Sau khi bị nhiễm Covid-19, do bệnh chuyển biến nặng nên vợ chồng anh S đều qua đời để lại hai con là cháu Bi (6 tuổi), cháu Bo (3 tuổi) vào hoàn cảnh mồ côi cả cha lẫn mẹ. Cả hai cháu không còn ai...
Thương cảnh cháu ruột mồ côi nên bà nội đã đón hai cháu về chăm sóc. Qua các phương tiện thông tin đại chúng được biết nhà nước có một số chính sách hỗ trợ đối với trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt. Vậy đề nghị cho biết, những chính sách hỗ trợ đối với các cháu mồ côi cả cha và mẹ?
Trả lời:
- Điểm a khoản 1 Điều 10 Luật Trẻ em năm 2016 quy định trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt là: "Trẻ em mồ côi cả cha và mẹ”.
- Nghị định số 56/2017/NĐ-CP ngày 09/5/2017 của Chính phủ hướng dẫn Luật trẻ em 2016, trong đó quy định “Trẻ em mồ côi cả cha và mẹ sống với người thân thích” (Khoản 3 Điều 3) là một trong đối tượng trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt. Theo đó, một số chính sách hỗ trợ đối với trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt được quy định như sau:
+ Chính sách chăm sóc sức khỏe: “1. Nhà nước đóng hoặc hỗ trợ đóng bảo hiểm y tế cho trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt theo quy định của pháp luật về bảo hiểm y tế; 2. Nhà nước trả hoặc hỗ trợ trả chi phí khám bệnh, chữa bệnh hoặc giám định sức khỏe cho trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt theo quy định của pháp luật về khám bệnh, chữa bệnh; 3. Trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt được hưởng các chính sách chăm sóc sức khỏe khác theo quy định của pháp luật.”(Điều 18)
+ Chính sách trợ giúp xã hội “1. Nhà nước thực hiện chế độ trợ cấp hằng tháng đối với cá nhân, gia đình nhận chăm sóc thay thế; hỗ trợ chi phí mai táng và chế độ trợ cấp, trợ giúp khác cho trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt theo quy định của pháp luật về chính sách trợ giúp xã hội; 2. Nhà nước hỗ trợ tiền ăn, ở, đi lại theo quy định của pháp luật về chính sách trợ giúp xã hội cho trẻ em bị xâm hại và trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt đang được bảo vệ khẩn cấp theo quy định.”(Điều 19).
+ Chính sách hỗ trợ giáo dục, đào tạo và giáo dục nghề nghiệp: Trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt được miễn, giảm học phí và hỗ trợ chi phí học tập theo quy định của pháp luật giáo dục, đào tạo và giáo dục nghề nghiệp.(Điều 20)
+ Chính sách trợ giúp pháp lý, hỗ trợ tư vấn, trị liệu tâm lý và các dịch vụ bảo vệ trẻ em khác: “1. Trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt được trợ giúp pháp lý theo quy định của pháp luật về trợ giúp pháp lý; 2. Trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt được hỗ trợ tư vấn, trị liệu tâm lý và các dịch vụ bảo vệ trẻ em khác theo quy định”(Điều 21).
- Điểm b Khoản 1 Điều 5 Nghị định số 20/2021/NĐ-CP ngày 15/3/2021 của Chính phủ quy định chính sách trợ giúp xã hội đối với đối tượng bảo trợ xã hội quy định
“1. Trẻ em dưới 16 tuổi không có nguồn nuôi dưỡng thuộc một trong các trường hợp sau đây: b) Mồ côi cả cha và mẹ”.
- Điểm a Khoản 1 Điều 6 Nghị định số 20/2021/NĐ-CP quy định mức trợ cấp xã hội hàng tháng
“1. Đối tượng quy định tại Điều 5 Nghị định này được trợ cấp xã hội hàng tháng với mức bằng mức chuẩn trợ giúp xã hội quy định tại Điều 4 Nghị định này nhân với hệ số tương ứng quy định như sau:
a) Đối với đối tượng quy định tại khoản 1 Điều 5 Nghị định này:
- Hệ số 2,5 đối với trường hợp dưới 4 tuổi;
- Hệ số 1,5 đối với trường hợp từ đủ 4 tuổi trở lên”.
