Tổng hợp những trường hợp được hoàn thuế thu nhập cá nhân

Hoàn thuế là quyền lợi hợp pháp của người nộp thuế khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định của pháp luật. Việc nắm rõ các trường hợp được hoàn và thủ tục thực hiện sẽ giúp cá nhân chủ động trong việc quản lý tài chính cá nhân cũng như đảm bảo tính tuân thủ nghĩa vụ thuế.

Các trường hợp được hoàn thuế thu nhập cá nhân

Căn cứ theo quy định tại Khoản 2 Điều 8 Luật Thuế thu nhập cá nhân năm 2007, cá nhân sẽ thuộc diện được hoàn thuế trong các trường hợp cụ thể sau đây:

• Số tiền thuế thu nhập cá nhân đã nộp lớn hơn số thuế thực tế phải nộp theo quyết toán.
• Cá nhân đã thực hiện nộp thuế nhưng sau khi tính toán lại, thu nhập tính thuế chưa đến mức phải chịu thuế.
• Các trường hợp khác được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền quyết định hoàn trả.

Điều kiện để được hoàn thuế thu nhập cá nhân

Để thực hiện việc hoàn thuế, người nộp thuế cần đáp ứng các điều kiện về mã số thuế và hình thức yêu cầu hoàn thuế theo quy định tại Điều 28 Thông tư số 111/2013/TT-BTC và Điều 23 Thông tư số 92/2015/TT-BTC:

Điều kiện về mã số thuế

Việc hoàn thuế thu nhập cá nhân chỉ được áp dụng đối với những cá nhân đã thực hiện đăng ký và có mã số thuế tại thời điểm nộp hồ sơ quyết toán thuế. Nếu không có mã số thuế, cá nhân sẽ gặp khó khăn trong việc xác định nghĩa vụ thuế và thực hiện các thủ tục liên quan đến hồ sơ, thủ tục đăng ký thuế thu nhập cá nhân.

Hình thức và yêu cầu hoàn thuế

Việc hoàn thuế không phải là một thủ tục bắt buộc nếu người nộp thuế có lựa chọn bù trừ số thuế nộp thừa vào kỳ tính thuế tiếp theo. Cụ thể:

• Đối với cá nhân ủy quyền quyết toán: Trường hợp cá nhân đã ủy quyền cho tổ chức, cá nhân trả thu nhập thực hiện quyết toán thay, việc hoàn thuế sẽ được thực hiện thông qua đơn vị chi trả thu nhập. Tổ chức này có trách nhiệm bù trừ số thuế nộp thừa và nộp thiếu của các cá nhân. Sau khi bù trừ, nếu vẫn còn số thuế nộp thừa, tổ chức có thể thực hiện bù trừ vào kỳ sau hoặc làm thủ tục hoàn trả cho cá nhân nếu có đề nghị.
• Đối với cá nhân trực tiếp quyết toán: Những cá nhân thuộc diện tự khai quyết toán trực tiếp với cơ quan thuế có quyền lựa chọn giữa việc nhận lại số tiền thuế nộp thừa (hoàn thuế) hoặc để bù trừ vào kỳ sau tại cùng một cơ quan thuế quản lý.

Thủ tục hoàn thuế thu nhập cá nhân

Căn cứ theo Điều 53 Thông tư số 156/2013/TT-BTC (được sửa đổi, bổ sung bởi Điều 23 Thông tư số 92/2015/TT-BTC), quy trình hoàn thuế được chia thành hai trường hợp chính:

Trường hợp 1: Hoàn thuế đối với tổ chức, cá nhân trả thu nhập thực hiện quyết toán thay

Áp dụng khi tổ chức chi trả thu nhập sau khi bù trừ các khoản thuế của nhân viên mà vẫn còn số thuế nộp thừa và có đề nghị hoàn trả từ cơ quan thuế. Quy trình gồm:

• Bước 1: Chuẩn bị hồ sơ Giấy đề nghị hoàn trả khoản thu ngân sách Nhà nước theo mẫu số 01/ĐNHT. Bản chụp các chứng từ, biên lai nộp thuế thu nhập cá nhân. Người đại diện hợp pháp của tổ chức chi trả thu nhập phải ký cam kết chịu trách nhiệm về tính chính xác của bản chụp chứng từ này.
• Bước 2: Nộp hồ sơ Nơi nộp: Cơ quan thuế trực tiếp quản lý đơn vị chi trả thu nhập.

Trường hợp 2: Cá nhân có thu nhập từ tiền lương, tiền công trực tiếp quyết toán thuế

Đối với những cá nhân tự thực hiện nghĩa vụ quyết toán thuế, nếu phát hiện có số thuế nộp thừa, người nộp thuế không cần phải lập thêm một bộ hồ sơ hoàn thuế riêng biệt. Thay vào đó, tại tờ khai quyết toán thuế theo mẫu số 02/QTT-TNCN, cá nhân chỉ cần kê khai chính xác số tiền đề nghị hoàn vào một trong hai chỉ tiêu sau:

• Chỉ tiêu [47]: Số thuế hoàn trả vào tài khoản của người nộp thuế.
• Chỉ tiêu [49]: Tổng số thuế thực hiện bù trừ cho các phát sinh của kỳ tiếp theo.

Lưu ý quan trọng: Theo quy định pháp luật về quản lý thuế, trường hợp cá nhân có phát sinh số thuế được hoàn nhưng chậm nộp tờ khai quyết toán thuế so với thời hạn quy định thì sẽ không bị áp dụng các hình thức xử phạt vi phạm hành chính về hành vi khai quyết toán thuế quá thời hạn.