Cơ quan nào có thẩm quyền giải quyết việc xác định cha cho con?
Tôi mang thai con trai với anh H nhưng sau đó tôi lại kết hôn với anh M. Khi sinh con, anh M đứng tên trong phần khai về người cha.
Vừa qua, tôi và anh M ly hôn vì trong cuộc sống phát sinh nhiều mâu thuẫn nghiêm trọng không thể tiếp tục duy trì quan hệ vợ chồng. Nay, tôi muốn thay đổi phần khai về người cha trong giấy khai sinh của con từ anh M sang anh H - là người cha thực sự của con tôi thì tôi phải đến đâu để giải quyết?
Trả lời:
Căn cứ vào khoản 1 Điều 88 Luật hôn nhân và gia đình năm 2014 quy định: “Con sinh ra trong thời kỳ hôn nhân hoặc người vợ có thai trong thời kỳ đó là con chung của vợ chồng”. Tuy nhiên, tại khoản 2 Điều 88 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014 cũng quy định: “ Trong trường hợp cha, mẹ không thừa nhận con thì phải có chứng cứ và phải được Tòa án xác định”.
Tại khoản 2 Điều 89 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014 quy định:" Người được nhận là cha, mẹ của một người có thể yêu cầu Tòa án xác định người đó không phải là con mình.
Mặt khác, tại điểm b, khoản 2, Điều 35 Bộ Luật tố tụng dân sự năm 2015 quy định về thẩm quyền của Tòa án nhân dân cấp huyện như sau: “2. Tòa án nhân dân cấp huyện có thẩm quyền giải quyết những yêu cầu sau đây:
…
b) Yêu cầu về hôn nhân và gia đình quy định tại các khoản 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 10 và 11 Điều 29 của Bộ luật này;”
Tại khoản 10, Điều 29 Bộ Luật tố tụng dân sự năm 2015 quy định những yêu cầu về hôn nhân và gia đình thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án: “ Yêu cầu xác định cha, mẹ cho con hoặc con cho cha, mẹ theo quy định của pháp luật về hôn nhân và gia đình.”
Tại điểm t, khoản 2, Điều 39 Bộ Luật tố tụng dân sự năm 2015 quy định về thẩm quyền của Tòa án theo lãnh thổ như sau: “2. Thẩm quyền giải quyết việc dân sự của Tòa án theo lãnh thổ được xác định như sau:
…
t) Tòa án nơi cư trú, làm việc của người yêu cầu có thẩm quyền giải quyết yêu cầu tuyên bố vô hiệu thỏa thuận về chế độ tài sản của vợ chồng theo quy định của pháp luật hôn nhân và gia đình; xác định cha, mẹ cho con hoặc con cho cha, mẹ theo quy định của pháp luật về hôn nhân và gia đình;”
Như vậy, căn cứ các quy định nêu trên thì yêu cầu của chị chính là yêu cầu xác định cha cho con và cơ quan có thẩm quyền giải quyết yêu cầu này là Tòa án nhân dân cấp huyện nơi cư trú, làm việc của chị.
Sau khi Tòa án giải quyết xong thủ tục xác định cha cho con theo yêu cầu của chị, cơ quan này sẽ có trách nhiệm gửi thông báo bằng văn bản kèm theo trích lục bản án, bản sao quyết định đến Ủy ban nhân dân nơi đã đăng ký khai sinh cho con chị để ghi vào Sổ hộ tịch theo quy định tại Điều 30 Luật Hộ tịch, cụ thể như sau:
Điều 30. Trách nhiệm thông báo khi có sự thay đổi hộ tịch
1. Trong thời hạn 05 ngày làm việc kể từ ngày bản án, quyết định có hiệu lực pháp luật liên quan đến thay đổi hộ tịch của cá nhân theo quy định tại khoản 2 Điều 3 của Luật này, Tòa án nhân dân, cơ quan nhà nước có thẩm quyền có trách nhiệm thông báo bằng văn bản kèm theo trích lục bản án, bản sao quyết định đến Ủy ban nhân dân nơi đã đăng ký hộ tịch của cá nhân để ghi vào Sổ hộ tịch; trường hợp nơi đăng ký hộ tịch là Cơ quan đại diện thì thông báo cho Bộ Ngoại giao để chuyển đến Cơ quan đại diện ghi vào Sổ hộ tịch.
2. Trường hợp thay đổi quốc tịch thì việc thông báo được thực hiện theo quy định của pháp luật về quốc tịch.”
Tiếp theo, UBND xã, phường nơi đăng ký khai sinh cho con chị sẽ ghi nội dung thay đổi vào Sổ đăng ký khai sinh theo quy định tại Điều 31 của Luật Hộ tịch:
Điều 31. Thủ tục ghi vào Sổ hộ tịch việc thay đổi hộ tích theo bản án, quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền
Ngay sau khi nhận được thông báo theo quy định tại Điều 30 của Luật này, công chức tư pháp - hộ tịch ghi nội dung thay đổi vào Sổ hộ tịch theo bản án, quyết định của Tòa án nhân dân, cơ quan nhà nước có thẩm quyền.”
Sau khi UBND xã, phường ghi chú việc thay đổi về người cha trong Sổ đăng ký khai sinh, thì chị có quyền yêu cầu UBND xã, phường cấp trích lục khai sinh (bản sao) trong đó phần ghi về người cha của cháu sẽ mang tên anh H.
Trần Hạnh
Nguyễn Sỹ Tuấn