Khi vào đổ xăng, Hoà đang hút thuốc. Người bán xăng yêu cầu Hoà ra ngoài dập tắt thuốc nhưng Hoà không nghe và ném điếu thuốc lá đang cháy xuống đất làm lửa bùng cháy. May một số người khách và...
Trà lời:
Theo Luật Phòng cháy và chữa cháy 2001 sửa đổi, bổ sung năm 2013 quy định nghiêm cấm: “Mang hàng và chất dễ cháy, nổ trái phép vào nơi tập trung đông người”.
Tại khoản 1 Điều 12 QCVN 01:2020/BCT ban hành kèm theo Thông tư 15/2020/TT-BCT quy định tại cửa hàng xăng dầu phải niêm yết nội quy phòng cháy chữa cháy, tiêu lệnh chữa cháy, biển cấm lửa, biển cấm sử dụng điện thoại di động ở các vị trí dễ thấy, dễ đọc.
Theo quy định trên, tại cây xăng sẽ luôn có biển cấm hút thuốc lá, cấm lửa ở các vị trí dễ thấy, dễ đọc. Người dân vào mua xăng mặc nhiên buộc phải hiểu xăng, dầu không thể tiếp xúc với mọi nguồn lửa hoặc các thiết bị có thể gây nổ.
Như vậy, hành vi hút thuốc lá và vứt tàn thuốc lá tại cây xăng là vô cùng nguy hiểm. Căn cứ tình chất và mức độ vi phạm thì hành vi này có thể bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự.
Phạt hành chính trường hợp hút thuốc, vứt tàn thốc tại cây xăng
Căn cứ Điều 35 Nghị định 144/2021/NĐ-CP quy định xử phạt cá nhân vi phạm quy định về PCCC trong quản lý, sử dụng nguồn lửa, nguồn nhiệt, dụng cụ sinh lửa, sinh nhiệt hoặc các thiết bị điện tử
- Phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 100.000 đồng đến 300.000 đồng đối với hành vi mang diêm, bật lửa, điện thoại di động, nguồn lửa, nguồn nhiệt, thiết bị, dụng cụ sinh lửa, sinh nhiệt vào những nơi có quy định cấm.
- Phạt tiền từ 300.000 đồng đến 500.000 đồng đối với hành vi sử dụng nguồn lửa, nguồn nhiệt, thiết bị, dụng cụ sinh lửa, sinh nhiệt mà không đảm bảo khoảng cách an toàn về phòng cháy và chữa cháy theo quy định của pháp luật.
- Phạt tiền từ 3.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với hành vi sử dụng nguồn lửa, nguồn nhiệt, dụng cụ sinh lửa, sinh nhiệt hoặc các thiết bị điện, điện tử ở những nơi có quy định cấm.
- Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 15.000.000 đồng đối với hành vi hàn, cắt kim loại mà không có biện pháp đảm bảo an toàn về phòng cháy và chữa cháy theo quy định của pháp luật.
Như vậy, trường hợp Hoà hút thuốc và vứt tàn thuốc tại cây xăng mà dẫn tới cháy, nổ gây thiệt hại lớn về người và của thì có thể bị truy cứu theo Điều 313 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi bởi Bộ luật Hình sự 2017) tội vi phạm quy định về PCCC:
1. Người nào vi phạm quy định về phòng cháy, chữa cháy gây thiệt hại cho người khác thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 02 năm đến 05 năm:
+ Làm chết người;
+ Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 01 người mà tỷ lệ tổn thương cơ thể 61% trở lên;
+ Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 02 người trở lên mà tổng tỷ lệ tổn thương cơ thể của những người này từ 61% đến 121%;
+ Gây thiệt hại về tài sản từ 100.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng.
2.Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 05 năm đến 08 năm:
+ Làm chết 02 người;
+ Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 02 người trở lên mà tổng tỷ lệ tổn thương cơ thể của những người này từ 122% đến 200%;
+ Gây thiệt hại về tài sản từ 500.000.000 đồng đến dưới 1.500.000.000 đồng.
4 Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 07 năm đến 12 năm:
+ Làm chết 03 người trở lên;
+ Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 03 người trở lên mà tổng tỷ lệ tổn thương cơ thể của những người này 201% trở lên;
+Gây thiệt hại về tài sản 1.500.000.000 đồng trở lên.
