Trong lĩnh vực hoạt động xây dựng, chức danh chỉ huy trưởng công trình đóng vai trò then chốt trong việc quản lý và điều hành trực tiếp tại hiện trường. Để đảm bảo chất lượng, an toàn và tiến độ của dự án, pháp luật Việt Nam đã quy định những tiêu chuẩn khắt khe về năng lực và chứng chỉ chuyên môn đối với cá nhân đảm nhận vị trí này. Bài viết dưới đây sẽ phân tích chi tiết các điều kiện cần thiết để một cá nhân có thể trở thành chỉ huy trưởng công trình theo quy định của pháp luật hiện hành.
Khái niệm chỉ huy trưởng công trình xây dựng
Theo quy định tại Khoản 2 Điều 157 Luật Xây dựng 2014, điều kiện đối với tổ chức thi công xây dựng công trình được xác định rõ về mặt nhân sự chủ chốt. Cụ thể, người đảm nhiệm chức danh chỉ huy trưởng công trường phải có năng lực hành nghề thi công xây dựng công trình và sở hữu chứng chỉ hành nghề phù hợp với loại hình và cấp công trình đang thực hiện.
Điều kiện cụ thể đối với chỉ huy trưởng công trình
Căn cứ theo các quy định tại Nghị định số 15/2021/NĐ-CP quy định chi tiết một số nội dung về quản lý dự án đầu tư xây dựng, cá nhân đảm nhận chức danh chỉ huy trưởng công trường phải đáp ứng các điều kiện tương ứng với từng hạng năng lực như sau:
Đối với chỉ huy trưởng hạng I
- Điều kiện chuyên môn: Có chứng chỉ hành nghề tư vấn giám sát thi công xây dựng hoặc chứng chỉ hành nghề an toàn lao động hạng I.
- Kinh nghiệm thực tế: Đã từng làm chỉ huy trưởng công trường cho ít nhất 01 công trình cấp I hoặc 02 công trình cấp II cùng loại.
- Phạm vi hoạt động: Được phép làm chỉ huy trưởng tại mọi cấp công trình cùng loại.
Đối với chỉ huy trưởng hạng II
- Điều kiện chuyên môn: Có chứng chỉ hành nghề tư quyết giám sát thi công xây dựng hoặc chứng chỉ hành nghề an toàn lao động hạng II.
- Kinh nghiệm thực tế: Đã từng làm chỉ huy trưởng công trường cho ít nhất 01 công trình cấp II hoặc 02 công trình cấp III cùng loại.
- Phạm vi hoạt động: Được phép làm chỉ huy trưởng tại các công trình từ cấp II trở xuống cùng loại.
Đối với chỉ huy trưởng hạng III
- Điều kiện chuyên môn: Có chứng chỉ hành nghề tư vấn giám sát thi công xây dựng hoặc chứng chỉ hành nghề an toàn lao động hạng III.
- Kinh nghiệm thực tế: Đã trực tiếp tham gia thi công xây dựng ít nhất 01 công trình cấp III hoặc 02 công trình cấp IV cùng loại.
- Phạm vi hoạt động: Được phép làm chỉ huy trưởng tại các công trình từ cấp III trở xuống cùng loại.
Như vậy, về nguyên tắc, những cá nhân đáp ứng đủ tiêu chuẩn của hạng I, II hoặc III đều có thể đảm nhiệm vị trí chỉ huy trưởng cho các công trình cấp IV. Điểm cốt lõi là người quản lý phải sở hữu chứng chỉ hành nghề tư vấn giám sát thi công xây dựng theo quy định tại Điều 71 Nghị định 15/20 quyết định về điều kiện cấp giấy chứng nhận đầu tư và các văn bản liên quan, kết hợp với kinh nghiệm thực tế tương ứng.
Điều kiện cấp chứng chỉ hành nghề giám sát thi công xây dựng
Để trở thành chỉ huy trưởng, việc sở hữu chứng chỉ hành nghề giám sát là một trong những căn cứ quan trọng. Theo quy định tại Điều 71 Nghị định 15/2021/NĐ-CP, các điều kiện được phân chia theo hạng như sau:
Phạm vi hoạt động của giám sát thi công
- Hạng I: Được làm giám sát trưởng và trực tiếp giám sát tất cả các cấp công trình cùng loại.
- Hạng II: Được làm giám sát trưởng, trực tiếp giám sát công trình từ cấp II trở xuống; có thể tham gia giám sát một số phần việc của công trình cấp I cùng loại.
- Hạng III: Được làm giám sát trưởng, trực tiếp giám sát công trình từ cấp III trở xuống; có thể tham gia giám sát một số phần việc của công trình cấp II cùng loại.
Yêu cầu về kinh nghiệm để được cấp chứng chỉ
- Hạng I: Đã làm giám sát trưởng hoặc trực tiếp giám quyết thi công phần việc liên quan đến nội dung đề nghị cấp chứng chỉ tại ít nhất 01 công trình cấp I hoặc 02 công trình cấp II cùng loại.
- Hạng II: Đã làm giám sát trưởng hoặc trực tiếp giám sát thi công tại ít nhất 01 công trình cấp II hoặc 02 công trình cấp III cùng loại.
- Hạng III: Đã trực tiếp giám sát thi công tại ít nhất 01 công trình cấp III hoặc 02 công trình cấp IV cùng loại.
Điều kiện về chứng chỉ hành nghề an toàn lao động trong xây dựng
Bên cạnh năng lực chuyên môn, yếu tố an toàn là bắt buộc. Cá nhân làm chỉ huy trưởng cần đáp ứng các tiêu chuẩn về an toàn lao động theo từng hạng cụ thể:
Phạm vi trách nhiệm
- Hạng I: Phụ trách công tác an toàn lao động hoặc làm cán bộ chuyên trách tại tất cả các cấp công trình.
- Hạng II: Phụ trách công tác an toàn lao động hoặc làm cán bộ chuyên trách tại các công trình từ cấp I trở xuống.
- Hạng III: Phụ trách công tác an toàn lao động hoặc làm cán bộ chuyên trách tại các công trình cấp II, cấp III.
Yêu cầu về kinh nghiệm thực tế
- Hạng I: Đã trực tiếp tham gia thi công hoặc làm cán bộ chuyên trách an toàn tại ít nhất 01 công trình cấp I hoặc 02 công trình cấp II.
- Hạng II: Đã trực tiếp tham gia thi công hoặc làm cán bộ chuyên trách/kiêm nhiệm về an toàn tại ít nhất 01 công trình cấp II hoặc 02 công trình cấp III.
- Hạng III: Đã trực tiếp tham gia thi công hoặc làm cán bộ chuyên trách/kiêm nhiệm về an toàn tại ít nhất 01 công trình cấp III hoặc 02 công trình cấp IV.
Tổng kết
Tóm lại, điều kiện để trở thành chỉ huy trưởng công trình không dựa trên tổng số năm kinh nghiệm làm việc một cách cảm tính, mà được định lượng chính xác thông qua hai yếu tố: (1) Loại chứng chỉ hành nghề sở hữu (tư vấn giám sát hoặc an toàn lao động) và (2) Số lượng, cấp độ các công trình đã trực tiếp tham gia thi công/giám sát tương ứng với từng hạng I, II, III. Việc nắm vững các quy định này giúp các nhà thầu đảm bảo tính pháp lý khi bố trí nhân sự tại hiện trường, tránh các rủi ro về vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng.
Xem thêm các chủ đề khác