Vợ chồng tôi ở ngoại tỉnh (tôi quê quán ở xã T, huyện H, tỉnh Quảng Trị, chồng tôi quê quán ở xã M, huyện Q, tỉnh Thái Nguyên) về làm việc tại Hà Nội và nhập khẩu Hà Nội năm 2005
Đầu năm 2007, vợ chồng tôi sinh con gái. Do chúng tôi nhận thức rằng con chúng tôi sinh ra ở Hà Nội nên chúng tôi đã đăng ký khai sinh cho con với quê quán là Hà Nội. Vừa qua, tôi làm thủ tục bổ sung ngày, tháng sinh của tôi trong Sổ hộ khẩu thì cơ quan công an yêu cầu tôi cũng phải xác định lại quê quán của con tôi theo quê quán của bố hoặc mẹ trong Giấy khai sinh của con gái làm cơ sở để điều chỉnh trong cơ sở dữ liệu về cư trú. Xin hỏi yêu cầu trên của cơ quan công an có đúng không? Nếu đúng thì tôi phải làm thủ tục gì? ở đâu?
Trả lời:
Vào thời điểm năm 2007 việc đăng ký hộ tịch được thực hiện theo quy định của Nghị định số 158/2005/NĐ-CP của Chính phủ về đăng ký và quản lý hộ tịch và Thông tư số 01/2008/TT-BTP của Bộ Tư pháp hướng dẫn thực hiện một số quy định của Nghị định số 158/2005/NĐ-CP ngày 27 tháng 12 năm 2005 của Chính phủ về đăng ký và quản lý hộ tịch. Tại điểm e, muc 1, Phần II của Thông tư số 01/2008/TT-BTP quy định xác định họ và quê quán như sau:
“ Khi đăng ký khai sinh, họ và quê quán của con được xác định theo họ và quê quán của người cha hoặc họ và quê quán của người mẹ theo tập quán hoặc theo thỏa thuận của cha, mẹ."
Căn cứ quy định trên thì khi bạn đăng ký khai sinh cho con, bạn phải khai quê quán của con theo quê quán của người cha hoặc quê quán của người mẹ của cháu theo thỏa thuận của hai vợ chồng bạn. Như vậy, yêu cầu của cơ quan công an là đúng theo quy định của pháp luật về đăng ký hộ tịch.
Khoản 2, Điều 7, Nghị định 123/2015/NĐ-CP ngày 15/11/2015 của Chính phủ quy định về điều kiện cải chính hộ tịch như sau:
“Cải chính hộ tịch theo quy định của Luật Hộ tịch là việc chỉnh sửa thông tin cá nhân trong Sổ hộ tịch hoặc trong bản chính giấy tờ hộ tịch và chỉ được thực hiện khi có đủ căn cứ để xác định có sai sót do lỗi của công chức làm công tác hộ tịch hoặc của người yêu cầu đăng ký hộ tịch.”
Mặt khác, Điều 17, Thông tư số 04 /2020/TT-BTP ngày 28/5/2020 của Bộ Tư pháp quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật hộ tịch và Nghị định số 123/2015/NĐ-CP ngày 15 tháng 11 năm 2015 của Chính phủ hướng dẫn về cải chính hộ tịch như sau:
“1. Việc cải chính hộ tịch chỉ được giải quyết sau khi xác định có sai sót khi đăng ký hộ tịch; không cải chính nội dung trên giấy tờ hộ tịch đã được cấp hợp lệ nhằm hợp thức hóa thông tin trên hồ sơ, giấy tờ cá nhân khác.
2. Sai sót trong đăng ký hộ tịch là sai sót của người đi đăng ký hộ tịch hoặc sai sót của cơ quan đăng ký hộ tịch.
3. Việc cải chính nội dung đăng ký khai tử thuộc thẩm quyền của cơ quan đã đăng ký khai tử, theo đề nghị của người có trách nhiệm đăng ký khai tử quy định tại Điều 33 Luật hộ tịch.”
Như vậy, theo các quy định này thì trường hợp của bạn được coi là có sai sót khi đăng ký hộ tịch, do vậy sẽ được giải quyết theo thủ tục cải chính hộ tịch.
Thủ tục cải chính quê quán của con bạn được quy định tại Điều 28 Luật Hộ tịch, cụ thể như sau:
“1. Người yêu cầu đăng ký thay đổi, cải chính hộ tịch nộp tờ khai theo mẫu quy định và giấy tờ liên quan cho cơ quan đăng ký hộ tịch.
2. Trong thời hạn 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ giấy tờ theo quy định tại khoản 1 Điều này, nếu thấy việc thay đổi, cải chính hộ tịch là có cơ sở, phù hợp với quy định của pháp luật dân sự và pháp luật có liên quan, công chức tư pháp - hộ tịch ghi vào Sổ hộ tịch, cùng người yêu cầu đăng ký thay đổi, cải chính hộ tịch ký vào Sổ hộ tịch và báo cáo Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã cấp trích lục cho người yêu cầu.
Trường hợp thay đổi, cải chính hộ tịch liên quan đến Giấy khai sinh, Giấy chứng nhận kết hôn thì công chức tư pháp - hộ tịch ghi nội dung thay đổi, cải chính hộ tịch vào Giấy khai sinh, Giấy chứng nhận kết hôn.
Trường hợp cần phải xác minh thì thời hạn được kéo dài thêm không quá 03 ngày làm việc.
3. Trường hợp đăng ký thay đổi, cải chính hộ tịch không phải tại nơi đăng ký hộ tịch trước đây thì Ủy ban nhân dân cấp xã phải thông báo bằng văn bản kèm theo bản sao trích lục hộ tịch đến Ủy ban nhân dân nơi đăng ký hộ tịch trước đây để ghi vào Sổ hộ tịch.
Trường hợp nơi đăng ký hộ tịch trước đây là Cơ quan đại diện thì Ủy ban nhân dân cấp xã phải thông báo bằng văn bản kèm theo bản sao trích lục hộ tịch đến Bộ Ngoại giao để chuyển đến Cơ quan đại diện ghi vào Sổ hộ tịch.”
Về thẩm quyền đăng ký cải chính hộ tịch, hiện nay con bạn trên 14 tuổi, do đó thẩm quyền cải chính quê quán cho con bạn do Ủy ban nhân dân cấp huyện nơi đã đăng ký hộ tịch trước đây hoặc nơi cư trú của cá nhân thực hiện theo quy định tại khoản 3, Điều 46 Luật Hộ tịch, cụ thể như sau:
“3. Ủy ban nhân dân cấp huyện nơi đã đăng ký hộ tịch trước đây hoặc nơi cư trú của cá nhân có thẩm quyền giải quyết việc thay đổi, cải chính hộ tịch cho công dân Việt Nam từ đủ 14 tuổi trở lên cư trú ở trong nước; xác định lại dân tộc.”
Khánh Chi
Nguyễn Sỹ Tuấn
