Đầu tư theo hình thức ppp có những ưu điểm, nhược điểm gì? Liên hệ ngay luật sư tư vấn miễn phí từ A đến Z
Trong bối cảnh phát triển hạ tầng quốc gia, hình thức đầu tư đối tác công tư (PPP) đóng vai trò quan trọng trong việc huy động nguồn lực từ khu vực tư nhân nhằm giảm bớt áp lực lên ngân sách nhà nước. Bài viết dưới đây sẽ cung cấp cái nhìn tổng quan về khái niệm, các loại hợp đồng dự án và đặc điểm của mô hình này dựa trên quy định pháp luật tại thời điểm năm 2020.
Theo quy định tại Khoản 1 Điều 3 Nghị định số 63/2018/NĐ-CP về đầu tư theo hình thức đối tác công tư, PPP là tên viết tắt của hình thức đầu tư đối tác công tư. Đây là phương thức đầu tư được thực hành dựa trên cơ sở hợp đồng dự án giữa cơ quan nhà nước có thẩm quyền và nhà đầu tư hoặc doanh nghiệp dự án. Mục tiêu của hình thức này là để xây dựng, cải tạo, vận hành, kinh doanh, quản lý các công trình hạ tầng và cung cấp các dịch vụ công cho xã hội.
Căn cứ vào Điều 3 Nghị định số 63/2018/NĐ-CP, pháp luật Việt Nam ghi nhận nhiều loại hình hợp đồng dự án khác nhau nhằm phù hợp với đặc thù của từng lĩnh vực đầu tư. Cụ thể bao gồm:
Đây là loại hợp đồng mà nhà đầu tư thực hiện xây dựng công trình hạ tầng. Sau khi hoàn thành, nhà đầu tư được quyền kinh doanh công trình đó trong một thời hạn nhất sử dụng nhất định để thu hồi vốn và lợi nhuận. Khi kết thúc thời hạn hợp đồng, công trình sẽ được chuyển giao lại cho cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
Tương tự như BOT, nhưng điểm khác biệt nằm ở trình tự: Nhà đầu tư xây dựng xong công trình sẽ thực hiện chuyển giao ngay cho cơ quan nhà nước, sau đó mới được quyền khai thác, kinh doanh công trình đó trong một thời hạn nhất định theo thỏa thuận.
Trong mô hình này, nhà đầu tư xây dựng công trình hạ tầng và chuyển giao ngay cho cơ quan nhà nước sau khi hoàn thành. Để bù đắp chi phí, nhà đầu tư sẽ được thanh toán bằng các nguồn lực khác như quỹ đất, trụ mật làm việc, tài sản kết cấu hạ tầng hoặc quyền khai thác các dự án khác.
Đây là hình thức mà nhà đầu tư vừa xây dựng, vừa sở hữu công trình và được quyền kinh doanh trong một thời hạn nhất định. Khi hết thời hạn hợp đồng, hoạt động của dự án sẽ chấm dứt theo quy định của pháp luật về đầu tư.
Nhà đầu tư xây dựng công trình và chuyển giao cho cơ quan nhà nước. Sau đó, nhà đầu tư thực hiện việc cung cấp dịch vụ dựa trên việc vận hành, khai thác công trình dưới sự thuê dịch vụ và thanh toán từ phía cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
Nhà đầu tư xây dựng công trình, sau đó thực hiện cung cấp dịch vụ dựa trên việc vận hành, khai thác trong một thời hạn nhất định. Cơ quan nhà nước sẽ thuê dịch vụ và thanh toán cho nhà đầu tư. Khi kết thúc thời hạn cung ứng dịch vụ, công trình sẽ được chuyển giao lại cho Nhà nước.
Đây là loại hợp đồng mà nhà đầu tư thực hiện việc kinh doanh một phần hoặc toàn bộ công trình đã có sẵn trong một thời hạn nhất định theo thỏa thuận với cơ quan nhà nước.
Việc triển khai dự án theo hình thức đối tác công tư mang lại cả những lợi ích chiến lược lẫn những thách thức về mặt quản lý.
Bên cạnh hình thức đầu tư PPP, việc phân loại dự án cũng rất quan trọng trong quản lý đầu tư công. Theo Điều 10 Luật Đầu tư công 2014, các dự án được phân chia thành nhóm A, B và C dựa trên tổng mức đầu tư và lĩnh vực hoạt động. Đối với dự án nhóm C, tiêu chí cụ thể như sau:
Trong quá trình thực hiện các dự án phức tạp này, việc hiểu rõ quy định pháp luật là cực kỳ cần thiết. Nếu doanh nghiệp gặp khó khăn trong việc thẩm định hợp đồng hoặc thủ tục đầu tư, có thể cân nhắc tư vấn pháp luật theo giờ để đảm bảo tính an toàn về mặt pháp lý. Ngoài ra, nếu cần đánh giá rủi ro trước khi ký kết các hợp đồng PPP lớn, việc tìm hiểu có nên thuê luật sư hay không sẽ giúp nhà đầu tư có sự chuẩn bị kỹ lưỡng nhất về mặt pháp lý và tài chính.
