Tôi mua chiếc tủ lạnh giá 19.600.000 đồng tại một cửa hàng điện máy. Mặc dù trên hóa đơn ghi rõ thời gian bảo hành 24 tháng và nhân viên của hàng trực tiếp vận chuyển, lắp đặt tại nhà cho tôi. Tuy...
Tôi gọi điện thoại đến cửa hàng thì nhân viên ở đây trả lời họ không bảo hành các hư hỏng như tôi mô tả, mà chỉ theo khuyến nghị của nhà sản xuất đối với các trường hợp chập, cháy, không hoạt động được.
Xin hỏi: Cửa hàng điện máy đã bán hàng cho tôi có phải thực hiện nghĩa vụ bảo hành như cam kết hay không?
Trả lời
Điều 446 Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định về nghĩa vụ bảo hành như sau:
“Bên bán có nghĩa vụ bảo hành đối với vật mua bán trong một thời hạn, gọi là thời hạn bảo hành, nếu việc bảo hành do các bên thoả thuận hoặc pháp luật có quy định.
Thời hạn bảo hành được tính kể từ thời điểm bên mua có nghĩa vụ phải nhận vật”.
Theo Điều 21 Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng năm 2010, hàng hóa, linh kiện, phụ kiện được bảo hành theo thỏa thuận của các bên hoặc bắt buộc bảo hành theo quy định của pháp luật. Trường hợp hàng hóa, linh kiện, phụ kiện được bảo hành, tổ chức, cá nhân kinh doanh hàng hóa có trách nhiệm:
“1. Thực hiện đầy đủ nghĩa vụ bảo hành hàng hóa, linh kiện, phụ kiện do mình cung cấp;
2. Cung cấp cho người tiêu dùng giấy tiếp nhận bảo hành, trong đó ghi rõ thời gian thực hiện bảo hành. Thời gian thực hiện bảo hành không tính vào thời hạn bảo hành hàng hóa, linh kiện, phụ kiện. Trường hợp tổ chức, cá nhân kinh doanh hàng hóa thay thế linh kiện, phụ kiện hoặc đổi hàng hóa mới thì thời hạn bảo hành linh kiện, phụ kiện hoặc hàng hóa đó được tính từ thời điểm thay thế linh kiện, phụ kiện hoặc đổi hàng hóa mới;
3. Cung cấp cho người tiêu dùng hàng hóa, linh kiện, phụ kiện tương tự để sử dụng tạm thời hoặc có hình thức giải quyết khác được người tiêu dùng chấp nhận trong thời gian thực hiện bảo hành;
4. Đổi hàng hóa, linh kiện, phụ kiện mới tương tự hoặc thu hồi hàng hóa, linh kiện, phụ kiện và trả lại tiền cho người tiêu dùng trong trường hợp hết thời gian thực hiện bảo hành mà không sửa chữa được hoặc không khắc phục được lỗi.
5. Đổi hàng hóa, linh kiện, phụ kiện mới tương tự hoặc thu hồi hàng hóa và trả lại tiền cho người tiêu dùng trong trường hợp đã thực hiện bảo hành hàng hóa, linh kiện, phụ kiện từ ba lần trở lên trong thời hạn bảo hành mà vẫn không khắc phục được lỗi;
6. Chịu chi phí sửa chữa, vận chuyển hàng hóa, linh kiện, phụ kiện đến nơi bảo hành và từ nơi bảo hành đến nơi cư trú của người tiêu dùng;
7. Chịu trách nhiệm về việc bảo hành hàng hóa, linh kiện, phụ kiện cho người tiêu dùng cả trong trường hợp ủy quyền cho tổ chức, cá nhân khác thực hiện việc bảo hành”.
Có thể nói, bảo hành là một trong các nghĩa vụ nhằm đảm bảo chất lượng của hàng hóa mua bán. Thông thường, nội dung, điều kiện và thời hạn bảo hành do bên bán hàng đưa ra. Sau khi cân nhắc, nếu quyết định mua hàng, bên mua phải chấp nhận những điều khoản này. Pháp luật hiện tại coi đó là sự thỏa thuận, trừ trường hợp trách nhiệm bảo hành phải thực hiện theo quy định của pháp luật. Ví dụ, bảo hành công trình xây dựng, nhà ở…
Người bán có trách nhiệm bảo đảm chất lượng của hàng hóa bán cho người mua. Nội dung này được quy định tại Điều 445 Bộ luật Dân sự năm 2015 như sau:
“1. Bên bán phải bảo đảm giá trị sử dụng hoặc các đặc tính của vật mua bán; nếu sau khi mua mà bên mua phát hiện khuyết tật làm mất giá trị hoặc giảm sút giá trị sử dụng của vật đã mua thì phải báo ngay cho bên bán khi phát hiện ra khuyết tật và có quyền yêu cầu bên bán sửa chữa, đổi vật có khuyết tật lấy vật khác, giảm giá và bồi thường thiệt hại, trừ trường hợp có thoả thuận khác.
