Vợ chồng em trai tôi bị tai nạn giao thông mất để lại cháu tôi khi đó mới được 1 tuổi cho tôi là người thân duy nhất nuôi dưỡng
Tuy nhiên, do tôi có hoàn cảnh khó khăn không thể nuôi cháu nên làm thủ tục cho cháu vào cơ sở nuôi dưỡng T đến nay đã được 5 năm. Vừa qua, có cán bộ Sở Tư pháp của tỉnh đến lấy ý kiến của tôi về việc có đồng ý cho cháu tôi làm con nuôi người nước ngoài thì tôi không đồng ý. Xin hỏi, trường hợp của cháu tôi nếu tôi không đồng ý thì cháu tôi có được cho làm con nuôi nước ngoài không?
Trả lời:
Việc lấy ý kiến của người có liên quan trong giải quyết hồ sơ đăng ký nuôi con nuôi có yếu tố nước ngoài là một trong những yêu cầu để xác nhận trẻ em có đủ điều kiện được cho làm con nuôi được quy định tại Khoản 1, Điều 33 và Khoản 1, Điều 21 của Luật Nuôi con nuôi, cụ thể như sau:
“Điều 33. Trách nhiệm kiểm tra, xác minh hồ sơ và xác nhận trẻ em có đủ điều kiện được cho làm con nuôi
1. Sở Tư pháp có trách nhiệm kiểm tra hồ sơ, tiến hành lấy ý kiến của những người quy định tại Điều 21 của Luật này trong thời hạn 20 ngày, kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ. Việc lấy ý kiến phải lập thành văn bản và có chữ ký hoặc điểm chỉ của người được lấy ý kiến.”
“Điều 21. Sự đồng ý cho làm con nuôi
1. Việc nhận nuôi con nuôi phải được sự đồng ý của cha mẹ đẻ của người được nhận làm con nuôi; nếu cha đẻ hoặc mẹ đẻ đã chết, mất tích, mất năng lực hành vi dân sự hoặc không xác định được thì phải được sự đồng ý của người còn lại; nếu cả cha mẹ đẻ đều đã chết, mất tích, mất năng lực hành vi dân sự hoặc không xác định được thì phải được sự đồng ý của người giám hộ; trường hợp nhận trẻ em từ đủ 09 tuổi trở lên làm con nuôi thì còn phải được sự đồng ý của trẻ em đó.”
Mặt khác, tại Khoản 3, Điều 46 quy định về Giám hộ và Điều 52 quy định về người giám hộ đương nhiên của người chưa thành niên của Bộ luật dân sự năm 2015, cụ thể như sau:
“Điều 46. Giám hộ
1. …
2. …
3. Việc giám hộ phải được đăng ký tại cơ quan nhà nước có thẩm quyền theo quy định của pháp luật về hộ tịch.
Người giám hộ đương nhiên mà không đăng ký việc giám hộ thì vẫn phải thực hiện nghĩa vụ của người giám hộ.”
“Điều 52. Người giám hộ đương nhiên của người chưa thành niên
Người giám hộ đương nhiên của người chưa thành niên quy định tại điểm a và điểm b khoản 1 Điều 47 của Bộ luật này được xác định theo thứ tự sau đây:
1. Anh ruột là anh cả hoặc chị ruột là chị cả là người giám hộ; nếu anh cả hoặc chị cả không có đủ điều kiện làm người giám hộ thì anh ruột hoặc chị ruột tiếp theo là người giám hộ, trừ trường hợp có thỏa thuận anh ruột hoặc chị ruột khác làm người giám hộ.
2. Trường hợp không có người giám hộ quy định tại khoản 1 Điều này thì ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại là người giám hộ hoặc những người này thỏa thuận cử một hoặc một số người trong số họ làm người giám hộ.
3. Trường hợp không có người giám hộ quy định tại khoản 1 và khoản 2 Điều này thì bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột hoặc dì ruột là người giám hộ.”
Như vậy, căn cứ các quy định trên thì ông/bà được xác định là người giám hộ đương nhiên của cháu bé và là người phải được lấy ý kiến kể cả trường hợp cháu bé đang sống ở cơ sở nuôi dưỡng. Do đó, nếu ông/bà không đồng ý cho cháu mình làm con nuôi thì có nghĩa là cháu bé không đủ điều kiện được giải quyết cho làm con nuôi người nước ngoài.
Nguyễn Đạt
Nguyễn Sỹ Tuấn
