Đốt tài liệu trái pháp luật bị xử lý như thế nào?
Gần đây tôi được biết thông tin phát hiện một số tài liệu được nghi của cơ quan nhà nước bị đem đi đốt trước thời điểm đất nước thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp từ ngày 01/7/2025. Tôi...
Trả lời
Theo quy định Điều 14 Luật Lưu trữ năm 2024 thì việc xác định giá trị tài liệu là việc đánh giá tài liệu để xác định những tài liệu có giá trị lưu trữ, thời hạn lưu trữ, tài liệu hết giá trị và tài liệu không có giá trị lưu trữ. Điều 16 Luật này cũng quy định rõ, việc hủy tài liệu lưu trữ được thực hiện đối với các tài liệu sau đây:
- Tài liệu lưu trữ hết thời hạn lưu trữ;
- Tài liệu lưu trữ trùng lặp.
Khi hủy tài liệu lưu trữ phải bảo đảm hủy toàn bộ tài liệu và không thể khôi phục được.
Thẩm quyền quyết định hủy tài liệu lưu trữ tại lưu trữ hiện hành được quy định như sau:
- Người đứng đầu cơ quan, tổ chức thuộc trường hợp nộp tài liệu vào lưu trữ lịch sử của Nhà nước ở trung ương quyết định hủy tài liệu lưu trữ sau khi có ý kiến thẩm định của cơ quan tham mưu, giúp Bộ trưởng Bộ Nội vụ thực hiện quản lý nhà nước về lưu trữ; người đứng đầu cơ quan, tổ chức thuộc trường hợp nộp tài liệu vào lưu trữ lịch sử của Nhà nước ở cấp tỉnh quyết định hủy tài liệu lưu trữ sau khi có ý kiến thẩm định của cơ quan tham mưu, giúp Ủy ban nhân dân cấp tỉnh thực hiện quản lý nhà nước về lưu trữ;
- Người đứng đầu cơ quan, tổ chức không thuộc trường hợp nộp tài liệu vào lưu trữ lịch sử quyết định hủy tài liệu lưu trữ theo quy định.
Thẩm quyền quyết định hủy tài liệu lưu trữ tại lưu trữ lịch sử được quy định như sau:
- Bộ trưởng Bộ Nội vụ quyết định hủy tài liệu lưu trữ tại lưu trữ lịch sử của Nhà nước ở trung ương;
- Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quyết định hủy tài liệu lưu trữ tại lưu trữ lịch sử của Nhà nước ở cấp tỉnh.
Việc hủy tài liệu lưu trữ chứa bí mật nhà nước tại lưu trữ hiện hành được thực hiện theo quy định của pháp luật về bảo vệ bí mật nhà nước. Bộ trưởng Bộ Nội vụ quy định trình tự, thủ tục hủy tài liệu lưu trữ.
Do vây, trường hợp tài liệu bị hủy hoại thuộc loại tài liệu lưu trữ và không thuộc trường hợp huỷ tài liệu hết giá trị, không thuộc tài liệu bí mật nhà nước hoặc bí mật công tác thì hành vi này có thể phải chịu trách nhiệm hình sự về tội “Tiêu huỷ tài liệu của cơ quan, tổ chức” theo quy định tại Điều 342 Bộ luật Hình sự với mức hình phạt tù cao nhất là 5 năm.
Người phạm tội còn có thể bị áp dụng hình phạt bổ sung là bị phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.
Bạn lưu ý, tại Hà Nội, ngày 28/2/2025, Sở Nội vụ Hà Nội ban hành Văn bản số 520/SNV-VTLT về việc quản lý công tác văn thư và tài liệu lưu trữ khi thực hiện sắp xếp tổ chức bộ máy các cơ quan, tổ chức và đơn vị hành chính. Tại văn bản đã nêu rõ để quản lý tốt công tác văn thư và tài liệu lưu trữ trong quá trình tổ chức thực hiện Nghị quyết số 18-NQ/TW ngày 25/10/2017 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XII về một số vấn đề về tiếp tục đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả, Sở Nội vụ hướng dẫn một số nội dung sau:
Yêu cầu chung: Toàn bộ tài liệu hình thành trong hoạt động của cơ quan, tổ chức (bao gồm tài liệu giấy, tài liệu điện tử, tài liệu nghe nhìn…) phải được quản lý theo nguyên tắc tập trung, không phân tán phông lưu trữ; tài liệu của cơ quan, tổ chức nào phải được thống kê, quản lý theo phông lưu trữ của cơ quan, tổ chức đó. Thực hiện nghiêm quy định của pháp luật về bảo vệ bí mật nhà nước và bảo đảm an toàn thông tin, tài liệu trong quá trình bàn giao, quản lý và sử dụng. Cơ quan, đơn vị, cá nhân không được chiếm giữ, hủy tài liệu trái phép hoặc làm hư hỏng, thất lạc tài liệu. Việc bàn giao, tiếp nhận hồ sơ, tài liệu thực hiện theo quy định. Khi bàn giao phải lập biên bản giao nhận kèm danh mục tài liệu hoặc hồ sơ; thiết bị lưu trữ dữ liệu, tài liệu (nếu có) theo quy định tại Phụ lục V, Nghị định số 30/2020/NĐ-CP ngày 05/3/2020 của Chính phủ về công tác văn thư.
Văn bản số 520/SNV-VTLT nêu rõ trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức đối với công tác văn thư lưu trữ khi thực hiện sắp xếp tổ chức bộ máy; trách nhiệm của đơn vị quản lý Hệ thống Quản lý văn bản và điều hành TP trong việc đóng gói dữ liệu và chuyển dữ liệu điện tử về cơ quan, tổ chức mới quản lý bảo đảm an toàn dữ liệu theo quy định pháp luật
Thu Hường
Vũ Thị Thanh Tú