Trong quá trình hoạt động sản xuất, kinh doanh, việc nắm vững các chính sách về ưu đãi thuế là yếu tố quan trọng giúp doanh nghiệp tối ưu hóa chi phí và tăng cường năng lực cạnh tranh. Đặc biệt, đối với các dự án đầu tư mới hoặc mở rộng quy mô, các chính sách này đóng vai trò quyết định đến hiệu quả tài chính của đơn vị.
Điều kiện chung để được hưởng ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp
Theo các quy định pháp luật về thuế thu nhập doanh nghiệp theo quy định pháp luật hiện hành, không phải mọi hoạt động kinh doanh đều mặc nhiên được hưởng ưu đãi. Để được xem xét áp dụng các mức thuế suất thấp hơn hoặc thời gian miễn, giảm thuế, doanh nghiệp cần đáp ứng các điều kiện sau:
- Về chế độ kế toán: Các ưu đãi về thuế thu nhập doanh nghiệp chỉ áp dụng đối với doanh nghiệp thực hiện đầy đủ chế độ kế toán, hóa đơn, chứng từ và thực hiện nộp thuế theo phương pháp kê khai.
- Về phạm vi dự án: Ưu đãi chỉ áp dụng cho các dự án đầu tư mới hoặc dự án đầu tư mở rộng đáp ứng đủ điều kiện về lĩnh vực ưu đãi đầu tư hoặc địa bàn ưu đãi đầu tư theo quy định của pháp luật.
Quy định đối với dự án đầu tư mới hưởng ưu đãi
Dự án đầu tư mới được coi là đối tượng được hưởng ưu đãi thuế nếu đáp ứng các tiêu chí cụ thể về thời điểm và hình thức thành lập. Căn cứ vào Nghị định số 218/2013/NĐ-CP, các dự án sau đây được xem xét:
- Dự án được cấp Giấy chứng nhận đầu tư lần đầu kể từ ngày 01/01/2014 và có phát sinh doanh thu thực tế sau khi được cấp giấy phép.
- Các dự án đầu tư trong nước gắn liền với việc thành lập doanh nghiệp mới, có vốn đầu tư dưới 15 tỷ đồng Việt Nam và không nằm trong danh mục lĩnh vực đầu tư có điều kiện (tính từ ngày 01/01/2014).
- Các dự án đầu tư độc lập với các dự án đang hoạt động của doanh nghiệp, có Giấy chứng nhận đầu tư được cấp từ ngày 01/01/2014.
- Trường hợp đặc biệt đối với Văn phòng công chứng thành lập tại các địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn hoặc đặc biệt khó khăn.
Lưu ý, dự án đầu tư mới phải được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền cấp Giấy phép đầu tư hoặc Giạch chứng nhận đầu tư theo đúng quy định của pháp luật về đầu tư.
Quy định đối với dự án đầu tư mở rộng
Đối với các doanh nghiệp đang hoạt động và thực hiện đầu tư thêm nhằm nâng cao năng lực sản xuất, việc xác định điều kiện hưởng ưu đãi được căn cứ vào sự gia tăng về tài sản và công suất. Cụ thể:
- Về giá trị tài sản: Nguyên giá tài sản cố định tăng thêm khi dự án hoàn thành phải đạt tối thiểu từ 20 tỷ đồng (đối với dự án thuộc lĩnh vực ưu đãi) hoặc từ 10 tỷ đồng (đối với dự án tại địa bàn khó khăn/đặc biệt khó khăn) theo quy định tại Thông tư số 78/2014/TT-BTC.
- Về tỷ trọng tài sản: Tỷ trọng nguyên giá tài sản cố định tăng thêm phải đạt tối thiểu từ 20% so với tổng nguyên giá tài sản cố định trước khi thực hiện đầu tư mở rộng.
- Về năng lực sản xuất: Công suất thiết kế sau khi đầu tư mở rộng phải tăng thêm tối thiểu từ 20% so với công suất thiết kế ban đầu theo luận chứng kinh tế kỹ thuật.
Doanh nghiệp có thể lựa chọn hưởng ưu đãi thuế theo dự án đang hoạt động cho thời gian còn lại hoặc áp dụng thời gian miễn, giảm thuế đối với phần thu nhập tăng thêm do đầu trình mở rộng mang lại.
Các loại thu nhập không được áp dụng ưu đãi thuế
Cần lưu ý rằng, dù doanh nghiệp thuộc diện ưu đãi về thuế suất thuế thu nhập doanh nghiệp, nhưng các khoản thu nhập sau đây sẽ không được áp dụng ưu đãi và vẫn phải chịu mức thuế suất phổ thông:
- Thu nhập từ chuyển nhượng vốn, chuyển nhượng quyền góp vốn; thu nhập từ chuyển nhượng bất động sản (ngoại trừ thu nhập từ đầu tư kinh doanh nhà ở xã hội theo quy định tại Thông tư 78/2014/TT-BTC).
- Thu nhập từ việc chuyển nhượng dự án đầu tư, chuyển nhượng quyền tham gia dự án hoặc quyền thăm dò, khai thác khoáng sản.
- Thu nhập phát sinh từ hoạt động sản xuất kinh doanh tại nước ngoài.
- Thu nhập từ hoạt động tìm kiếm, thăm dò, khai thác dầu khí và các tài nguyên quý hiếm khác.
- Thu nhập từ hoạt động kinh doanh dịch vụ thuộc đối tượng chịu thuế tiêu thụ đặc biệt.
Các hình thức ưu đãi thuế phổ biến
Dựa trên quy định pháp luật tại thời điểm 2022, các hình thức ưu đãi chính bao gồm:
- Ưu đãi về thuế suất: Áp dụng mức thuế suất thấp hơn mức thuế suất phổ thông trong một thời hạn nhất định.
- Ưu đãi về thời gian: Bao gồm việc miễn thuế (không phải nộp thuế) và giảm thuế (nộp một phần thuế) trong một số năm nhất định kể từ khi có thu nhập chịu thuế từ dự án ưu đãi.
Xem thêm các chủ đề khác
