Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân (HĐND) các cấp nhiệm kỳ 2026–2031 là sự kiện chính trị trọng đại của Việt Nam, diễn ra vào ngày 15/3/2026. Đây là dịp để cử tri...
Tại cuộc bầu cử lần này sẽ bầu cử ra đại biểu Quốc hội khóa XVI. Tôi muốn hỏi đại biểu Quốc hội chuyên trách là bao nhiêu đại biểu, đại biểu Quốc hội chuyên trách và đại biểu Quốc hội không chuyên trách khác nhau như thế nào?
Trả lời:
Căn cứ theo khoản 2 Điều 23 Luật Tổ chức Quốc hội 2014, được sửa đổi bởi khoản 2 Điều 1 Luật Tổ chức Quốc hội sửa đổi 2020 quy định như sau:
Số lượng đại biểu Quốc hội
1. Tổng số đại biểu Quốc hội không quá năm trăm người, bao gồm đại biểu hoạt động chuyên trách và đại biểu hoạt động không chuyên trách.
2. Số lượng đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách ít nhất là bốn mươi phần trăm tổng số đại biểu Quốc hội.
Theo Điều 24 Luật Tổ chức Quốc hội 2014 thì thời gian hoạt động của đại biểu Quốc hội được quy định như sau:
- Đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách dành toàn bộ thời gian làm việc để thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn của đại biểu tại cơ quan của Quốc hội hoặc tại Đoàn đại biểu Quốc hội ở địa phương.
- Đại biểu Quốc hội hoạt động không chuyên trách phải dành ít nhất một phần ba thời gian làm việc trong năm để thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn của đại biểu Quốc hội. Người đứng đầu cơ quan, tổ chức, đơn vị nơi đại biểu Quốc hội làm việc có trách nhiệm sắp xếp thời gian, công việc, tạo điều kiện cần thiết cho đại biểu Quốc hội thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn của đại biểu.
Theo Điều 11 Nghị quyết 1749/NQ-UBTVQH15 năm 2025, việc thực hiện nhiệm vụ của đại biểu Quốc hội được quy định như sau:
(1) Đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách dành toàn bộ thời gian làm việc để thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn của đại biểu tại cơ quan của Quốc hội hoặc tại Đoàn đại biểu Quốc hội; không được tham gia làm thành viên kiêm nhiệm các cơ quan, tổ chức khác, trừ trường hợp được cấp có thẩm quyền, Ủy ban Thường vụ Quốc hội hoặc cơ quan có thẩm quyền quản lý đối với đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Đoàn đại biểu Quốc hội đồng ý.
(2) Ngoài việc thực hiện các nhiệm vụ chung của đại biểu Quốc hội theo Luật Tổ chức Quốc hội 2014, đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách thực hiện nhiệm vụ theo pháp luật về cán bộ, công chức, Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về nhiệm vụ, quyền hạn cụ thể và cơ cấu tổ chức của Hội đồng Dân tộc, các Ủy ban của Quốc hội, Quy chế làm việc của Hội đồng Dân tộc, Ủy ban của Quốc hội nơi mình là thành viên, quy chế hoặc quy định về chế độ làm việc của Đoàn đại biểu Quốc hội.
(3) Hằng năm, đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại cơ quan của Quốc hội gửi báo cáo về kết quả việc thực hiện nhiệm vụ trong năm đến Thường trực cơ quan của Quốc hội mà mình là thành viên và Ủy ban Thường vụ Quốc hội.
Đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Đoàn đại biểu Quốc hội gửi báo cáo về kết quả việc thực hiện nhiệm vụ trong năm đến cơ quan có thẩm quyền quản lý đối với cán bộ tại địa phương theo phân cấp và Ủy ban Thường vụ Quốc hội.
