Thời hạn giải quyết tranh chấp đất đai

Thời hạn giải quyết tranh chấp đất đai là vấn đề được nhiều bên quan tâm, bởi ai cũng mong tranh chấp được xử lý nhanh, gọn để sớm thực hiện các quyền của mình đối với đất đai. Theo quy định pháp luật, thời hạn này khác nhau tùy thuộc tranh chấp thuộc thẩm quyền của Ủy ban nhân dân hay Tòa án nhân dân.

Thời hạn hòa giải tranh chấp đất đai tại Ủy ban nhân dân cấp xã

Khoản 2 và khoản 3 Điều 202 Luật Đất đai 2013 quy định: tranh chấp đất đai mà các bên không hòa giải được thì gửi đơn đến Ủy ban nhân dân cấp xã nơi có đất để hòa giải. Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã có trách nhiệm tổ chức hòa giải, phối hợp với Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp xã và các tổ chức thành viên. Thủ tục hòa giải tại Ủy ban nhân dân cấp xã được thực hiện trong thời hạn không quá 45 ngày kể từ ngày nhận được đơn yêu cầu.

Như vậy, trước hết các bên phải tự hòa giải; nếu không tự hòa giải được thì gửi đơn đến Ủy ban nhân dân cấp xã. Đây là thủ tục bắt buộc trước khi đưa tranh chấp đến cơ quan có thẩm quyền tiếp theo.

Thời hạn giải quyết tranh chấp tại Ủy ban nhân dân các cấp

Thời hạn giải quyết tranh chấp đất đai thuộc thẩm quyền của Ủy ban nhân dân được quy định tại khoản 3 và khoản 4 Điều 61 Nghị định 43/2014/NĐ-CP như sau:

• Thuộc thẩm quyền Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện: không quá 45 ngày;
• Thuộc thẩm quyền Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh: không quá 60 ngày;
• Thuộc thẩm quyền Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường: không quá 90 ngày.

Thời gian trên được tính kể từ ngày nhận được hồ sơ hợp lệ, không bao gồm thời gian thực hiện nghĩa vụ tài chính của người sử dụng đất, thời gian xem xét xử lý trường hợp sử dụng đất có vi phạm pháp luật và thời gian trưng cầu giám định. Trường hợp hồ sơ chưa đầy đủ, trong thời gian tối đa 03 ngày, cơ quan tiếp nhận phải thông báo, hướng dẫn người nộp bổ sung. Đối với các xã miền núi, hải đảo, vùng sâu, vùng xa, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn thì thời gian thực hiện được tăng thêm 15 ngày.

Thời hạn Tòa án giải quyết tranh chấp đất đai

Tòa án nhân dân có thẩm quyền giải quyết tranh chấp đất đai trong các trường hợp:

• Đương sự có Giấy chứng nhận hoặc có một trong các loại giấy tờ quy định tại Điều 100 Luật Đất đai 2013;
• Đương sự không có Giấy chứng nhận hoặc không có giấy tờ theo Điều 100 nhưng lựa chọn khởi kiện tại Tòa án thay vì giải quyết tại Ủy ban nhân dân;
• Tranh chấp về tài sản gắn liền với đất.

Trình tự, thủ tục được tiến hành theo Bộ luật Tố tụng dân sự 2015. Theo khoản 1 Điều 203 Bộ luật này, đối với tranh chấp đất đai, kể từ thời điểm Tòa án thụ lý vụ án, thời hạn chuẩn bị xét xử là 04 tháng; nếu vụ án có tính chất phức tạp hoặc có trở ngại khách quan thì được gia hạn nhưng không quá 02 tháng.

Lưu ý để rút ngắn thời gian giải quyết

Để tranh chấp được giải quyết đúng thời hạn, người dân nên chuẩn bị hồ sơ đầy đủ, hợp lệ ngay từ đầu, lưu giữ các giấy tờ chứng minh nguồn gốc và quá trình sử dụng đất, đồng thời hợp tác trong quá trình hòa giải. Việc lựa chọn đúng cơ quan có thẩm quyền cũng giúp tránh kéo dài thời gian xử lý.

Xem thêm các chủ đề khác

• Thủ tục khởi kiện tranh chấp đất đai theo quy định pháp luật
• Chi phí thuê luật sư tranh chấp đất đai