4. Vi phạm quy định về phòng cháy, chữa cháy trong trường hợp có khả năng thực tế dẫn đến hậu quả quy định tại một trong các điểm a, b và c khoản 3 Điều này nếu không được ngăn chặn kịp thời, thì bị phạt cảnh cáo, phạt cải tạo không giam giữ đến 01 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 01 năm.
5.Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.
Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao cũng đã ban hành Nghị quyết 02/2024/NQ-HĐTP ngày 25/5/2024 hướng dẫn áp dụng quy định tại Điều 313 Bộ luật Hình sự về tội vi phạm quy định về PCCC.
Theo đó, tại Điều 3 Nghị quyết 02/2024/NQ-HĐTP quy định truy cứu trách nhiệm hình sự (TNHS) theo quy định tại các khoản 1, 2 và 3 Điều 313 của Bộ luật Hình sự như sau: Người nào vi phạm quy định về PCCC thì bị truy cứu TNHS theo quy định tại các khoản 1, 2 và 3 Điều 313 của Bộ luật Hình sự khi có đủ các điều kiện sau: Thực hiện một hoặc nhiều hành vi hướng dẫn tại Điều 2 Nghị quyết này. Có thiệt hại xảy ra theo quy định tại một trong các khoản 1, 2 và 3 Điều 313 của Bộ luật Hình sự. Hành vi vi phạm phải có mối quan hệ nhân quả với thiệt hại xảy ra. Thiệt hại xảy ra phải là hậu quả tất yếu của hành vi vi phạm và ngược lại hành vi vi phạm là nguyên nhân gây ra thiệt hại.
Tại Điều 4 của Nghị quyết 02/2024/NQ-HĐTP hướng dẫn về truy cứu TNHS theo quy định tại khoản 4 Điều 313 Bộ luật Hình sự như sau: “Vi phạm quy định về PCCC trong trường hợp có khả năng thực tế dẫn đến hậu quả quy định tại một trong các điểm a, b và c khoản 3 Điều này nếu không được ngăn chặn kịp thời” quy định tại khoản 4 Điều 313 của Bộ luật Hình sự là hành vi vi phạm hướng dẫn tại Điều 2 Nghị quyết này mà thuộc một trong các trường hợp sau đây:
Chưa xảy ra cháy nhưng nếu không được ngăn chặn kịp thời thì chắc chắn sẽ cháy và dẫn đến thiệt hại quy định tại một trong các điểm a, b và c khoản 3 Điều 313 của Bộ luật Hình sự.
Đã xảy ra cháy và tất yếu sẽ dẫn đến hậu quả quy định tại một trong các điểm a, b và c khoản 3 Điều 313 của Bộ luật Hình sự nhưng do được ngăn chặn kịp thời nên thiệt hại dưới mức quy định tại khoản 1 Điều 313 của Bộ luật Hình sự.
“Ngăn chặn kịp thời” là trường hợp cơ quan, tổ chức, cá nhân thực hiện các biện pháp ngăn chặn ngay sau khi có hành vi vi phạm quy định về PCCC như: dập tắt đám cháy, di chuyển chất nguy hiểm về cháy ra khỏi nơi đông người, mang nguồn lửa, nguồn nhiệt ra khỏi nơi có quy định cấm,... để không xảy ra cháy hoặc đã xảy ra cháy nhưng thiệt hại dưới mức quy định tại khoản 1 Điều 313 của Bộ luật Hình sự.
Ví dụ: Khi vào đổ xăng, A đang hút thuốc lá (lúc này tại cây xăng có 10 người). B yêu cầu A ra ngoài dập tắt thuốc nhưng A không thực hiện mà còn ném điếu thuốc lá đang cháy xuống đất làm lửa bùng cháy, ngay lập tức B đã dùng bình cứu hỏa để dập tắt đám cháy nên chưa có hậu quả xảy ra. Hành vi của A vi phạm quy định về “mang nguồn lửa vào nơi có quy định cấm lửa” và bị truy cứu TNHS theo quy định tại khoản 4 Điều 313 của Bộ luật Hình sự.
Như vậy, trường hợp Hoà hút thuốc và vứt tàn thuốc tại cây xăng thì có thể bị phạt đến 5 triệu đồng hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo khoản 4 Điều 313 là bị phạt cảnh cáo, phạt cải tạo không giam giữ đến 01 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 01 năm.
Thu Lý
Vũ Thị Thanh Tú
