Trong ngõ nhà tôi có người được xác định là F2 do đã tiếp xúc với F1 của ca bệnh COVID-19 làm cùng Công ty. Xin hỏi các anh chị, trường hợp này có được cách ly tại nhà hay không?
Thỉnh thoảng người này vẫn mở cửa, ra bên ngoài cổng để mua đồ của những người bán dạo hoặc nhận bưu phẩm, bưu kiện từ người giao hàng. Những lúc ra ngoài người này có đeo khẩu trang, kính chống giọt bắn, thậm chí đeo cả gang tay y tế… thì có bị coi là vẫn vi phạm quyết định cách ly tại nhà của UBND Phường hay không?
Trả lời
Theo khoản 16 Điều 2 Luật Phòng, chống bệnh truyền nhiễm năm 2007, “cách ly y tế là việc tách riêng người mắc bệnh truyền nhiễm, người bị nghi ngờ mắc bệnh truyền nhiễm, người mang mầm bệnh truyền nhiễm hoặc vật có khả năng mang tác nhân gây bệnh truyền nhiễm nhằm hạn chế sự lây truyền bệnh”.
Ngày 01/4/2020, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 447/QĐ-TTg công bố dịch COVID-19 (dịch viêm đường hô hấp cấp do chủng mới của vi rút Corona gây ra) trên phạm vi toàn quốc. Trong đó khẳng định, dịch COVID-19 là bệnh truyền nhiễm nhóm A, nguy cơ ở mức độ đại dịch toàn cầu. Các biện pháp phòng, chống dịch thực hiện theo Luật phòng, chống bệnh truyền nhiễm như tổ chức cấp cứu, khám bệnh, chữa bệnh; tổ chức cách ly y tế; vệ sinh, diệt trùng, tẩy uế trong vùng có dịch; các biện pháp bảo vệ cá nhân; kiểm soát ra, vào vùng có dịch; huy động, trưng dụng các nguồn lực cho hoạt động chống dịch; hợp tác quốc tế trong hoạt động chống dịch…
Điều 49 của Luật này quy định về tổ chức cách ly y tế như sau:
“1. Người mắc bệnh dịch, người bị nghi ngờ mắc bệnh dịch, người mang mầm bệnh dịch, người tiếp xúc với tác nhân gây bệnh dịch thuộc nhóm A và một số bệnh thuộc nhóm B theo quy định của Bộ trưởng Bộ Y tế phải được cách ly.
2. Hình thức cách ly bao gồm cách ly tại nhà, tại cơ sở khám bệnh, chữa bệnh hoặc tại các cơ sở, địa điểm khác.
3. Cơ sở y tế trong vùng có dịch chịu trách nhiệm tổ chức thực hiện việc cách ly theo chỉ đạo của Trưởng ban chỉ đạo chống dịch. Trường hợp các đối tượng quy định tại khoản 1 Điều này không thực hiện yêu cầu cách ly của cơ sở y tế thì bị áp dụng biện pháp cưỡng chế cách ly theo quy định của Chính phủ”.
Theo khoản 1 Điều 1 Nghị định số 101/2010/NĐ-CP ngày 30/09/2010 của Chính phủ, biện pháp cách ly y tế tại nhà được áp dụng đối với các trường hợp:
“a) Đối tượng quy định tại khoản 1 Điều 49 Luật Phòng, chống bệnh truyền đang lưu trú tại vùng có bệnh dịch, trừ đối tượng là người mắc dịch bệnh thuộc nhóm A và một số bệnh dịch thuộc nhóm B theo quy định của Bộ trưởng Bộ Y tế (sau đây gọi tắt là một số bệnh thuộc nhóm B);
b) Người xuất phát hoặc đi qua vùng có bệnh dịch thuộc nhóm A và một số bệnh thuộc nhóm B;
c) Người tiếp xúc với người mắc bệnh dịch thuộc nhóm A và một số bệnh thuộc nhóm B”.
Tóm lại, do tiếp xúc với người tiếp xúc gần với người được xác định là mắc bệnh COVID-19, nên người này thuộc trường hợp được cách ly y tế tại nhà. Thông tin của bạn cũng cho thấy, Chủ tịch UBND Phường sở tại đã ban hành Quyết định cách ly y tế tại nhà đối với người này.
Việc người này vẫn mở cửa, ra bên ngoài cổng để mua đồ của những người bán dạo hoặc nhận bưu phẩm, bưu kiện từ người giao hàng là vi phạm điều cấm của pháp luật, vi phạm Quyết định cách ly y tế của Chủ tịch UBND Phường. Bởi vì, một trong những hành vi bị nghiêm cấm được quy định tại khoản 7 Điều 8 của Luật này là “Không chấp hành các biện pháp phòng, chống bệnh truyền nhiễm theo yêu cầu của cơ quan, tổ chức có thẩm quyền”.
Theo điểm b khoản 2 Điều 11 Nghị định số 117/2020/NĐ-CP ngày 28/9/2020 của Chính phủ, hành vi “từ chối hoặc trốn tránh việc áp dụng quyết định cách ly y tế, cưỡng chế cách ly y tế của cơ quan nhà nước có thẩm quyền đối với người mắc bệnh truyền nhiễm thuộc nhóm A đối tượng kiểm dịch y tế biên giới mắc bệnh truyền nhiễm thuộc nhóm A hoặc khi cơ quan nhà nước có thẩm quyền yêu cầu” bị phạt tiền từ 15.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng. Đồng thời, người vi phạm còn bị áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả được quy định tại khoản 3 của Điều này. Đó là, “buộc thực hiện việc cách ly y tế, cưỡng chế cách ly y tế đối với hành vi quy định tại các điểm a, b khoản 1 và các điểm a, b khoản 2 Điều này”.
Thậm chí, nếu đã nhiễm bệnh COVID-19, việc không tuân thủ Quyết định cách ly y tế tại nhà dẫn đến làm lây lan dịch bệnh cho người khác (như người bán hàng dạo, người giao hàng…), người này có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về Tội làm lây lan dịch bệnh truyền nhiễm nguy hiểm cho người, được quy định tại Điều 240 Bộ luật Hình sự năm 2015 như sau:
“1. Người nào thực hiện một trong các hành vi sau đây, làm lây lan dịch bệnh truyền nhiễm nguy hiểm cho người, thì bị phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng hoặc bị phạt tù từ 01 năm đến 05 năm:
a) Đưa ra hoặc cho phép đưa ra khỏi vùng có dịch bệnh động vật, thực vật, sản phẩm động vật, thực vật hoặc vật phẩm khác có khả năng lây truyền dịch bệnh nguy hiểm cho người, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác;
b) Đưa vào hoặc cho phép đưa vào lãnh thổ Việt Nam động vật, thực vật hoặc sản phẩm động vật, thực vật bị nhiễm bệnh hoặc mang mầm bệnh nguy hiểm có khả năng lây truyền cho người;
c) Hành vi khác làm lây lan dịch bệnh nguy hiểm cho người.
2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 05 năm đến 10 năm:
a) Dẫn đến phải công bố dịch thuộc thẩm quyền của Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh hoặc Bộ trưởng Bộ Y tế;
b) Làm chết người.
3. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 10 năm đến 12 năm:
a) Dẫn đến phải công bố dịch thuộc thẩm quyền của Thủ tướng Chính phủ;
b) Làm chết 02 người trở lên.
4. Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm”.
Hùng Phi
Vũ Thị Thanh Tú