2. Bên bán phải bảo đảm vật bán phù hợp với sự mô tả trên bao bì, nhãn hiệu hàng hoá hoặc phù hợp với mẫu mà bên mua đã lựa chọn.
3. Bên bán không chịu trách nhiệm về khuyết tật của vật trong trường hợp sau đây:
a) Khuyết tật mà bên mua đã biết hoặc phải biết khi mua;
b) Vật bán đấu giá, vật bán ở cửa hàng đồ cũ;
c) Bên mua có lỗi gây ra khuyết tật của vật”.
Do vậy, bạn có quyền yêu cầu cửa hàng điện máy thực hiện nghĩa vụ bảo hành đúng theo cam kết về điều kiện, nội dung và thời hạn bảo hành cho chiếc tủ lạnh đã mua của họ.
Quyền yêu cầu bảo hành của bạn được quy định cụ thể tại Điều 447 Bộ luật này. Đó là: “Trong thời hạn bảo hành, nếu bên mua phát hiện được khuyết tật của vật mua bán thì có quyền yêu cầu bên bán sửa chữa không phải trả tiền, giảm giá, đổi vật có khuyết tật lấy vật khác hoặc trả lại vật và lấy lại tiền”.
Tùy theo điều kiện bảo hành đã cam kết khi bán hàng, cửa hàng điện máy phải thực hiện trách nhiệm bảo hành bằng việc sửa chữa miễn phí, giảm giá, đổi chiếc tủ lạnh khác hoặc trả lại tiền cho bạn.
Theo thông tin bạn cung cấp, nếu chiếc tủ lạnh bị lỗi, chảy nước là nguyên nhân làm hư hỏng một số đồ dùng của gia đình bạn, ngoài trách nhiệm bảo hành nêu trên, cửa hàng điện máy có thể còn phải bồi thường thiệt hại cho gia đình bạn. Bởi vì, khoản 1 Điều 449 Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định: “Ngoài việc yêu cầu thực hiện các biện pháp bảo hành, bên mua có quyền yêu cầu bên bán bồi thường thiệt hại do khuyết tật về kỹ thuật của vật gây ra trong thời hạn bảo hành”.
Nếu hai bên không thương lượng được và họ vẫn không thực hiện nghĩa vụ, bạn có thể yêu cầu cơ quan quản lý thị trường xử lý theo quy định của pháp luật hoặc khởi kiện tại Tòa án để bảo vệ quyền lợi của mình.
Vi phạm về trách nhiệm bảo hành hàng hóa, khoản 1 Điều 56 Nghị định số 98/2020/NĐ-CP ngày 26/8/2020 của Chính phủ quy định phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với thương nhân kinh doanh hàng hóa có một trong các hành vi vi phạm sau đây trong trường hợp hàng hóa bảo hành có giá trị dưới 20.000.000 đồng:
“) Không cung cấp cho người tiêu dùng Giấy tiếp nhận bảo hành trong đó ghi rõ thời gian thực hiện bảo hành;
b) Không cung cấp cho người tiêu dùng hàng hóa, linh kiện, phụ kiện tương tự để sử dụng tạm thời hoặc không có hình thức giải quyết khác được người tiêu dùng chấp nhận trong thời gian thực hiện bảo hành;
c) Không đổi hàng hóa, linh kiện, phụ kiện mới tương tự hoặc thu hồi hàng hóa, linh kiện, phụ kiện và trả lại tiền cho người tiêu dùng trong trường hợp hết thời gian thực hiện bảo hành mà không sửa chữa được hoặc không khắc phục được lỗi;
d) Không đổi hàng hóa, linh kiện, phụ kiện mới tương tự hoặc thu hồi hàng hóa và trả lại tiền cho người tiêu dùng trong trường hợp đã thực hiện bảo hành hàng hóa, linh kiện, phụ kiện từ 03 lần trở lên trong thời hạn bảo hành mà vẫn không khắc phục được lỗi;
đ) Không trả chi phí sửa chữa, vận chuyển hàng hóa, linh kiện, phụ kiện đến nơi bảo hành và từ nơi bảo hành đến nơi cư trú của người tiêu dùng;
e) Không thực hiện, thực hiện không đúng hoặc thực hiện không đầy đủ trách nhiệm bảo hành hàng hóa, linh kiện, phụ kiện đã cam kết với người tiêu dùng;
g) Từ chối trách nhiệm về việc bảo hành hàng hóa, linh kiện, phụ kiện cho người tiêu dùng trong trường hợp đã ủy quyền cho tổ chức, cá nhân khác thực hiện việc bảo hành”.
Hùng Phi
Vũ Thị Thanh Tú