Do đó, việc phân tích khả năng tài chính của doanh nghiệp phải được diễn ra thường xuyên, liên tục và đảm bảo có phương pháp đánh giá chính xác.
Trong quản trị kinh doanh, tài chính được ví như "hệ thần kinh" điều hành mọi hoạt động của một thực thể kinh tế. Dưới góc độ tài chính, vận hành doanh nghiệp thực chất là quá trình huy động, phân phối và sử dụng các dòng tiền một cách tối ưu. Do đó, việc đánh giá năng lực tài chính của doanh nghiệp cần được thực hiện một cách thường xuyên, liên tục thông qua các phương pháp phân tích định lượng và định tính chính xác.
Tài chính doanh nghiệp (Corporate Finance) là thuật ngữ dùng để chỉ hệ thống các công cụ, quy trình và hoạt động quan trọng trong quản lý nguồn vốn của một tổ chức. Nội dung cốt lõi của hoạt động này bao gồm việc tìm kiếm nguồn vốn (huy động vốn) và quyết định phương án sử dụng nguồn vốn đó để đầu tư vào tài sản, nhằm mục tiêu tối đa hóa lợi nhuận cho chủ sở hữu.
Dựa trên các dữ liệu từ các loại báo cáo tài chính trong doanh nghiệp, người quản lý sẽ thực hiện nhiệm vụ kiểm soát dòng tiền, phục vụ cho các hoạt động sản xuất kinh doanh cốt lõi. Về mặt bản chất, tài chính là sự vận động của tiền tệ với chức năng cất trữ và phân phối, thông qua việc thiết lập và sử dụng các quỹ tiền tệ khác nhau cho mục đích tích lũy hoặc tiêu dùng.
Các nghiệp vụ trọng yếu trong tài chính doanh nghiệp bao gồm:
Khi các chỉ số tài chính cảnh báo tình trạng thiếu hụt vốn, bộ phận quản trị sẽ sử dụng các công cụ tài chính để xây dựng kế hoạch chiến lược nhằm khắc phục sự mất cân đối này.
Tài chính doanh nghiệp đóng vai trò là mắt xích quan trọng trong hệ thống tài chính quốc dân, đóng vai trò cầu nối giữa doanh nghiệp và Nhà nước. Các chức năng chính bao gồm:
Tài chính không chỉ là công cụ quản lý mà còn là yếu tố quyết định sự tồn tại và phát triển của một thực thể kinh tế. Vai trò này được thể hiện qua các khía cạnh sau:
Vốn tiền tệ là điều kiện tiên quyết cho mọi hoạt động kinh doanh. Quá trình vận hành luôn phát sinh nhu cầu về vốn ngắn hạn (vốn lưu động) và vốn dài hạn (đầu tư tài sản cố định). Khả năng tổ chức huy động nguồn vốn chủ động, đa dạng hóa các kênh dẫn vốn sẽ giúp doanh nghiệp giảm bớt sự phụ thuộc vào các nguồn tín dụng truyền thống, từ đó nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp trên thị trường.
Quản trị tài chính tốt giúp doanh nghiệp đưa ra các quyết định đầu tư chính xác, tận dụng thời cơ thị trường để mở rộng sản xuất. Việc quản lý vốn hiệu quả giúp tăng vòng quay tài sản, giảm thiểu tình trạng đình trạch vốn và tiết kiệm chi phí lãi vay, từ đó trực tiếp làm tăng lợi nhuận sau thuế.
Tài chính đóng vai trò là đòn bẩy kinh tế. Thông qua việc xác định giá bán sản phẩm/dịch vụ hợp lý và các chính sách phân phối thu nhập (lương, thưởng, lợi nhuận cho cổ đông), tài chính có khả năng điều tiết quy mô sản xuất và kích thích sự phát triển của doanh nghiệp.
Thông qua việc theo dõi sát sao tình hình thu - chi hàng ngày và các chỉ số như hệ số nợ, hiệu suất sử dụng vốn, cơ cấu nguồn vốn, nhà quản lý có thể phát hiện kịp thời các sai sót hoặc những tiềm năng chưa được khai thác. Để thực hiện tốt vai trò này, doanh nghiệp cần xây dựng một hệ thống hạch toán kế toán chuẩn mực và duy trì chế độ phân tích tài chính định kỳ.
