Anh họ tôi mồ côi cha mẹ nên từ nhỏ sống với ông bà ngoại. Ông bà nuôi dưỡng cho anh ăn học, lớn lên anh có việc làm ổn định. Sau khi cưới vợ, anh mua được nhà và xe, cùng với một số tài sản khác....
Anh chưa có con và vì chết bất ngờ nên anh không có di chúc về tài sản. Để anh có được tài sản như ngày nay, có công chăm sóc và nuôi dưỡng của ông bà ngoại, nay ông bà đã già yếu. Vậy gia đình tôi có quyền yêu cầu vợ anh chia thừa kế tài sản của anh cho ông bà ngoại một phần không?
Trả lời:
- Điều 612 Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định về di sản như sau: “Di sản bao gồm tài sản riêng của người chết, phần tài sản của người chết trong tài sản chung với người khác”.
- Điều 649 Bộ Luật Dân sự 2015 quy định thừa kế theo pháp luật như sau: “Thừa kế theo pháp luật là thừa kế theo hàng thừa kế, điều kiện và trình tự thừa kế do pháp luật quy định”.
- Điều 650 Bộ luật dân sự 2015 có quy định về những trường hợp thừa kế theo pháp luật như sau:
“a) Không có di chúc;
b) Di chúc không hợp pháp;
c) Những người thừa kế theo di chúc chết trước hoặc chết cùng thời điểm với người lập di chúc; cơ quan, tổ chức được hưởng thừa kế theo di chúc không còn tồn tại vào thời điểm mở thừa kế;
d) Những người được chỉ định làm người thừa kế theo di chúc mà không có quyền hưởng di sản hoặc từ chối nhận di sản.
2. Thừa kế theo pháp luật cũng được áp dụng đối với các phần di sản sau đây:
a) Phần di sản không được định đoạt trong di chúc;
b) Phần di sản có liên quan đến phần của di chúc không có hiệu lực pháp luật;
c) Phần di sản có liên quan đến người được thừa kế theo di chúc nhưng họ không có quyền hưởng di sản, từ chối nhận di sản, chết trước hoặc chết cùng thời điểm với người lập di chúc; liên quan đến cơ quan, tổ chức được hưởng di sản theo di chúc, nhưng không còn tồn tại vào thời điểm mở thừa kế”.
- Điều 651 Bộ luật dân sự 2015 có quy định về người thừa kế theo pháp luật như sau:
“1. Những người thừa kế theo pháp luật được quy định theo thứ tự sau đây:
a) Hàng thừa kế thứ nhất gồm: vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi của người chết;
b) Hàng thừa kế thứ hai gồm: ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại, anh ruột, chị ruột, em ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại;
c) Hàng thừa kế thứ ba gồm: cụ nội, cụ ngoại của người chết; bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột; chắt ruột của người chết mà người chết là cụ nội, cụ ngoại.
2. Những người thừa kế cùng hàng được hưởng phần di sản bằng nhau.
3. Những người ở hàng thừa kế sau chỉ được hưởng thừa kế, nếu không còn ai ở hàng thừa kế trước do đã chết, không có quyền hưởng di sản, bị truất quyền hưởng di sản hoặc từ chối nhận di sản”.
Vì anh của bạn tử vong do tai nạn bất ngờ nên anh của bạn không để lại di chúc, do đó di sản của anh sẽ được chia thừa kế theo pháp luật. Tuy ông bà ngoại của anh bạn có công rất lớn trong việc nuôi dưỡng, chăm lo cho anh học hành, nhờ vậy anh mới có ngày nay, hiện tại ông bà đã già yếu cần có sự chăm sóc, phụng dưỡng. Nhưng việc gia đình anh đề nghị vợ của anh ấy chia thừa kế một phần di sản của anh cho ông bà ngoại là điều không thực hiện được. Bởi, nếu di sản của anh ấy được chia thừa kế theo pháp luật, cho thấy ông bà ngoại của anh thuộc hàng thừa kế thứ hai. Theo quy định tại khoản 3 điều luật trên: Những người ở hàng thừa kế sau chỉ được hưởng thừa kế, nếu không còn ai ở hàng thừa kế trước do đã chết, không có quyền hưởng di sản, bị truất quyền hưởng di sản hoặc từ chối nhận di sản.
Như Quỳnh
Đỗ Như Quỳnh
