Luật sư tư vấn về phân biệt tách khẩu, chuyển khẩu, nhập hộ khẩu theo quy định mới nhất hiện nay. Liên hệ ngay để được hỗ trợ
Trong các giao dịch dân sự và thủ tục hành chính, việc hiểu đúng các khái niệm về cư trú là vô cùng quan trọng. Nhiều người hiện nay vẫn còn nhầm lẫn giữa các thuật ngữ như tách khẩu, chuyển khẩu và nhập hộ khẩu. Bài viết dưới đây sẽ phân biệt rõ ràng các khái niệm này dựa trên các quy định pháp luật về cư trú đang có hiệu lực tại thời điểm năm 2020.
Tách sổ hộ khẩu (hay tách khẩu) được hiểu là việc một cá nhân hoặc một nhóm cá nhân đang đăng ký thường trú và có tên trong một Sổ hộ khẩu hiện tại, thực hiện các thủ tục để xóa tên khỏi sổ cũ và đăng ký vào một Sổ hộ khẩu mới.
Kết quả của quá trình này là sự ra đời của một Sổ hộ khẩu mới. Nếu chỉ có duy nhất một người thực hiện tách khẩu, người đó sẽ đứng tên làm chủ hộ trong Sổ hộ khẩu mới. Trong trường hợp nhiều người cùng tách ra và đăng ký chung vào một sổ mới, các thành viên phải thỏa thuận để xác định một người làm chủ hộ.
Căn cứ theo quy định về việc cấp sổ hộ khẩu cho cá nhân (tương ứng với tinh thần tại Điều 25, Điều 2 quản lý cư trú), các trường hợp cá nhân có thể được cấp Sổ hộ khẩu riêng bao gồm:
Khác với tách khẩu, chuyển hộ khẩu là việc một người đang có tên trong Sổ hộ khẩu này thực hiện thủ tục xóa tên để chuyển sang một Sổ hộ khẩu khác đã tồn tại sẵn. Về bản chất, đây là sự dịch chuyển nhân khẩu từ sổ cũ sang sổ mới mà không làm phát sinh thêm một cuốn sổ hộ khẩu hoàn toàn mới như trường hợp tách khẩu.
Thủ tục này thường được thực hiện khi công dân thay đổi nơi thường trú. Đối với các trường hợp cần giấy tờ chứng minh việc di chuyển, hồ sơ cơ bản bao gồm Sổ hộ khẩu cũ và Phiếu báo thay đổi hộ khẩu, nhân khẩu theo mẫu (có đầy đủ thông để và chữ ký của chủ hộ tại nơi đến).
Trong một số trường hợp đặc biệt liên quan đến người nước ngoài hoặc sự thay đổi về tình trạng cư trú, người dân có thể cần tìm hiểu thêm các quy định về visa nhập cảnh Việt Nam để đảm bảo tính hợp pháp của nơi ở.
Nhập hộ khẩu thực chất là việc đăng ký thường trú. Đây là quá trình một cá nhân chuyển đến sinh sống tại một địa chỉ mới và làm thủ tục để được ghi tên vào Sổ hộ khẩu của một cá nhân hoặc hộ gia đình đang cư trú tại địa chỉ đó.
Về trình tự, việc nhập hộ khẩu thường là bước tiếp theo sau khi đã hoàn tất các thủ tục chuyển hộ khẩu hoặc xóa tên khỏi nơi cũ. Để thực hiện thành công, công dân cần chuẩn bị đầy đủ hồ sơ theo quy định tại Thông tư số 35/2014/TT-BCA về đăng ký thường trú.
Hồ sơ đăng ký thường trú bao gồm:
Căn cứ theo Điều 6 Nghị định số 31/2014/NĐ-CP, các giấy tờ chứng minh chỗ ở hợp pháp có thể là văn bản xác nhận của UBND cấp xã về mối quan hệ gia đình (nếu đăng ký với gia đình), hoặc văn bản đồng ý cho thuê, cho mượn, cho ở nhờ của chủ sở hữu chỗ ở.
Lưu ý, trong Phiếu báo thay đổi hộ khẩu, cá nhân phải được người đang là chủ hộ tại nơi đến đồng ý. Ý kiến đồng ý của chủ hộ phải được ghi rõ ràng, kèm theo chữ ký, họ tên và ngày tháng năm thực hiện.
Đặc điểm Tách khẩu Chuyển hộ khẩu Nhập hộ khẩu Bản chất Tạo ra một Sổ hộ khẩu mới. Di chuyển người từ sổ này sang sổ khác. Đăng ký tên vào sổ hộ khẩu tại nơi ở mới. Kết quả Có thêm một đơn vị cư trú mới. Số lượng nhân khẩu giữa các sổ thay đổi. Tên cá nhân xuất hiện trong sổ của người khác hoặc hộ khác.
Việc nắm vững các quy định này giúp công dân thực hiện đúng quyền và nghĩa vụ cư trú, tránh các sai sót pháp lý không đáng có khi làm việc với cơ quan quản lý hành chính nhà nước.
