Tôi vừa lướt facebook thấy trên newfeed một tin giật gân “đã có 36 người nhiễm corona nCoV bị chết tại Bệnh viện Chợ Rẫy, thành phố Hồ Chí Minh. Mọi người không nên ra đường, tích trữ lương thực vì...
Kiểm tra lại trên trang web chính thức của Bộ Y tế và các báo đài, tôi được biết thông tin trên là thất thiệt, nhưng được nhiều người chia sẻ, bình luận, gây hoang mang trong dư luận xã hội.
Xin hỏi, theo quy định của pháp luật, người đưa thông tin như trên sẽ bị xử lý như thế nào?
Trả lời
Viễn thông là việc gửi, truyền, nhận và xử lý ký hiệu, tín hiệu, số liệu, chữ viết, hình ảnh, âm thanh hoặc dạng thông tin khác bằng đường cáp, sóng vô tuyến điện, phương tiện quang học và phương tiện điện từ khác.
Các hành vi bị nghiêm cấm trong hoạt động viễn thông được quy định tại Điều 12 Luật Viễn thông năm 2009, bao gồm:
“1. Lợi dụng hoạt động viễn thông nhằm chống lại Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam; gây phương hại đến an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội; phá hoại khối đại đoàn kết toàn dân; tuyên truyền chiến tranh xâm lược; gây hận thù, mâu thuẫn giữa các dân tộc, sắc tộc, tôn giáo; tuyên truyền, kích động bạo lực, dâm ô, đồi trụy, tội ác, tệ nạn xã hội, mê tín dị đoan; phá hoại thuần phong, mỹ tục của dân tộc.
2. Tiết lộ bí mật nhà nước, bí mật quân sự, an ninh, kinh tế, đối ngoại và những thông tin bí mật khác do pháp luật quy định.
3. Thu trộm, nghe trộm, xem trộm thông tin trên mạng viễn thông; trộm cắp, sử dụng trái phép tài nguyên viễn thông, mật khẩu, khóa mật mã và thông tin riêng của tổ chức, cá nhân khác.
4. Đưa thông tin xuyên tạc, vu khống, xúc phạm uy tín của tổ chức, danh dự, nhân phẩm của cá nhân.
5. Quảng cáo, tuyên truyền, mua bán hàng hóa, dịch vụ bị cấm theo quy định của pháp luật.
6. Cản trở trái pháp luật, gây rối, phá hoại việc thiết lập cơ sở hạ tầng viễn thông, việc cung cấp và sử dụng hợp pháp các dịch vụ viễn thông”.
Như vậy, đưa thông tin xuyên tạc lên mạng xã hội là một trong những hành vi bị pháp luật nghiêm cấm. Tùy theo tính chất, mức độ và hậy quả xảy ra, người có hành vi này sẽ bị xử lý vi phạm hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự.
Xử lý vi phạm hành chính:
Theo điểm a khoản 3 Điều 64 Nghị định số 174/2013/NĐ-CP ngày 13/11/2013 của Chính phủ, hành vi “Cung cấp nội dung thông tin sai sự thật, vu khống, xuyên tạc, xúc phạm uy tín của cơ quan, tổ chức và danh dự, nhân phẩm của cá nhân” sẽ bị phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng. Đồng thời, bị áp dụng hình thức xử phạt bổ sung được quy định tại khoản 5 của Điều này. Đó là:
#“a) Tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm đối với hành vi vi phạm quy định tại Khoản 3 và Khoản 4 Điều này;
b) Tước quyền sử dụng giấy phép từ 01 tháng đến 03 tháng đối với hành vi vi phạm quy định tại Khoản 3 và Khoản 4 Điều này”.
Lưu ý: Mức phạt tiền trên được áp dụng đối với tổ chức. Cá nhân thực hiện cùng hành vi vi phạm thì mức phạt tiền bằng 1/2 mức phạt tiền đối với tổ chức.
Truy cứu trách nhiệm hình sự:
Điều 288 Bộ luật Hình sự năm 2015 quy định về Tội đưa hoặc sử dụng trái phép thông tin mạng máy tính, mạng viễn thông như sau:
“1. Người nào thực hiện một trong các hành vi sau đây, thu lợi bất chính từ 50.000.000 đồng đến dưới 200.000.000 đồng hoặc gây thiệt hại từ 100.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng hoặc gây dư luận xấu làm giảm uy tín của cơ quan, tổ chức, cá nhân, thì bị phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc bị phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm:
a) Đưa lên mạng máy tính, mạng viễn thông những thông tin trái với quy định của pháp luật, nếu không thuộc một trong các trường hợp quy định tại các Điều 117, 155, 156 và 326 của Bộ luật này;
b) Mua bán, trao đổi, tặng cho, sửa chữa, thay đổi hoặc công khai hóa thông tin riêng hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân trên mạng máy tính, mạng viễn thông mà không được phép của chủ sở hữu thông tin đó;
c) Hành vi khác sử dụng trái phép thông tin trên mạng máy tính, mạng viễn thông.
2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 200.000.000 đồng đến 1.000.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 02 năm đến 07 năm:
a) Có tổ chức;
b) Lợi dụng quyền quản trị mạng máy tính, mạng viễn thông;
c) Thu lợi bất chính 200.000.000 đồng trở lên;
d) Gây thiệt hại 500.000.000 đồng trở lên;
đ) Xâm phạm bí mật cá nhân dẫn đến người bị xâm phạm tự sát;
e) Gây ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự, an toàn xã hội hoặc quan hệ đối ngoại của Việt Nam;
g) Dẫn đến biểu tình.
3. Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm”.
Bên cạnh đó, về trách nhiệm dân sự, nếu tung tin thất thiệt trên mạng xã hội gây thiệt hại cho tổ chức, cá nhân khác thì phải bồi thường theo quy định của pháp luật.
Dịch viêm đường hô hấp cấp do chủng mới của virus corona (nCoV) đến nay đã lan ra nhiều thành phố của Trung Quốc và 26 quốc gia, vùng lãnh thổ khác, trong đó có Việt Nam. Ngày 31/01/2020, Tổ chức Y tế Thế giới đã công bố dịch bệnh này là sự kiện y tế công cộng khẩn cấp gây quan ngại toàn cầu (PHEIC). Ngày 01/02/2020, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc vừa ký Quyết định số 173/QĐ-TTg về việc công bố dịch viêm đường hô hấp cấp do nCoV gây ra. Trong đó nêu rõ: Công bố dịch truyền nhiễm tại Việt Nam. Tính chất, mức độ nguy hiểm của dịch: Bệnh truyền nhiễm nhóm A, nguy cơ ở mức độ khẩn cấp toàn cầu.
Mức độ lây nhiễm nguy hiểm của virus 2019-nCoV ảnh hưởng lớn đến đời sống cộng đồng. Các biện pháp phòng, chống dịch đã được kích hoạt, với sự tham gia của toàn xã hội. Để có thông tin chính thức, cần truy cập vào trang thông tin của các cơ quan có thẩm quyền (Bộ y tế, UBND các tỉnh, thành phố...) và các phương tiện truyền thông chính thống.
Ngọc Đức
Vũ Thị Thanh Tú