Công trình xây dựng trên đất nông nghiệp không vi phạm nhưng bị tháo dỡ hoặc phá dỡ thì có được đền bù không?
Thành phố Hà Nội cho phép tổ chức, cá nhân khi được cấp phép xây dựng công trình trên đất nông nghiệp thuộc vùng nông nghiệp tập trung. Xin hỏi, công trình xây dựng trên đất nông nghiệp không vi...
Trả lời:
Tại khoản 2 và điểm b khoản 3 Điều 32 Luật Thủ đô có hiệu lực thi hành từ ngày 01/01/2025 quy định như sau:
Điều 32. Phát triển nông nghiệp, nông thôn
1. Phát triển nông nghiệp Thủ đô theo hướng nông nghiệp sinh thái, bền vững; chú trọng đến sự tương tác giữa các yếu tố môi trường, kinh tế - xã hội nhằm bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa, lịch sử trong nông nghiệp, nông thôn; phòng, chống thiên tai, bảo vệ môi trường, hệ sinh thái, tạo ra các sản phẩm chất lượng, an toàn thực phẩm, hiệu quả kinh tế cao.
Phát triển bền vững các vùng sản xuất nông nghiệp tập trung. Trong vùng sản xuất nông nghiệp tập trung được sử dụng đất kết hợp đa mục đích, được bố trí đất nông nghiệp sử dụng vào việc xây dựng công trình phục vụ trực tiếp cho sản xuất nông nghiệp, chế biến, bảo quản, trưng bày, giới thiệu sản phẩm, giáo dục trải nghiệm, du lịch sinh thái.
3. Hội đồng nhân dân Thành phố quy định các nội dung sau đây:
..
b) Điều kiện, trình tự, thủ tục cấp phép xây dựng, loại công trình và tỷ lệ diện tích đất nông nghiệp được sử dụng để xây dựng công trình trên đất nông nghiệp phục vụ trực tiếp cho sản xuất nông nghiệp, chế biến, bảo quản, trưng bày, giới thiệu sản phẩm, cảnh quan du lịch, giáo dục trải nghiệm tại các vùng sản xuất nông nghiệp tập trung.
Hội đồng nhân dân Thành phố Hà Nội đã ban hành Nghị quyết số 38/2025/NQ-HĐND ngày 29/9/2025 có hiệu lực thi hành ngày 10/10/2025 quy định điều kiện, trình tự, thủ tục cấp phép xây dựng, loại công trình và tỷ giá diện tích đất nông nghiệp được sử dụng để xây dựng công trình trên đất nông nghiệp phục vụ trực tiếp cho sản xuất nông nghiệp, chế biến, bảo quản, trưng bày, giới thiệu sản phẩm, cảnh quan du kịch tại các vùng sản xuất nông nghiệp tập trung trên địa bàn thành phố Hà Nội.
Tại khoản 1, 2 Điều 3 Quy định kèm theo Nghị quyết số 38/2025/NQ-HĐND như sau:
Điều 3. Giải thích từ ngữ
Trong Quy định này các từ ngữ dưới đây được hiểu như sau:
1. Vùng sản xuất nông nghiệp tập trung là vùng sản xuất chuyên canh một loại sản phẩm nông nghiệp hoặc sản xuất một nhóm sản phẩm nông nghiệp.
2. Phương án phát triển vùng sản xuất nông nghiệp tập trung là phương án do cấp có thẩm quyền phê duyệt để tổ chức quản lý và phát triển các vùng sản xuất nông nghiệp tập trung
Tại Điều 4, Điều 5 Quy định kèm theo Nghị quyết số 38/2025/NQ-HĐND ngày 29/9/2025 của Hội đồng nhân dân thành phố Hà Nội có hiệu lực thi hành ngày 10/10/2025 quy định như sau:
Điều 4. Nguyên tắc áp dụng
1. Đất xây dựng công trình tại vùng sản xuất nông nghiệp tập trung tại Quy định này được thống kê là đất nông nghiệp.
2. Thời hạn tồn tại của công trình không vượt quá thời gian sử dụng đất còn lại được nhà nước giao đất, cho thuê đất, công nhận quyền sử dụng đất theo quy định của pháp luật về đất đai.
3. Công trình chỉ được xây dựng, lắp dựng 01 tầng, dễ dàng tháo dỡ, ưu tiên sử dụng các loại vật liệu thân thiện với môi trường, mái lợp vật liệu nhẹ, không được xây dựng tầng hầm. Vị trí xây dựng, lắp dựng công trình phù hợp với các Tiêu chuẩn quốc gia (nếu có).
