Biện pháp chống dịch bắt buộc cách ly y tế
Qua các phương tiện thông tin đại chúng, tôi được biết người nghi nhiễm hoặc kết quả xét nghiệm dương tính với virus Corona (nCov) bị áp dụng biện pháp cách ly. Xin hỏi, trong trường hợp nào thì...
Trả lời
Bệnh truyền nhiễm là bệnh lây truyền trực tiếp hoặc gián tiếp từ người hoặc từ động vật sang người do tác nhân gây bệnh truyền nhiễm.
Cách ly y tế, theo khoản 16 Điều 2 Luật Phòng, chống bệnh truyền nhiễm năm 2007, “là việc tách riêng người mắc bệnh truyền nhiễm, người bị nghi ngờ mắc bệnh truyền nhiễm, người mang mầm bệnh truyền nhiễm hoặc vật có khả năng mang tác nhân gây bệnh truyền nhiễm nhằm hạn chế sự lây truyền bệnh”.
Dịch viêm đường hô hấp cấp do chủng mới của virus corona (nCoV) được phát hiện lần đầu tiên tại thành phố Vũ Hán, tỉnh Hồ Bắc, Trung Quốc vào tháng 12/2019. Đến nay dịch bệnh đã lan ra nhiều thành phố của Trung Quốc và 26 quốc gia, vùng lãnh thổ (bên ngoài lục địa Trung Quốc) ghi nhận trường hợp mắc, trong đó có Việt Nam.
Một trong những biện pháp chống dịch là tổ chức cách ly y tế, được quy định tại Điều 49 của Luật này. Đó là:
“1. Người mắc bệnh dịch, người bị nghi ngờ mắc bệnh dịch, người mang mầm bệnh dịch, người tiếp xúc với tác nhân gây bệnh dịch thuộc nhóm A và một số bệnh thuộc nhóm B theo quy định của Bộ trưởng Bộ Y tế phải được cách ly.
2. Hình thức cách ly bao gồm cách ly tại nhà, tại cơ sở khám bệnh, chữa bệnh hoặc tại các cơ sở, địa điểm khác.
3. Cơ sở y tế trong vùng có dịch chịu trách nhiệm tổ chức thực hiện việc cách ly theo chỉ đạo của Trưởng ban chỉ đạo chống dịch. Trường hợp các đối tượng quy định tại khoản 1 Điều này không thực hiện yêu cầu cách ly của cơ sở y tế thì bị áp dụng biện pháp cưỡng chế cách ly theo quy định của Chính phủ”.
Các hình thức, biện pháp cách ly y tế bao gồm:
- Cách ly y tế tại nhà;
- Cách ly tại cơ sở y tế;
- Cách ly y tế tại cửa khẩu;
- Cách ly y tế tại các cơ sở, địa điểm khác.
Theo quy định tại khoản 1 Điều 1 Nghị định số 101/2010/NĐ-CP ngày 30/9/2010 của Chính phủ, biện pháp cách ly y tế tại nhà được áp dụng đối với các trường hợp sau:
“a) Đối tượng quy định tại khoản 1 Điều 49 Luật Phòng, chống bệnh truyền nhiễm đang lưu trú tại vùng có bệnh dịch, trừ đối tượng là người mắc dịch bệnh thuộc nhóm A và một số bệnh dịch thuộc nhóm B theo quy định của Bộ trưởng Bộ Y tế (sau đây gọi tắt là một số bệnh thuộc nhóm B);
b) Người xuất phát hoặc đi qua vùng có bệnh dịch thuộc nhóm A và một số bệnh thuộc nhóm B;
c) Người tiếp xúc với người mắc bệnh dịch thuộc nhóm A và một số bệnh thuộc nhóm B”.
Biện pháp cách ly tại cơ sở y tế áp dụng đối với các trường hợp được quy định tại khoản 2 của Điều này, bao gồm:
“a) Đối tượng quy định tại khoản 1 Điều 49 Luật Phòng, chống bệnh truyền nhiễm đang khám bệnh, chữa bệnh tại cơ sở y tế và người mắc dịch bệnh thuộc nhóm A và một số bệnh thuộc nhóm B đang lưu trú tại vùng có bệnh dịch;
b) Người đang bị áp dụng biện pháp cách ly y tế theo quy định tại khoản 1, khoản 3 Điều này nhưng có dấu hiệu tiến triển thành mắc bệnh truyền nhiễm”.
Ngày 01/02/2020, Thủ tướng Chính phủ đã ký Quyết định công bố dịch viêm đường hô hấp cấp do chủng mới của virus Corona gây ra. Quyết định nêu rõ: Công bố dịch truyền nhiễm tại Việt Nam. Tính chất, mức độ nguy hiểm của dịch: Bệnh truyền nhiễm nhóm A, nguy cơ ở mức độ khẩn cấp toàn cầu.
Như vậy, người bị nghi ngờ mắc bệnh dịch, người tiếp xúc với tác nhân gây bệnh dịch viêm đường hô hấp cấp do chủng mới của virus Corona đang lưu trú tại vùng có bệnh dịch; xuất phát hoặc đi qua vùng có bệnh dịch có thể bị áp dụng biện pháp cách ly y tế tại nhà.
Người mắc bệnh dịch, người bị nghi ngờ mắc bệnh dịch, người mang mầm bệnh dịch, người tiếp xúc với tác nhân gây bệnh dịch đang khám bệnh, chữa bệnh tại cơ sở y tế và người mắc dịch, người đã bị áp dụng biện pháp cách ly y tế tại nhà nhưng có dấu hiệu tiến triển thành mắc bệnh viêm đường hô hấp cấp do chủng mới của virus Corona sẽ bị áp dụng biện pháp cách ly tại cơ sở y tế.
Tóm lại, Cách ly y tế là việc tách riêng người mắc bệnh truyền nhiễm, người bị nghi ngờ mắc bệnh truyền nhiễm, người mang mầm bệnh truyền nhiễm hoặc vật có khả năng mang tác nhân gây bệnh truyền nhiễm nhằm hạn chế sự lây truyền bệnh.
Ngoài ra, nếu người bị áp dụng các biện pháp này không thực hiện sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính theo quy định của pháp luật.
Cụ thể, theo điểm b khoản 2 Điều 10 Nghị định số 176/2013/NĐ-CP ngày 14/11/2013 của Chính phủ, hành vi “từ chối hoặc trốn tránh việc áp dụng quyết định cách ly y tế, cưỡng chế cách ly y tế của cơ quan nhà nước có thẩm quyền đối với người mắc bệnh truyền nhiễm thuộc nhóm A, đối tượng kiểm dịch y tế biên giới mắc bệnh hoặc mang tác nhân gây bệnh truyền nhiễm thuộc nhóm A” bị phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng. Đồng thời, bị áp dụng pháp khắc phục hậu quả được quy định tại khoản 3 của Điều này là “buộc thực hiện việc cách ly y tế, cưỡng chế cách ly y tế”.
Ngọc Đức
Vũ Thị Thanh Tú