- Khoản 1, 2 Điều 4 Nghị định số 20/2021/NĐ-CP quy định mức chuẩn trợ giúp xã hội như sau:
“1. Mức chuẩn trợ giúp xã hội là căn cứ xác định mức trợ cấp xã hội, mức hỗ trợ kinh phí nhận chăm sóc, nuôi dưỡng; mức trợ cấp nuôi dưỡng trong cơ sở trợ giúp xã hội và các mức trợ giúp xã hội khác.
2. Mức chuẩn trợ giúp xã hội áp dụng từ ngày 01 tháng 7 năm 2021 là 360.000 đồng/tháng.
Tùy theo khả năng cân đối của ngân sách, tốc độ tăng giá tiêu dùng và tình hình đời sống của đối tượng bảo trợ xã hội, cơ quan có thẩm quyền xem xét, điều chỉnh tăng mức chuẩn trợ giúp xã hội cho phù hợp; bảo đảm tương quan chính sách đối với các đối tượng khác”.
- Để kịp thời hỗ trợ cho trẻ em, góp phần động viên, khích lệ tinh thần và giảm bớt một phần khó khăn do ảnh hưởng của đại dịch Covid-19, ngày 09 tháng 9 năm 2021 Quỹ Bảo trợ trẻ em Việt Nam ban hành Công văn số 327/QBT-QLCTDA về việc hỗ trợ trẻ em bị ảnh hưởng bởi Covid-19, trong đó quy định đối tượng và mức hỗ trợ như sau:
“Trẻ em mồ côi thuộc một trong các trường hợp sau:
- Cả cha và mẹ chết vì nhiễm Covid-19 trong khoảng thời gian từ ngày 27/4/2021 đến 31/12/2021.
- Cha hoặc mẹ chết vì nhiễm Covid-19 trong khoản thời gian từ ngày 27/4/2021 đến 31/12/2021 và gia đình có hoàn cảnh khó khăn (hộ nghèo, cận nghèo, giấy xác nhận hộ khó khăn).
Định mức hỗ trợ: 2.000.000 đồng/trẻ em.”
Như vậy, dối chiếu với các quy định của pháp luật đã nêu trên trường hợp cháu Bi và Bo mồ côi cả cha và mẹ thuộc đối tượng trẻ có hoàn cảnh đặc biệt. Nhà nước có các chính sách hỗ trợ đối với trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt như: Chính sách chăm sóc sức khỏe (Nhà nước đóng hoặc hỗ trợ đóng bảo hiểm y tế, trả hoặc hỗ trợ trả chi phí khám bệnh, chữa bệnh …); Chính sách trợ giúp xã hội (Nhà nước thực hiện chế độ trợ cấp hằng tháng đối với các cháu, cụ thể: Cháu Bi, 6 tuổi hưởng mức trợ cấp 1,5 x 360.000 đ/tháng= 540.000 đông/tháng; Cháu Bo, 3 tuổi hưởng mức trợ cấp 2,5 x 360.000 đồng/tháng= 900.000 đ/tháng; Chính sách hỗ trợ giáo dục, đào tạo và giáo dục nghề nghiệp (miễn, giảm học phí và hỗ trợ chi phí học tập); Chính sách trợ giúp pháp lý, hỗ trợ tư vấn, trị liệu tâm lý và các dịch vụ bảo vệ trẻ em khác ….. Đồng thời, Quỹ Bảo trợ trẻ em Việt Nam cũng có hỗ trợ trẻ em có cha và mẹ chết vì nhiễm Covid-19 trong khoảng thời gian từ ngày 27/4/2021 đến 31/12/2021 với định mức 2 triệu đồng/trẻ em.
Đỗ Như Quỳnh
Đỗ Như Quỳnh