4. Việc xây dựng, cải tạo và sử dụng công trình phải phù hợp với Phương án phát triển vùng sản xuất nông nghiệp tập trung đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt; tuân thủ các quy định về an toàn phòng cháy chữa cháy, an toàn trong xây dựng và bảo vệ môi trường theo quy định hiện hành. Công trình có thiết kế xây dựng được lập, thẩm định và phê duyệt theo quy định pháp luật về xây dựng; không làm ảnh hưởng đến công trình thủy lợi, công trình đê điều, công trình giao thông nội đồng, công trình nằm trên diện tích đất liền kề và việc sử dụng đất của các thửa đất liền kề.
5. Trường hợp cần người bảo vệ khu vực sản xuất phải thực hiện đăng ký với chính quyền cấp xã về số lượng người, thời gian bảo vệ trước khi thực hiện. Chỉ sử dụng công trình đúng với mục đích được phê duyệt tại Phương án phát triển vùng sản xuất nông nghiệp tập trung.
6. Chỉ thực hiện điều chỉnh Phương án phát triển vùng sản xuất nông nghiệp tập trung trong trường hợp bất khả kháng do thiên tai; thay đổi chính sách hoặc thay đổi quy hoạch của nhà nước.
7. Đối với công trình xây dựng không vi phạm nhưng bị tháo dỡ hoặc phá dỡ theo yêu cầu của cơ quan nhà nước có thẩm quyền thì được hỗ trợ theo quy định tại điểm b khoản 2 Điều 102 Luật Đất đai.
Điều 5. Điều kiện chung
1. Thuộc diện tích đất nông nghiệp trong vùng sản xuất nông nghiệp tập trung được Ủy ban nhân dân Thành phố phê duyệt.
2. Phù hợp với Phương án phát triển vùng sản xuất nông nghiệp tập trung được phê duyệt.
3. Được cơ quan có thẩm quyền cấp phép xây dựng (trừ công trình nhà ươm, nhà trồng cây nông nghiệp).
Tại điểm b khoản 2 Điều 102 Luật Đất đai quy định như sau:
Điều 102. Bồi thường thiệt hại về nhà, nhà ở, công trình xây dựng gắn liền với đất khi Nhà nước thu hồi đất
...
2. Đối với nhà, công trình xây dựng gắn liền với đất không thuộc trường hợp quy định tại khoản 1 Điều này, khi Nhà nước thu hồi đất mà bị tháo dỡ hoặc phá dỡ toàn bộ hoặc một phần thì được bồi thường thiệt hại như sau:
...
b) Đối với nhà, công trình xây dựng khác bị tháo dỡ hoặc phá dỡ không thuộc trường hợp quy định tại điểm a khoản này thì được bồi thường thiệt hại theo thực tế
Tại Điều 1 Quy định ban hành kèm theo Nghị quyết số 38/2025/NQ-HĐND ngày 29/9/2025 có hiệu lực thi hành ngày 10/10/2025 quy định như sau:
Điều 1. Phạm vi điều chỉnh
Quy định này quy định điều kiện, trình tự, thủ tục cấp phép xây dựng, loại công trình và tỷ lệ diện tích đất nông nghiệp được sử dụng để xây dựng công trình trên đất nông nghiệp phục vụ trực tiếp cho sản xuất nông nghiệp, sơ chế, bảo quản, trưng bày, giới thiệu sản phẩm, cảnh quan du lịch tại các vùng sản xuất nông nghiệp tập trung trên địa bàn thành phố Hà Nội.
Quy định này không áp dụng đối với đất nông nghiệp tại bãi sông, bãi nổi ở các tuyến sông có đê; không áp dụng đối với đất lâm nghiệp, đất chăn nuôi tập trung.
Như vậy, thành phố Hà Nội cho phép xây dựng công trình trên đất nông nghiệp phục vụ trực tiếp cho sản xuất nông nghiệp, sơ chế, bảo quản, trưng bày, giới thiệu sản phẩm, cảnh quan du lịch tại các vùng sản xuất nông nghiệp tập trung trên địa bàn thành phố Hà Nội tại vùng sản xuất nông nghiệp tập trung trên địa bàn thành phố Hà Nội không thuộc đất nông nghiệp tại bãi sông, bãi nổi ở các tuyến sông có đê; không áp dụng đối với đất lâm nghiệp, đất chăn nuôi tập trung. Công trình này phải phù hợp với Phương án phát triển vùng sản xuất nông nghiệp tập trung đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt và được cấp phép xây dựng theo quy định (trừ công trình nhà ươm, nhà trồng cây nông nghiệp). Theo đó, Đối với công trình xây dựng không vi phạm nhưng bị tháo dỡ hoặc phá dỡ theo yêu cầu của cơ quan nhà nước có thẩm quyền thì được bồi thường thiệt hại theo thực tế.
Thu Lý
Vũ Thị Thanh Tú