Dạo gần đây tôi thấy trên các phương tiện thông tin đại chúng đưa tin cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấm chiếu hoặc yêu cầu gỡ bỏ các phim điện ảnh phát hành trên mạng có hình ảnh “đường lưỡi bò”...
Không biết, những tổ chức, cá nhân vi phạm bị xử lý như thế nào ngoài việc không được chiếu hoặc phải gỡ bỏ phim điện ảnh nói trên hay không?
Trả lời
Theo khoản 1 Điều 3 Luật Điện ảnh năm 2022, “điện ảnh là ngành nghệ thuật tổng hợp, áp dụng công nghệ nghe nhìn và các thủ pháp sáng tác để sản xuất phim”.
Một trong những nội dung bị nghiêm cấm trong hoạt động điện ảnh được quy định tại điểm d khoản 1 Điều 9 Luật này là “xuyên tạc lịch sử dân tộc, phủ nhận thành tựu cách mạng; xúc phạm dân tộc, danh nhân, anh hùng dân tộc; thể hiện không đúng, xâm phạm chủ quyền quốc gia; vu khống, xúc phạm uy tín của cơ quan, tổ chức và danh dự, nhân phẩm của cá nhân”.
“Đường lưỡi bò” hay còn gọi là “đường 9 đoạn” do Trung Quốc ngang nhiên vạch ra, đòi chủ quyền với gần như toàn bộ diện tích Biển Đông, bất chấp sự phản đối từ cộng đồng quốc tế. Ngày 12/7/2016, Tòa Trọng tài Thường trực đã tuyên bố Trung Quốc không có cơ sở pháp lý để đòi quyền lịch sử với các nguồn tài nguyên bên trong “đường lưỡi bò”.
Việt Nam đã nhiều lần bác bỏ cái gọi là đường chín đoạn, cũng như các yêu sách biển trái với các công ước quốc tế, đặc biệt là Công ước của Liên Hợp Quốc về Luật biển 1982.
Mọi hình thức tuyên truyền, quảng bá, đăng tải nội dung, hình ảnh xâm phạm chủ quyền của Việt Nam đối với 2 quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa, cũng như quyền chủ quyền, quyền tài phán quốc gia của Việt Nam đối với các vùng biển liên quan ở Biển Đông đã được xác lập phù hợp với Công ước Liên Hợp Quốc về Luật biển 1982 là vô giá trị.
Thể hiện không đúng, xâm phạm chủ quyền quốc gia trong hoạt động điện ảnh, người vi phạm bị xử lý theo quy định của pháp luật.
Cụ thể, theo khoản 1 Điều 6 Nghị định số 38/2021/NĐ-CP ngày 29/3/2021, được sửa đổi bôt sung tại khoản 4 Điều 1 Nghị định số 128/2022/NĐ-CP ngày 30/12/2022 của Chính phủ, hành vi hoạt động điện ảnh có một trong các nội dung sau đây, trừ hành vi sản xuất phim tại Việt Nam của tổ chức, cá nhân nước ngoài có giấy phép cung cấp dịch vụ quay phim sử dụng bối cảnh tại Việt Nam bị thu hồi theo quy định tại điểm a khoản 6 Điều 13 Luật Điện ảnh bị phạt tiền từ 40.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng:
“a) Xuyên tạc lịch sử dân tộc, phủ nhận thành tựu cách mạng; xúc phạm dân tộc, danh nhân, anh hùng dân tộc; thể hiện không đúng, vu khống, xúc phạm uy tín của cơ quan, tổ chức và danh dự, nhân phẩm của cá nhân;
b) Tiết lộ bí mật đời tư của cá nhân và bí mật khác theo quy định của pháp luật, trừ trường hợp xử phạt vi phạm hành chính theo quy định của pháp luật về an ninh mạng;
c) Kích động bạo lực, hành vi tội ác bằng việc thể hiện chi tiết cách thức thực hiện, hình ảnh, âm thanh, lời thoại, cảnh đánh đập, tra tấn, giết người dã man, tàn bạo và những hành vi khác xúc phạm đến nhân phẩm con người, trừ trường hợp thể hiện các nội dung đó để phê phán, tố cáo, lên án tội ác, đề cao chính nghĩa, tôn vinh giá trị truyền thống, văn hóa;
d) Gây tổn hại đến các giá trị văn hóa, lợi ích quốc gia, dân tộc Việt Nam; truyền bá tệ nạn xã hội; phá hoại văn hóa, đạo đức xã hội;
đ) Thể hiện chi tiết hình ảnh, âm thanh, lời thoại dâm ô, trụy lạc, loạn luân;
e) Kích động, chống đối việc thi hành Hiến pháp, pháp luật”.
Người vi phạm còn bị áp dụng hình thức xử phạt bổ sung đình chỉ các hoạt động sản xuất phim tại Việt Nam; phát hành phim; phổ biến phim; quảng bá, xúc tiến phát triển điện ảnh từ 01 tháng đến 03 tháng đối với hành vi nêu trên.
Thêm nữa, họ còn bị áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả được quy định tại điểm c khoản 3 của Điều này. Đó là: “Buộc tiêu hủy phim hoặc buộc xoá bỏ phim hoặc buộc gỡ bỏ phim trên không gian mạng hoặc buộc loại bỏ nội dung vi phạm trong phim và những vật phẩm liên quan đến phim có nội dung quy định tại các điểm c, d, đ và e khoản 1 Điều này”.
Theo khoản 2 Điều 5 Nghị định số 38/2021/NĐ-CP ngày 29/3/2021, được sửa đổi bôt sung tại khoản 4 Điều 1 Nghị định số 128/2022/NĐ-CP ngày 30/12/2022 của Chính phủ, “Mức phạt tiền quy định tại Chương II và Chương III Nghị định này là mức phạt tiền áp dụng đối với cá nhân, trừ trường hợp quy định tại các khoản 2, 5, 6 và 7 Điều 10; các khoản 4, 5, 6 và 7 Điều 10a; điểm a khoản 2, các khoản 3, 5 và 6, các điểm a, b, c và d khoản 7 Điều 14; các khoản 1, 2, 3, 4 và điểm b khoản 5 Điều 21; các khoản 1, 2, 3, 4 và điểm b khoản 5 Điều 23; khoản 1 Điều 24; các Điều 30, 38, 39 và 40 Nghị định này là mức phạt tiền áp dụng đối với tổ chức”.
Đối với cùng một hành vi vi phạm hành chính mức phạt tiền đối với tổ chức gấp 02 lần mức phạt tiền đối với cá nhân. Cho nên, nếu chủ thể vi phạm là tổ chức, họ sẽ bị phạt tiền từ 80 triệu đồng đến 100 triệu đồng.
Nếu phổ biến phim trên không gian mạng có nội dung xâm phạm chủ quyền quốc gia và không gỡ bỏ phim khi có yêu cầu, hành vi “không gỡ bỏ phim vi phạm quy định tại Điều 9 Luật Điện ảnh và các quy định của pháp luật khác có liên quan khi có yêu cầu bằng văn bản của cơ quan nhà nước có thẩm quyền” được quy định tại điểm e khoản 7 Điều 10 của Nghị định này, tổ chức vi phạm bị phạt tiền từ 80 triệu đồng đến 100 triệu đồng. Đồng thời, bị áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả buộc gỡ bỏ phim trên không gian mạng đối với hành vi vi phạm này.
Thu Hường
Vũ Thị Thanh Tú
