Mẹ tôi là con một. Ông bà tôi mất từ lâu, không để lại di chúc nên theo tư vấn của cán bộ tư pháp xã, chỉ có mình mẹ tôi được thừa kế.
Mẹ tôi là con một. Ông bà tôi mất từ lâu, không để lại di chúc nên theo tư vấn của cán bộ tư pháp xã, chỉ có mình mẹ tôi được thừa kế.
Trong trường hợp này, di sản mà mẹ tôi được thừa kế khi bố mẹ tôi đã kết hôn với nhau thì có đương nhiên thuộc sở hữu chung của cả bố và mẹ tôi hay không?
Trả lời
Thừa kế theo pháp luật, theo Điều 649 Bộ luật Dân sự năm 2015 “là thừa kế theo hàng thừa kế, điều kiện và trình tự thừa kế do pháp luật quy định”.
Thừa kế theo pháp luật được áp dụng trong trường hợp không có di chúc; Di chúc không hợp pháp; Những người thừa kế theo di chúc chết trước hoặc chết cùng thời điểm với người lập di chúc; cơ quan, tổ chức được hưởng thừa kế theo di chúc không còn tồn tại vào thời điểm mở thừa kế; Những người được chỉ định làm người thừa kế theo di chúc mà không có quyền hưởng di sản hoặc từ chối nhận di sản.
Thừa kế theo pháp luật cũng được áp dụng đối với các phần di sản không được định đoạt trong di chúc; Phần di sản có liên quan đến phần của di chúc không có hiệu lực pháp luật; Phần di sản có liên quan đến người được thừa kế theo di chúc nhưng họ không có quyền hưởng di sản, từ chối nhận di sản, chết trước hoặc chết cùng thời điểm với người lập di chúc; liên quan đến cơ quan, tổ chức được hưởng di sản theo di chúc, nhưng không còn tồn tại vào thời điểm mở thừa kế.
Những người thừa kế theo pháp luật được quy định theo thứ tự, trong đó hàng thừa kế thứ nhất, theo khoản 1 Điều 651 của Bộ luật này, gồm “vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi của người chết”. Những người thừa kế cùng hàng được hưởng phần di sản bằng nhau. Những người ở hàng thừa kế sau chỉ được hưởng thừa kế, nếu không còn ai ở hàng thừa kế trước do đã chết, không có quyền hưởng di sản, bị truất quyền hưởng di sản hoặc từ chối nhận di sản.
Căn cứ quy định nêu trên, vì được chia theo pháp luật nên chỉ có mẹ bạn, với tư cách là con ruột là người thừa kế di sản của ông bà. Bố của bạn, với tư cách con rể không được hưởng thừa kế theo pháp luật của ông bà.
Tài sản này phát sinh trong thời kỳ hôn nhân của bố mẹ bạn. Song, việc xác định đó là tài sản chung hay tài sản riêng cần nghiên cứu quy định của pháp luật về Luật Hôn nhân và gia đình.
Cụ thể, Điều 33 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014 quy định về tài sản chung của vợ chồng như sau:
“1. Tài sản chung của vợ chồng gồm tài sản do vợ, chồng tạo ra, thu nhập do lao động, hoạt động sản xuất, kinh doanh, hoa lợi, lợi tức phát sinh từ tài sản riêng và thu nhập hợp pháp khác trong thời kỳ hôn nhân, trừ trường hợp được quy định tại khoản 1 Điều 40 của Luật này; tài sản mà vợ chồng được thừa kế chung hoặc được tặng cho chung và tài sản khác mà vợ chồng thỏa thuận là tài sản chung.
Quyền sử dụng đất mà vợ, chồng có được sau khi kết hôn là tài sản chung của vợ chồng, trừ trường hợp vợ hoặc chồng được thừa kế riêng, được tặng cho riêng hoặc có được thông qua giao dịch bằng tài sản riêng.
2. Tài sản chung của vợ chồng thuộc sở hữu chung hợp nhất, được dùng để bảo đảm nhu cầu của gia đình, thực hiện nghĩa vụ chung của vợ chồng.
3. Trong trường hợp không có căn cứ để chứng minh tài sản mà vợ, chồng đang có tranh chấp là tài sản riêng của mỗi bên thì tài sản đó được coi là tài sản chung”.
Điều 43 của Luật này quy định về tài sản riêng của vợ, chồng như sau:
“1. Tài sản riêng của vợ, chồng gồm tài sản mà mỗi người có trước khi kết hôn; tài sản được thừa kế riêng, được tặng cho riêng trong thời kỳ hôn nhân; tài sản được chia riêng cho vợ, chồng theo quy định tại các điều 38, 39 và 40 của Luật này; tài sản phục vụ nhu cầu thiết yếu của vợ, chồng và tài sản khác mà theo quy định của pháp luật thuộc sở hữu riêng của vợ, chồng.
2. Tài sản được hình thành từ tài sản riêng của vợ, chồng cũng là tài sản riêng của vợ, chồng. Hoa lợi, lợi tức phát sinh từ tài sản riêng trong thời kỳ hôn nhân được thực hiện theo quy định tại khoản 1 Điều 33 và khoản 1 Điều 40 của Luật này”.
Tóm lại, tài sản phát sinh trong thời kỳ hôn nhân nhưng mẹ bạn là người được thừa kế riêng nên đó là tài sản riêng của mẹ bạn. Nói cách khác, di sản thừa kế không đương nhiên là tài sản chung của bố mẹ bạn, trừ trường hợp hai người thỏa thuận nhập vào tài sản chung.
Thu Hường
Admin PBGDPL
