảm bảo an toàn cho người dân. Ngày 18/03/2021, Bộ Y tế đã ban hành Quyết định số 1624/QĐ-BYT nhằm ban hành hướng dẫn tạm thời về việc khám sàng lọc trước khi tiêm chủng vắc xin phòng COVID-19 của AstraZeneca.
Quyết định này được ban hành dựa trên các căn cứ pháp lý quan trọng, bao gồm Nghị định số 75/2017/NĐ-CP quy định về chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn của Bộ Y tế trong việc quản lý nhà nước về y tế dự phòng và tiêm chủng. Đồng thời, hướng dẫn này cũng nhằm cụ thể hóa các mục tiêu tại Nghị quyết 21/NQ-CP của Chính phủ về việc mua và sử dụng vắc xin phòng COVID-19.
Theo Điều 2 của Quyết định, hướng dẫn tạm thời này có hiệu lực bắt buộc áp dụng đối với tất cả các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, cũng như các cơ sở tiêm chủng thuộc hệ thống Nhà nước và tư nhân trên phạm vi toàn quốc. Mục đích cốt lõi của công tác khám sàng lọc là:
Việc phân loại đối tượng được thực hiện dựa trên tình trạng sức khỏe và tiền sử bệnh lý của cá nhân, cụ thể như sau:
Người từ 18 tuổi trở lên, không có tiền sử mẫn cảm với các hoạt chất hoặc tá dược có trong thành phần của vắc xin AstraZeneca.
Nhóm đối tượng này chưa thể thực hiện tiêm chủng ngay tại thời điểm hiện tại do các lý do về sức khỏe tạm thời, bao gồm:
Các trường hợp này cần được khám sàng lọc kỹ lưỡng và thực hiện tiêm chủng tại các bệnh viện để đảm bảo khả năng xử lý cấp cứu nếu có biến cố. Nhóm này bao gồm người có tiền sử dị ứng, người mắc bệnh nền mốc chưa ổn định, hoặc người có dấu hiệu sinh tồn bất thường (mạch quá nhanh/chậm, huyết áp không ổn định, nhịp thở cao hoặc SpO2 thấp).
Tuyệt đối không thực hiện tiêm chủng đối với những cá nhân có tiền sử phản vệ từ độ 2 trở lên tại lần tiêm trước đó hoặc với bất kỳ thành phần nào của vắc xin.
Để đảm bảo tính khách quan và chính xác, nhân viên y tế cần thực hiện đầy đủ các bước sau:
Nhân viên y tế phải hỏi kỹ về tình trạng sức khỏe hiện tại (đặc biệt là việc sử dụng kháng sinh, thuốc điều trị HIV), tiền sử dị ứng của bản thân và gia đình, cũng như lịch sử tiêm các loại vắc xin khác. Việc khai thác thông tin cần bao quát cả tiền sử mắc COVID-19 và việc sử dụng huyết tương từ người bệnh.
Thực hiện đo các chỉ số sinh tồn cơ bản bao gồm: thân nhiệt, huyết áp, mạch và nhịp thở. Đối với những người có bệnh nền về hô hấp, bắt buộc phải kiểm tra thêm chỉ số SpO2. Đồng thời, cần quan sát toàn trạng và đánh giá mức độ tri giác của người đến tiêm.
Công tác tổ chức thực hiện tại các điểm tiêm chủng cần tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về chuyên môn. Nhân viên y tế tham gia khám sàng lọc phải được tập huấn đầy đủ về quy trình này. Các trang thiết bị như nhiệt kế, máy đo huyết áp, máy đo SpO vệ và bảng kiểm khám sàng lọc là bắt buộc.
Về mặt quản lý dữ liệu, sau khi khám xong, nếu đối tượng đủ điều kiện, nhân viên y tế phải tư vấn và yêu cầu người dân ký giấy cam kết đồng ý tiêm chủng. Mọi thông tin phải được cập nhật vào hệ thống quản lý hồ sơ sức khỏe điện tử theo quy định. Lưu ý, các phiếu khám sàng lọc và phiếu cam kết phải được lưu giữ tại điểm tiêm trong thời hạn ít nhất 15 ngày để phục vụ công tác kiểm tra, giám sát hoặc giải quyết nếu phát sinh thủ tục hủy bỏ quyết định xử phạt vi phạm hành chính hoặc các khiếu nại liên quan đến quy trình y tế nếu có.