Như vậy, đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách dành toàn bộ thời gian làm việc để thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn của đại biểu tại cơ quan của Quốc hội hoặc tại Đoàn đại biểu Quốc hội ở địa phương. Đại biểu Quốc hội hoạt động không chuyên trách phải dành ít nhất một phần ba thời gian làm việc trong năm để thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn của đại biểu Quốc hội Ngoài ra, đại biểu Quốc hội chuyên trách còn phải thực hiện công tác cán bộ tại Đoàn đại biểu Quốc hội theo khoản 2 Điều 4 Nghị quyết 1749/NQ-UBTVQH15 năm 2025 như sau:
Công tác cán bộ
...
2. Đối với đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Đoàn đại biểu Quốc hội:
a) Ủy ban Thường vụ Quốc hội phê chuẩn kết quả bầu, cho thôi làm Trưởng Đoàn, Phó Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội trừ trường hợp đặc biệt thực hiện việc chỉ định theo quyết định của cơ quan có thẩm quyền; quyết định việc phân công, chuyển ngạch, nâng lương đối với đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Đoàn đại biểu Quốc hội; xử lý kỷ luật Trưởng đoàn, Phó Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội, xử lý kỷ luật người từng giữ chức vụ Trưởng Đoàn, Phó Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội đã nghỉ hưu theo đề nghị của Đoàn đại biểu Quốc hội;
b) Cơ quan có thẩm quyền quản lý đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Đoàn đại biểu Quốc hội xem xét, quyết định việc quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng, bố trí, phân công, giới thiệu ứng cử, tái cử, chỉ định, điều động, luân chuyển, biệt phái, đánh giá, phân loại cán bộ hằng năm, bố trí công tác khác nếu không tái cử, quyết định nghỉ hưu, khen thưởng, kỷ luật và các công việc khác có liên quan đến công tác cán bộ đối với đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Đoàn đại biểu Quốc hội; trước khi quyết định cho nghỉ hưu, điều động, luân chuyển, bố trí công tác khác đối với đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Đoàn đại biểu Quốc hội phải báo cáo xin ý kiến Ủy ban Thường vụ Quốc hội;
c) Danh sách người được phê duyệt quy hoạch chức danh Trưởng Đoàn, Phó Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội phải được gửi về Ủy ban Thường vụ Quốc hội để phối hợp theo dõi, đào tạo, bồi dưỡng, bố trí sử dụng cán bộ.
Theo đó, công tác cán bộ đối với đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Đoàn đại biểu Quốc hội được quy định như sau:
- Ủy ban Thường vụ Quốc hội phê chuẩn kết quả bầu, cho thôi làm Trưởng Đoàn, Phó Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội trừ trường hợp đặc biệt thực hiện việc chỉ định theo quyết định của cơ quan có thẩm quyền; quyết định việc phân công, chuyển ngạch, nâng lương đối với đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Đoàn đại biểu Quốc hội; xử lý kỷ luật Trưởng đoàn, Phó Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội, xử lý kỷ luật người từng giữ chức vụ Trưởng Đoàn, Phó Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội đã nghỉ hưu theo đề nghị của Đoàn đại biểu Quốc hội;
- Cơ quan có thẩm quyền quản lý đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Đoàn đại biểu Quốc hội xem xét, quyết định việc quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng, bố trí, phân công, giới thiệu ứng cử, tái cử, chỉ định, điều động, luân chuyển, biệt phái, đánh giá, phân loại cán bộ hằng năm, bố trí công tác khác nếu không tái cử, quyết định nghỉ hưu, khen thưởng, kỷ luật và các công việc khác có liên quan đến công tác cán bộ đối với đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Đoàn đại biểu Quốc hội;
Trước khi quyết định cho nghỉ hưu, điều động, luân chuyển, bố trí công tác khác đối với đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Đoàn đại biểu Quốc hội phải báo cáo xin ý kiến Ủy ban Thường vụ Quốc hội;
- Danh sách người được phê duyệt quy hoạch chức danh Trưởng Đoàn, Phó Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội phải được gửi về Ủy ban Thường vụ Quốc hội để phối hợp theo dõi, đào tạo, bồi dưỡng, bố trí sử dụng cán bộ.
Hùng Phi
Vũ Thị Thanh Tú
