Ngay khi ký hợp đồng lao động, chúng em đều biết Công ty chỉ cho người lao động được nghỉ mỗi tháng 02 ngày (luân phiên, không cố định vào cuối tuần).
Trên thực tế, thời điểm có nhiều đơn hàng, trong các ngày làm việc, chúng em còn không được nghỉ giữa giờ, nghỉ chuyển ca như những nơi khác mà chúng em từng làm. Kiểm tra lại thì đúng là nội dung nghỉ giữa giờ, nghỉ chuyển ca không được ghi trong hợp đồng lao động.
Mong các anh chị giải đáp, Công ty có bắt buộc phải bố trí để người lao động nghỉ hàng tuần, nghỉ giữa giờ, nghỉ chuyển ca hay không?
Trả lời
Như chúng ta đã biết, theo quy định của pháp luật lao động, thời giờ làm việc bình thường không quá 08 giờ trong 01 ngày và không quá 48 giờ trong 01 tuần. Người sử dụng lao động có quyền quy định thời giờ làm việc theo ngày hoặc tuần nhưng phải thông báo cho người lao động biết; trường hợp theo tuần thì thời giờ làm việc bình thường không quá 10 giờ trong 01 ngày và không quá 48 giờ trong 01 tuần. Nhà nước khuyến khích người sử dụng lao động thực hiện tuần làm việc 40 giờ đối với người lao động.
Ngoài ra, người sử dụng lao động có trách nhiệm bảo đảm giới hạn thời gian làm việc tiếp xúc với yếu tố nguy hiểm, yếu tố có hại đúng theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia và pháp luật có liên quan.
Pháp luật lao động cũng quy định về thời giờ nghỉ ngơi của người lao động như nghỉ trong giờ làm việc, nghỉ chuyển ca, nghỉ hằng tuần, hằng năm, lễ tết...
Cụ thể, Điều 111 Bộ luật Lao động năm 2019 quy định về nghỉ hằng tuần như sau:
“1. Mỗi tuần, người lao động được nghỉ ít nhất 24 giờ liên tục. Trong trường hợp đặc biệt do chu kỳ lao động không thể nghỉ hằng tuần thì người sử dụng lao động có trách nhiệm bảo đảm cho người lao động được nghỉ tính bình quân 01 tháng ít nhất 04 ngày.
2. Người sử dụng lao động có quyền quyết định sắp xếp ngày nghỉ hằng tuần vào ngày Chủ nhật hoặc ngày xác định khác trong tuần nhưng phải ghi vào nội quy lao động.
3. Nếu ngày nghỉ hằng tuần trùng với ngày nghỉ lễ, tết quy định tại khoản 1 Điều 112 của Bộ luật này thì người lao động được nghỉ bù ngày nghỉ hằng tuần vào ngày làm việc kế tiếp”.
Thời giờ làm việc bình thường không quá 48 giờ trong 01 tuần, tương ứng người lao động được nghỉ ít nhất 24 giờ liên tục trong 01 tuần, bình quân 01 tháng ít nhất 04 ngày.
Nghỉ trong giờ làm việc được quy định tại Điều 109 của Bộ luật này. Đó là:
“1. Người lao động làm việc theo thời giờ làm việc quy định tại Điều 105 của Bộ luật này từ 06 giờ trở lên trong một ngày thì được nghỉ giữa giờ ít nhất 30 phút liên tục, làm việc ban đêm thì được nghỉ giữa giờ ít nhất 45 phút liên tục.
Trường hợp người lao động làm việc theo ca liên tục từ 06 giờ trở lên thì thời gian nghỉ giữa giờ được tính vào giờ làm việc.
2. Ngoài thời gian nghỉ quy định tại khoản 1 Điều này, người sử dụng lao động bố trí cho người lao động các đợt nghỉ giải lao và ghi vào nội quy lao động”.
Theo Điều 110 của Bộ luật này, “người lao động làm việc theo ca được nghỉ ít nhất 12 giờ trước khi chuyển sang ca làm việc khác”.
Nghỉ ngơi để đảm bảo sức khỏe, tái tạo sức lao động và làm việc hiệu quả hơn cho người sử dụng lao động. Đây là quyền người lao động, tương ứng là nghĩa vụ của người sử dụng lao động.
Nếu vi phạm, tùy từng trường hợp cụ thể mà người sử dụng lao động sẽ bị xử lý vi phạm hành chính theo quy định của pháp luật.
Cụ thể, theo khoản 2 Điều 18 Nghị định số 12/2022/NĐ-CP ngày 17/01/2022 của Chính phủ, “phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng đối với người sử dụng lao động có hành vi vi phạm quy định của pháp luật về nghỉ hằng tuần hoặc nghỉ hằng năm hoặc nghỉ lễ, tết”.
Người sử dụng lao động có một trong các hành vi: không đảm bảo cho người lao động nghỉ trong giờ làm việc hoặc nghỉ chuyển ca được nêu ở trên, sẽ bị phạt tiền theo quy định tại khoản 4 Điều này với một trong các mức sau đây:
“a) Từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với vi phạm từ 01 người đến 10 người lao động;
b) Từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng đối với vi phạm từ 11 người đến 50 người lao động;
c) Từ 20.000.000 đồng đến 40.000.000 đồng đối với vi phạm từ 51 người đến 100 người lao động;
d) Từ 40.000.000 đồng đến 60.000.000 đồng đối với vi phạm từ 101 người đến 300 người lao động;
đ) Từ 60.000.000 đồng đến 75.000.000 đồng đối với vi phạm từ 301 người lao động trở lên”.
Nếu yêu cầu người lao động làm việc vào ngày nghỉ hằng tuần (với yêu cầu tối thiểu 04 ngày trong một tháng), người sử dụng lao động cần có sự đồng ý của người lao động và trả tiền làm ngoài giờ theo quy định của pháp luật.
Đối với nghỉ giữa giờ, nghỉ chuyển ca, người sử dụng lao động bắt buộc phải đảm bảo nhằm các mục đích nêu trên, vì chính người lao động và hiệu quả sản xuất, kinh doanh của chính người sử dụng lao động.
Thu Hường
Vũ Thị Thanh Tú
