Con trai tôi năm nay 9 tuổi. Tết Nhâm Dần vừa qua cháu được mừng rất nhiều tiền, khoảng chừng 10 triệu đồng. Cháu muốn dùng số tiền này để mua điện thoại nhưng tôi không đồng ý. Tôi muốn hỏi, tôi...
Trả lời
Hiến pháp năm 2013 quy định về ghi nhận, bảo hộ quyền sở hữu tài sản của mọi công dân như sau: "Điều 32. 1. Mọi người có quyền sở hữu về thu nhập hợp pháp, của cải để dành, nhà ở, tư liệu sinh hoạt, tư liệu sản xuất, phần vốn góp trong doanh nghiệp hoặc trong các tổ chức kinh tế khác. 2. Quyền sở hữu tư nhân và quyền thừa kế được pháp luật bảo hộ."
"Điều 37. 1. Trẻ em được Nhà nước, gia đình và xã hội bảo vệ, chăm sóc và giáo dục; được tham gia vào các vấn đề về trẻ em. Nghiêm cấm xâm hại, hành hạ, ngược đãi, bỏ mặc, lạm dụng, bóc lột sức lao động và những hành vi khác vi phạm quyền trẻ em.
2. Thanh niên được Nhà nước, gia đình và xã hội tạo điều kiện học tập, lao động, giải trí, phát triển thể lực, trí tuệ, bồi dưỡng đạo đức, truyền thống dân tộc, ý thức công dân; đi đầu trong công cuộc lao động sáng tạo và bảo vệ Tổ quốc.
3. Người cao tuổi được Nhà nước, gia đình và xã hội tôn trọng, chăm sóc và phát huy vai trò trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc."
Tại Điều 1 Luật Trẻ em quy định :“Trẻ em là người dưới 16 tuổi”.
Luật trẻ em năm 2016 cũng quy định về quyền tài sản của trẻ em, theo đó quy định: "Trẻ em có quyền sở hữu, thừa kế và các quyền khác đối với tài sản theo quy định của pháp luật.".
Ngoài ra, theo quy định tại Khoản 1 Điều 75 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014 thì: "Con có quyền có tài sản riêng.
Tài sản riêng của con bao gồm tài sản được thừa kế riêng, được tặng cho riêng, thu nhập do lao động của con, hoa lợi, lợi tức phát sinh từ tài sản riêng của con và thu nhập hợp pháp khác. Tài sản được hình thành từ tài sản riêng của con cũng là tài sản riêng của con".
Như vậy, mọi công dân đều bình đẳng trước pháp luật và đều có quyền được sở hữu tài sản, được nhận thừa kế, trong đó có trẻ em mà không phân biệt độ tuổi để được ghi nhận, thực hiện quyền sở hữu tài sản. Con bạn 9 tuổi là trẻ em thì cũng có quyền sở hữu tài sản riêng. Tiền mừng tuổi mọi người cho cháu được xác định tài sản riêng của cháu. Hành vi xâm phạm vào quyền sở hữu tài sản của trẻ em là vi phạm hiến pháp và vi phạm pháp luật.
Tuy nhiên, tại Điều 36 Bộ luật Dân sự năm 2015 cũng quy định cha mẹ là đại diện theo pháp luật đối với con chưa thành niên
“Điều 136. Đại diện theo pháp luật của cá nhân
1. Cha, mẹ đối với con chưa thành niên.
2. Người giám hộ đối với người được giám hộ. Người giám hộ của người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi là người đại diện theo pháp luật nếu được Tòa án chỉ định.
3. Người do Tòa án chỉ định trong trường hợp không xác định được người đại diện quy định tại khoản 1 và khoản 2 Điều này.
4. Người do Tòa án chỉ định đối với người bị hạn chế năng lực hành vi dân sự”
Tại Điều 21 Bộ luật Dân sự quy định như sau:
“Điều 21. Người chưa thành niên
1. Người chưa thành niên là người chưa đủ mười tám tuổi.
2. Giao dịch dân sự của người chưa đủ sáu tuổi do người đại diện theo pháp luật của người đó xác lập, thực hiện.
3. Người từ đủ sáu tuổi đến chưa đủ mười lăm tuổi khi xác lập, thực hiện giao dịch dân sự phải được người đại diện theo pháp luật đồng ý, trừ giao dịch dân sự phục vụ nhu cầu sinh hoạt hàng ngày phù hợp với lứa tuổi.
4. Người từ đủ mười lăm tuổi đến chưa đủ mười tám tuổi tự mình xác lập, thực hiện giao dịch dân sự, trừ giao dịch dân sự liên quan đến bất động sản, động sản phải đăng ký và giao dịch dân sự khác theo quy định của luật phải được người đại diện theo pháp luật đồng ý”.
Như vậy, mặc dù con của bạn có quyền có tài sản riêng, tức là quyền đối với khoản tiền mừng tuổi của con nhưng con mới 9 tuổi nên cha mẹ vẫn là người đại diện theo pháp luật của con. Vì vậy, bạn là bố có quyền quản lý số tiền mừng tuổi của con (thu tiền mừng tuổi của con để giữ hộ cho con) và khi con thực hiện giao dịch dân sự từ khoản tiền này thì vẫn phải được sự đồng ý của cha mẹ.
Hùng Phi
Vũ Thị Thanh Tú